Radio Naukowe
Radio Naukowe - Karolina Głowacka
Nowy odcinek co czwartek, godz. 6:30 || Wirtuale 2025, Podcast Roku 2024 i 2023, Medal Polskiego Towarzystwa Fizycznego 2024, Popularyzator Nauki 2023, Pop Science 2023 || RN to mądre rozmowy o naszym świecie i nas samych. O próbach zrozumienia rzeczywistości na najgłębszym poziomie. Rozmawiam z naukowcami i naukowczyniami, którzy - fenomenalnie! - opowiadają o swoich badaniach i dziedzinach wiedzy. Dyskutujemy nie tylko o tym CO wiemy, ale też SKĄD to wiemy. Zobacz nasze Wydawnictwo RN: https://radionaukowe.pl/wydawnictwo/ 👉 Zostań Patronem: https://patronite.pl/radionaukowe 👉 Wesprzyj jednorazowo: https://suppi.pl/radionaukowe 👉 Więcej: https://radionaukowe.pl/ 👉 Sprawdź nasze WYDAWNICTWO RN https://radionaukowe.pl//wydawnictwo, audiobooki dla naszej publiczności taniej, skorzystaj z kodu: sluchamRN
Episodes
Mentioned books
Mar 26, 2026 • 1h 12min
#294 Księżyc planety Ziemia – jak powstał, z czego się składa i kto ma na niego chrapkę | dr Anna Łosiak
dr Anna Łosiak, geolożka planetarna z PAN, opowiada o budowie i pochodzeniu Księżyca. Kilka krótkich zdań o jaśniejszych wyżynach i ciemniejszych morzach. Dyskusja o południowym biegunie jako celu misji, wyzwaniach lądowania i roli wody. Porusza też regolit, przechowywanie próbek i międzynarodową rywalizację o badania.
Mar 21, 2026 • 53sec
NOWE LAMU! Trwa rekrutacja – przyślij pytanie 12 kwietnia! Letnia Akademia Radia Naukowego
Ogłoszenie rekrutacji do wakacyjnego projektu dla dzieci. Dzieci nagrywają pytania audio, które trafią do naukowców. Informacje o terminie zgłoszeń, zasadach przesyłania i formularzu zgody. Zachęta do kreatywnych, odważnych pytań i udziału w Letniej Akademii Młodych Umysłów.
23 snips
Mar 19, 2026 • 1h 27min
#293 Geometria – matematyka przestrzeni, bez której nie zrozumiemy Wszechświata | prof. Maciej Dunajski
Maciej Dunajski, profesor fizyki matematycznej z Cambridge i autor książki „Geometria”, opowiada o korzeniach geometrii i jej roli we współczesnej fizyce. Krótkie rozmowy o geometrii nieeuklidesowej, zakrzywieniu czasoprzestrzeni, czarnych dziurach i wormholach. Pojawiają się też wątki dotyczące Rogera Penrose’a i prób „zgeometryzowania” mechaniki kwantowej.
18 snips
Mar 12, 2026 • 1h 12min
#292 Sztuka argumentacji – jak skutecznie prowadzić spory? | dr Jakub Pruś
Rozmowa z dr. Jakubem Prusiem, filozofem i logikiem z Uniwersytetu Ignatianum, twórcą kanału Logika codzienna. Mówi o modelach dyskusji: walka kontra taniec. Opisuje debatę krakoską jako współpracę dla wiedzy. Tłumaczy, jak parafraza i rzetelne myślenie poprawiają rozmowy i kiedy konfrontacja szkodzi. Porusza też psychologiczne koszty zmiany poglądów.
26 snips
Mar 5, 2026 • 1h 48min
#291 Mit pańszczyzny – szlachta też miała wobec chłopów obowiązki | prof. Mateusz Wyżga
prof. Mateusz Wyżga, historyk zajmujący się historią społeczną i demografią historyczną. Opowiada o ruchliwości ludności i złożonych relacjach między chłopami a panami. Mówi o różnicach statusów we wsi, rynkach pracy i formach wyjścia z poddaństwa. Porusza też kwestie przemocy, opieki i codziennej normalności w źródłach historycznych.
Feb 26, 2026 • 1h 29min
#290 Białka – najbardziej zakręcone cegiełki życia | dr Takao Ishikawa
dr Takao Ishikawa, prodziekan i badacz białek na UW, opowiada o strukturze i funkcjach białek oraz swoich badaniach nad enzymami. Krótkie wyjaśnienia o aminokwasach, fałdowaniu i olbrzymiej różnorodności sekwencji. Dyskusja o prionach, proteinach terapeutycznych i możliwościach projektowania sztucznych białek.
Feb 19, 2026 • 1h 18min
#289 Ciemna materia i neutrina - okna do nowego rozumienia Wszechświata | dr hab. Sebastian Trojanowski
Rozmawia dr hab. Sebastian Trojanowski, fizyk teoretyk pracujący na styku fizyki cząstek, kosmologii i astrofizyki. Opowiada o eksperymencie FASER i poszukiwaniach mediatorów ciemnego sektora. Mówi o neutrinach, w tym neutrinach taonowych i rozróżnieniu antycząstek. Dyskutuje też o roli obserwacji kosmologicznych w poszukiwaniu ciemnej materii i możliwych nowych sił.
Feb 12, 2026 • 1h 8min
#288 Geny i nowotwory – wykorzystać słabość, by zdławić bunt komórek | prof. Kinga Kamieniarz-Gdula
prof. Kinga Kamieniarz-Gdula, biolożka molekularna z UAM i dwukrotna laureatka grantu ERC, opowiada o naturze komórek nowotworowych. Krótkie zdania o: mechanizmach nieśmiertelności, roli telomerazy, unikaniu układu odpornościowego. Omawia też alternatywne końce genów i nowatorskie metody poszukiwania leków skierowanych na terminację transkrypcji.
Feb 5, 2026 • 1h 32min
#287 Sztuka naskalna – co chcieli nam powiedzieć ludzie prehistoryczni? | prof. Andrzej Rozwadowski
Prof. Andrzej Rozwadowski, archeolog z UAM specjalizujący się w sztuce naskalnej. Mówi o globalnym zasięgu malowideł i rytów, trójwymiarowych technikach wykorzystujących formy skalne, mistycznym znaczeniu wnętrz jaskiń oraz długotrwałych tradycjach w Australii i Afryce. Dyskutuje także o metodach datowania, kontrowersjach dotyczących neandertalczyków i praktykach terenowych.
Jan 29, 2026 • 1h 12min
#286 Płazy – hibernujący śpiewacy o trujących skórach | dr inż. Mikołaj Kaczmarski
dr inż. Mikołaj Kaczmarski, herpetolog z Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu, opowiada o niezwykłych zdolnościach płazów i ich zależności od wody. Porusza hibernację i ekstremalne strategie przetrwania. Mówi o migracjach rozrodczych, pamięci miejsc zimowania i problemach ochrony siedlisk. Omawia też dźwięki, toksyczność i metody badań terenowych.
