Układ Sił

Stany Zjednoczone i Europa rozpoczęły dyskusję na temat kształtu gwarancji bezpieczeństwa dla Ukrainy po ustaniu walk. Taką informacje przekazały Agencji Reutera rządowe źródła w Waszyngtonie. Ich udzielenie zapowiedział prezydent USA Donald Trump. Nie podał jednak szczegółów. Według rozmówców Reutersa Pentagon ma prowadzić symulacje mające pomóc ustalić, jakiego rodzaju wsparcia, poza dostawami broni, może udzielić Kijowowi. Zastrzegli oni, że poczynienie ustaleń, które zostaną też zaakceptowane przez Kreml, wymaga czasu. Rosja sprzeciwia się rozmieszczeniu wojsk NATO na Ukrainie. Donald Trump wykluczył wysłanie sił lądowych, ale w wywiadzie dla stacji Fox News sugerował wsparcie Kijowa w domenie powietrznej. I w tym przypadku nie powiedział dokładnie, jak mogłoby ono wyglądać, ale pojawiły się spekulacje na temat dostarczania systemów obrony powietrznej lub ustanowienia strefy zakazu lotów nad częścią kraju. Biały Dom poinformował natomiast oficjalnie, że Stany Zjednoczone są gotowe pełnić rolę koordynatora w sprawie gwarancji bezpieczeństwa. Szefowie sił zbrojnych państw NATO spotkali się w środę by omówić sprawę pokoju na Ukrainie i ustaleń ze szczytu na Alasce, w którym uczestniczyli Donald Trump i Władimir Putin. Tłumaczy Piotr Szymański z Ośrodka Studiów Wschodnich.

Donald Trump zapewnił, że Stany Zjednoczone pomogą w zagwarantowaniu bezpieczeństwa Ukrainie w przypadku zawarcia przez nią pokoju z Rosją. Obietnica padła podczas szczytu w Waszyngtonie, w którym uczestniczyli prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski oraz przywódcy Wielkiej Brytanii, Francji, Niemiec, Włoch, Finlandii, NATO i Unii Europejskiej.  Nie jest jednak do końca jasne, jak te gwarancje miałyby wyglądać. Trump stwierdził, że udział w nich będą miały państwa europejskie. Przed szczytem amerykański negocjator Steve Witkoff powiedział, że Rosja zgodziła się na to, by Stany Zjednoczone udzieliły Kijowowi gwarancji bliskich zapisom artykułu 5 NATO.  Zełeński ocenił, że zapowiedź gwarancji to duży krok naprzód i że będą one sformalizowane w ciągu 10 dni. Kijów zaoferował też Stanom Zjednoczonym zakup amerykańskiego uzbrojenia o wartości 90 mld dolarów. Prezydent Ukrainy powiedział także, że odrzuca warunki pokojowe przedstawione przez Władimira Putina na Alasce. Chodzi o oddanie Rosji w całości obwodów donieckiego i ługańskiego.  Rosyjskie ministerstwo spraw zagranicznych przekazało, że Moskwa nie wyraża zgody na rozlokowanie wojsk NATO na terenie Ukrainy w ramach jakiegokolwiek układu pokojowego.  Zarówno Trump, jak i Zełenski wyrazili chęć odbycia spotkania trójstronnego z Putinem. Prezydent USA miał w tej sprawie zadzwonić do rosyjskiego przywódcy. Źródło Agencji AFP twierdzi, że Putin zgodził się na spotkanie. Według informacji Agencji Reutera, do rozmów mogłoby dojść na Węgrzech. Kanclerz Niemiec Friedrich Merz twierdzi, że spotkanie nastąpi w ciągu dwóch tygodni.  Tłumaczy dr Marek Stefan, zastępca redaktora naczelnego Układu Sił. 

