Voorproevers

Twee jaar geleden luisterde psycholoog Julie Minnaert naar De Wereld van Sofie en hoorde rouwexpert Uus Knops zeggen dat vriendschap een onderschatte vorm van liefde is, en een vriendschapsbreuk dus een vorm van liefdesverdriet. Die uitspraak bleef hangen bij Minnaert en ze besloot samen met Knops een boek te schrijven over vriendschapsverlies en hoe je daar mee omgaat: 'Zijn we nog vrienden?'. Ze praat erover met Linde Merckpoel.

Voor zover we weten is het 'Handboek logica' het eerste logicaboek dat door een vrouw is geschreven — en dat in 1770, toen meisjes niet eens naar school mochten. Maar Josina Carolina van Lynden gebruikte haar eigen bevoorrechte positie (ze kwam uit een adellijke familie en had thuisonderwijs gehad) graag om anderen vooruit te helpen door ze te leren denken en overtuigen. Bruno Wyndaele en Jean-Paul van Bendeghem lazen het boek en vertellen erover in Voorproevers.

Voor een onherbergzaam eiland met nog geen 400.000 inwoners heeft IJsland een onvoorstelbare invloed uitgeoefend op de westerse cultuur. Wagners opera’s, Tolkiens Lord of the Rings, Hollywood-kaskrakers over de dondergod Thor … ze zijn allemaal schatplichtig aan de literaire cultuur van deze piepkleine samenleving. Met 'De Viking vanbinnen' brengt Simon Halink de IJslandse verhalencultuur in kaart. Annelies Moons praat met hem over elfen, trollen en goden maar ook over de IJslanders zelf.

In 2003 vonden Texelse vissers een kaakbeen in hun netten. Recent bleek uit DNA-onderzoek dat die kaak toebehoorde aan Ernst Moltzer, in de oorlog directeur bij jeneverstoker Bols. De boomende economie van Nazi-Duitsland had Bols opnieuw succesvol gemaakt, maar Moltzer koos voor het verzet. In 1941 verdween Moltzer op weg naar Engeland. Had de Duitsgezinde Bols-top daar iets mee te maken? Martin Hendriksma onderzoekt het in zijn boek 'Het geheim van Bols', hij is te gast bij Bent Van Looy.

Drie jaar geleden stierf Jan Ceuleers. Hij was journalist en directeur televisie van de BRTN. Maar hij was ook de man van Rachel en de vader van Barbara. Die laatste heeft nu een boek geschreven over de dood van haar vader: 'Doodgewoon'. Jan leed aan Alzheimer en vroeg en kreeg euthanasie. Dat was voor Barbara allesbehalve doodgewoon. Ze verdiepte zich in het thema euthanasie, van Alzheimer en artsen tot zelfbeschikking en ziekenhuizen. Ze praat erover met Bruno Wyndaele.

Een van de mooiste middeleeuwse manuscripten ter wereld ligt in de Maurits Sabbe-bibliotheek van de KU Leuven: de prachtig geïllustreerde Bijbel van Anjou. Historicus Bram De Ridder ging ermee aan de slag. Het resultaat is geen boek. Ook geen film of documentaire. Het is zelfs geen podcast. Nee, 'Anjou' is een gezelschapsspel. Raf Njotea testte het spel uit met bedenker Bram De Ridder.

Annemie Peeters praat met Kurt Vanhoutte, hoogleraar theaterwetenschappen UAntwerpen, en Ditmar Bollaert, oud-leraar fotografie St-Lucas Gent, over "de toverlantaarn". In de eeuwen voor de fotografie, werd via dat instrument aan mensen getoond hoe de wereld er uit zag, in shows waarin tekeningen werden geprojecteerd, verhalen verteld en waarbij live werd gezongen. Met de tijd ontdekte 'de politiek' de propagandakwaliteiten van de magische lantaarn. Ook toen al bestond fake news.

In tijden van onzekerheid floreert een zoekmachine. Ook bij het prille ouderschap. Tijdens haar eerste duizend dagen als ouder zocht Annelies Moons zowat alles op wat er in haar opkwam. Over voeding, kak en snot. Over ouderschap en schoolkeuze. Over lichaamsbeeld en libido. Google oordeelt niet maar onthoudt wel alle vragen. Annelies Moons verwerkte dit zoekarchief tot een boek: 'Het is zoeken'. Joris Hessels hoefde zijn vragen niet aan Google te stellen, hij sprak met de auteur zelf.

De merknaam 'Falke' is bij sokkenliefhebbers niet onbekend. Jonah Falke is de laatste erfgenaam van de beroemde Duitse sokkenfamilie, van de arme tak weliswaar. In zijn boek 'De geschiedenis van mijn sok' gaat hij op zoek naar zijn voorouders. Een familiekroniek over zwarte schapen en schijnophouders. Sokkennerd Bent Van Looy sprak met hem.

Linde Merckpoel praat met Stijn Van de Voorde over de nieuwe Netflix-docu 'The Greatest Night in Pop', met name: de nacht dat 'We are the world' werd opgenomen, de benefietsingle van de supergroep 'USA For Africa'. Want dat het een supergroep was, is misschien zelfs een understatement. Álle grote Amerikaanse popsterren van de jaren 80 werkten eraan mee. Stijn haalt alle sappige verhalen van die nacht naar boven.