De Dag

Op 31 mei eindigt het huidige pakket aan steunmaatregelen voor het bedrijfsleven. Een dag later moet het nieuwe pakket van kracht worden. Een overgangspakket, want ook de overheid ziet in dat de coronacrisis niet de korte, V-vormige recessie oplevert waarop gehoopt werd, maar een langdurige realiteit is waarop bedrijven zich moeten aanpassen. En dat betekent: ontslagen. Heel veel ontslagen. In De Dag vertellen politiek verslaggever Marleen de Rooy en economie-verslaggever Nik Wouters over hoe politiek, werkgevers en werknemers zich opmaken voor wat komen gaat.

De coronamaatregelen worden soepeler, maar dat is niet voor iedereen goed nieuws. De zogenoemde 'kwetsbare groepen' lopen meer risico op besmetting en moeten zelf maatregelen nemen om beschermd te blijven. Vaak betekent dat meer isolatie dan de afgelopen weken al het geval was. Honderdduizenden mensen die normaal prima functioneren in de samenleving staan aan de kant en voelen zich vergeten. Mensen met een chronische ziekte of een verlaagde weerstand bijvoorbeeld en ook al die zeventigplussers die gewoon thuis wonen en zich fit en vitaal voelen. In De Dag pleiten ouderenbond Anbo en Iederin, het netwerk voor mensen met een beperking of chronische ziekte, voor een oplossing voor deze groepen. Ze kunnen niet zomaar apart gezet worden, zegt Iederin. De Anbo denkt aan meer testmogelijkheden voor ouderen. Verder vertelt Jennifer Brouwer hoe het is om in deze tijd met MS te leven.

Nu de maatregelen tegen het coronavirus in Europa stap voor stap versoepeld worden neemt het risico op nieuwe uitbraken toe. In Zuid-Korea, China en Japan hebben ze daar al mee te maken en wordt gevreesd voor een mogelijke tweede golf. Wat kunnen we leren van deze landen en hoe voorkomen wij in Europa een tweede golf? De Nederlandse Eva Ruis woont in Zuid-Korea en maakte van dichtbij mee hoe dat land sinds eind januari zeer succesvol de corona-uitbraak heeft aangepakt. Maar nu lijkt er toch opeens een brandhaard. Ruis vertelt wat dat voor de bevolking betekent: terug naar strengere maatregelen. Ook in China is de angst voor een tweede golf van het coronavirus toegenomen nu in de stad Wuhan nieuwe besmettingen zijn vastgesteld. Correspondent Garrie van Pinxteren zet uiteen hoe de Chinese overheid er alles aan doet om de brandhaarden in te dammen.

Het is een opmerkelijke paradox: nu er door corona meer tijd is om te lezen, en er ook meer gelezen wordt, heeft de boekenbranche het moeilijk. Boekhandels kampen met gigantische omzetdalingen en zien vooral Bol.com profiteren van de leeshonger. Schrijvers zien hun oplages verlaagd worden. En uitgevers zitten met ingewikkelde logistieke dilemma's vanwege de vele uitgestelde titels en de 'tsunami aan coronaboeken' die er aan zit te komen. In podcast De Dag vertelt Joost Nijsen van uitgeverij Podium wat dit voor zijn uitgeverij betekent. De situatie zal hem ertoe dwingen selectiever uit te gaan geven, zegt hij. Van schrijfster Jente Posthuma verschijnt deze maand haar tweede roman. Het zal voor haar de komende maanden lastig worden om iets te verdienen met publieke optredens. Maar, zegt ze, 'Ik ben altijd al blut geweest, er verandert eigenlijk weinig.' En bij boekverkoper Broese hebben ze ook spannende weken beleefd. Maar bedrijfsleider Grietje Braaksma ziet dat juist nu het belang van de boekverkoper meer zichtbaar wordt.

Nu Europese landen hun coronamaatregelen beginnen te versoepelen valt eens te meer op hoe verschillend de aanpak van corona in ieder land is. Die lappendeken aan verschillende regels en restricties leidt tot veel vragen en praktische problemen.  Had er geen gezamenlijk plan voor een exitstrategie kunnen zijn? En waarom lijkt de EU aan de zijlijn te staan van de coronacrisis, juist in een tijd dat iedereen steun en coördinatie kan gebruiken? Tegelijk is er wel in razend tempo ongekend veel geld vrijgemaakt voor steunmaatregelen. Klopt het beeld wel dat EU onzichtbaar is?  In podcast De Dag vertelt Sander van Hoorn, Europacorrespondent voor de NOS, hoe Europese instellingen worstelen met de vraag welke rol zij kunnen en moeten spelen in de coronacrisis. En waagt hij zich aan een analyse over de vraag of Europese Commissie-voorzitter Ursula von der Leyen te kleurloos en onzichtbaar is.