Władimir Putin miał zaproponować nowe warunki pokoju na Ukrainie. Kijów miałby oddać Moskwie obwody Doniecki i Ługański, a Rosjanie wycofaliby się z niewielkich części obwodów Zaporoskiego i Chersońskiego. Taką propozycję, według źródeł różnych podmiotów medialnych, rosyjski przywódca miał złożyć prezydentowi Stanów Zjednoczonych Donaldowi Trumpowi podczas spotkania na Alasce. Porozumienie to miałoby doprowadzić nie tylko do zawieszenia broni, ale do pokoju. Donald Trump w wywiadzie dla stacji Fox News powiedział, że umowa z Rosją jest blisko, ale będzie wymagała zgody Ukrainy. Ocenił, że jej prezydent Wołodymyr Zełenski może się nie zgodzić i nadal prowadzić wojnę. Strona ukraińska odrzuciła perspektywę oddania Doniecka i Ługańska, ponieważ w obwodach tych jej siły zbrojne zajmują ważne umocnienia. Pełnią one znaczącą rolę w powstrzymywaniu Rosjan przed głębszą inwazją. Zełenski i przywódcy europejscy: kanclerz Niemiec, premierzy Wielkiej Brytanii i Włoch, prezydenci Francji i Finlandii oraz sekretarz generalny NATO i przewodnicząca Komisji Europejskiej udali się do Waszyngtonu na spotkanie z Trumpem. Europa w ciągu trzech dni skorygowała swoje stanowisko, co zasługuje na uwagę i porównanie. Przeanalizowałem oświadczenia formułowane przed szczytem oraz to z minionej soboty. W najnowszym oświadczeniu nie ma wzmianki o zawieszeniu broni, co wyraźnie wskazuje na zmianę podejścia Europejczyków. Ta korekta stanowiska uwidacznia jego słabość, wynikającą z braku odpowiednich narzędzi wpływu. Tłumaczy Marek Budzisz, ekspert ds. Rosji i postsowieckiego Wschodu.

Siły zbrojne Rosji i Białorusi wspólnie przećwiczą wykorzystanie międzykontynentalnych pocisków hipersonicznych Oriesznik. Będzie to częścią ćwiczeń Zapad 2025, które odbędą się we wrześniu. Informację przekazał minister obrony Białorusi Wiktor Chrenin. Ta nowa broń została po raz pierwszy użyta w listopadzie zeszłego roku podczas ataku na zakłady zbrojeniowe w ukraińskim mieście Dniepr. Władimir Putin twierdził wówczas, że nikt na świecie nie posiada odpowiednika takiego pocisku i że jest on zdolny do czynienia zniszczeń podobnych do broni strategicznej. Oriesznik jest też przystosowany do przenoszenia głowic jądrowych. Chrenin powiedział, że Mińsk postrzega te pociski oraz rosyjską broń jądrową jako kluczowy element strategicznego odstraszania. Wcześniej białoruski przywódca Aleksandr Łukaszenka zabiegał o to, by Orieszniki zostały rozlokowane w jego kraju, powołując się na zagrożenie ze strony NATO. Tłumaczy Aleksander Kazak, ekspert ds. polityki białoruskiej i rosyjskiej.

Donald Trump ogłosił dyslokację 800 żołnierzy Gwardii Narodowej do Waszyngtonu oraz tymczasowe przejęcie kontroli nad lokalną policją. Prezydent Stanów Zjednoczonych stwierdził, że wymaga tego sytuacja w mieście – w jego ocenie stolica została zdominowana przez gangi i „żądnych krwi przestępców”.  Burmistrz miasta Muriel Bowser zaprzeczyła słowom Trumpa, podkreślając jednocześnie, że jej administracja będzie współpracować z rządem. Według danych federalnych, przypadki brutalnej przestępczości w Waszyngtonie nasiliły się w roku 2023, jednak zmalały o 35 proc. w roku 2024, a w ciągu pierwszych siedmiu miesięcy obecnego roku o kolejne 26 proc.  Przejęcie kontroli nad policją na 30 dni umożliwia prezydentowi federalna ustawa o samorządzie Dystryktu Kolumbii. Warunkiem jest zaistnienie sytuacji nadzwyczajnej. Tłumaczy Rafał Michalski, amerykanista i współpracownik Układu Sił. 

Europejscy przywódcy domagają się gwarancji bezpieczeństwa dla Ukrainy. W przededniu rozmów pomiędzy Donaldem Trumpem a Władimirem Putinem premierzy Polski, Włoch i Wielkiej Brytanii, kanclerz Niemiec, prezydenci Francji i Finlandii oraz przewodnicząca Komisji Europejskiej wydali wspólne oświadczenie. Przyjmują oni z zadowoleniem wysiłki amerykańskiego prezydenta na rzecz pokoju. Jednocześnie twierdzą, że wszelkie rozmowy powinny odbywać się w następstwie zawieszenia broni. W ich ocenie właściwym podejściem jest dalsze wspieranie Ukrainy, poszukiwanie dyplomatycznych rozwiązań i wywieranie presji na Rosję. Twierdzą także, że dyplomatyczne rozwiązanie musi zabezpieczać żywotne interesy Ukrainy i Europy. Tłumaczy Marek Budzisz, ekspert ds. Rosji i postsowieckiego Wschodu.

Rosja i USA będą prowadzić wspólne działania na Międzynarodowej Stacji Kosmicznej do 2028 roku – informuje rosyjska agencja kosmiczna Roskosmos. Jej kierownictwo przekazało, że porozumiało się w tej sprawie z amerykańską NASA. W 2030 roku ma się rozpocząć deorbitacja stacji. Według Roskosmos, szef agencji Dmitrij Bakanow spotkał się w Teksasie ze swoim amerykańskim odpowiednikiem Seanem Duffym. To pierwsza wizyta prezesa rosyjskiej agencji w Stanach Zjednoczonych od 2018 roku. Tłumaczy Krzysztof Karwowski, ekspert ds. technologii kosmicznych i współpracownik Układu Sił.

Chińska agencja ds. regulacji sfery cyfrowej wezwała przedstawicieli amerykańskiej Nvidii. Ma to związek z obawami o zagrożenia związane ze sprzedażą w kraju jej procesorów do trenowania sztucznej inteligencji, zwanych także akceleratorami. Chodzi o model H20, który został opracowany specjalnie z myślą o rynku chińskim. Jego moc obliczeniowa została ograniczona tak, żeby spełniał obostrzenia eksportowe nałożone jeszcze przez administrację Joe Bidena.   Donald Trump po dojściu do władzy zaostrzył je jeszcze bardziej, przez co H20 nie mógł być dłużej eksportowany do Chin. Nvidia alarmowała wówczas, że spowoduje to duże straty oraz wyparcie jej z rynku w tym kraju przez rodzimych producentów, choć dysponują oni starszymi technologiami.  Teraz administracja amerykańska zapowiedziała wycofanie się z tej decyzji, a Nvidia przygotowuje się do ponownego uruchomienia sprzedaży. Jak ustaliła Agencja Reutera, złożyła już zamówienie u tajwańskiego wytwórcy TSMC na 300 tys. chipów H20 w związku z dużym popytem w Chinach.  Chińskie władze obawiają się jednak, że w procesorach instalowane będą systemy zdolne do śledzenia ich lokalizacji i aktywności oraz umożliwiające zdalne wyłączenie. W maju amerykański senator Tom Cotton złożył projekt ustawy nakazującej ich umieszczanie w akceleratorach, których eksport jest ograniczony ze względu na rywalizację technologiczną.  Tomasz Smolarek, ekspert w zakresie nowych technologii. 

Premier Wielkiej Brytanii ogłosił, że we wrześniu uzna państwo palestyńskie, jeżeli Izrael nie podejmie kroków w kierunku poprawy sytuacji ludności cywilnej Strefy Gazy i nie osiągnie zawieszenia broni z Hamasem. Domaga się także odstąpienia od aneksji ziem na Zachodnim Brzegu oraz zaangażowania Tel Awiwu na rzecz procesu pokojowego ukierunkowanego na rozwiązanie dwupaństwowe.  Niedawno prezydent Francji ogłosił, że uzna Palestynę za niepodległe państwo podczas wrześniowej sesji Zgromadzenia Ogólnego ONZ. 

Donald Trump skrócił termin, do którego Rosja ma dokonać znaczącego postępu w kierunku zakończenia wojny na Ukrainie. Amerykański prezydent oczekuje, że stanie się to najpóźniej w ciągu 10-12 dni. W połowie lipca dał Moskwie 50 dni i zagroził sankcjami oraz cłami, jeżeli nie zobaczy działań na rzecz pokoju.  Trump powiedział, że nie dostrzegł żadnego postępu w tej sprawie i że Putin wciąż posyła rakiety w kierunku Ukrainy, zabijając niewinnych ludzi.  Kreml nie odpowiedział niezwłocznie na słowa prezydenta USA. Bliski współpracownik Władimira Putina, Dmitrij Miedwiediew, napisał z kolei w mediach społecznościowych, że „gra w ultimata”, którą prowadzi Trump, może doprowadzić do wojny z udziałem Stanów Zjednoczonych. łumaczy Michał Sadłowski, dyrektor Centrum Badań nad Państwowością Rosyjską.