De versoepeling van de coronamaatregelen gaan alleen door als het kán. Een belangrijke voorwaarde is dat we veel meer gaan testen en contactonderzoeken uitvoeren. Dat zeiden premier Rutte en minister De Jonge gisteren tijdens de persconferentie waar zij het tijdspad voor de komende tijd presenteerden.  Volgens critici loopt Nederland achter de feiten aan: andere landen begonnen al veel eerder met op grote schaal testen. Welke tests zijn er, wat vertellen die ons, waarom kunnen we er nu opeens wel veel meer van uitvoeren en hoe helpen ze corona in te dammen? En dan dat contactonderzoek: hoe gaat dat in zn werk, en waarom gaat daar nu zoveel aandacht naar uit? In De Dag praat arts en journalist Sophie Broersen van het vakblad Medisch Contact ons bij over alles rondom testen. En Putri Hintaran van de GGD Regio Utrecht vertelt hoe contactonderzoeken werken en of de GGD'en klaar zijn voor de stroom aan onderzoeken die er komende tijd aan zitten te komen.

Hoewel 'blijf thuis' al weken het credo is en op vakantie gaan door alle reisbeperkingen en coronamaatregelen een moeilijk verhaal lijkt te worden, zijn Nederlanders massaal vakantieplannen voor de zomer aan het maken. De vraag naar vakantiehuisjes en andere accommodaties in Nederland is enorm, blijkt uit een belronde van De Dag. En nu verschillende landen hun maatregelen versoepelen en ook afspraken over toerisme beginnen te maken, hopen mensen toch nog naar het  buitenland te kunnen.  Wat zijn de opties als je deze zomer wil proberen om er even tussenuit te gaan? Frank Oostdam, voorzitter van de koepel van reisorganisaties ANVR, zet op een rij wat de mogelijkheden voor reizen binnen Europa zijn. En Geert Dijks, directeur van Hiswa Recron, de belangenorganisatie van watersport- en recreatiebedrijven in Nederland, schetst de opties in Nederland.

Het aantal bedden op intensive care-afdelingen in Nederland moet structureel omhoog. Hoewel het aantal patiënten dat met een corona-infectie wordt opgenomen op de IC afneemt, blijven er ook op langere termijn meer bedden nodig. Dat zegt het hoofd van de intensive care-afdeling van het Amphia Ziekenhuis in Breda, Merijn Kant, in De Dag. Er is volgens hem een serieuze investering in de zorg nodig en er moet zo snel mogelijk meer IC-personeel opgeleid worden. De verwachting is dat er de komende jaren nog coronapatiënten moeten worden behandeld op IC's.  Veel IC-medewerkers hoopten dat na deze extreem drukke periode het aantal IC-bedden weer geleidelijk teruggeschroefd kon worden tot het niveau van voor de coronauitbraak. Maar dat gaat niet gebeuren, zegt Kant bij wie overigens gisteren is vastgesteld dat hij zelf besmet is met het coronavirus. Hij spreekt van een nieuwe groep patiënten die ook op langere termijn IC-zorg nodig zal hebben en met de huidige capaciteit van IC-personeel is dat niet te bemannen.

Spanje en Italië, de twee landen in Europa die vanwege corona het diepst hebben ingegrepen in het leven van hun burgers, laten de teugels eindelijk ietsje vieren. In Spanje mag iedereen sinds dit weekend onder voorwaarden weer even naar buiten en Italië gaat vanaf vandaag wat van het slot. Hoe ziet dat sprankje hoop eruit? Correspondent Rop Zoutberg vertelt in podcast De Dag over de spanning en verdeeldheid die nu in Spanje voelbaar zijn. Het was voor de regering volgens hem makkelijker om de Spanjaarden in huis op te sluiten dan dat het nu is om het slot er weer af te halen. Mensen zijn angstig, zijn verdeeld over de maatregelen en hebben minder vertrouwen in de regering en in elkaar.  In Italië heerst ook nog veel angst, vertelt Isaac van Aggelen, die  samen met zijn Italiaanse vrouw en twee kinderen in Cerveteri woont, even ten noordwesten van Rome. Ook in Italië zijn er nog veel regels en hoopt iedereen dat de herwonnen vrijheid tot excessen leidt. Isaac zelf heeft vandaag in ieder geval een topdag: hij heeft voor het eerst weer kunnen hardlopen en wordt hopelijk vanavond door zijn schoonmoeder getrakteerd op gamba's.

Wat moet je als potentiële huiskoper, nu het land in de coronacrisis zit? Is het een goed moment om te kopen, nu de hypotheekrente nog laag is? Of kun je beter even wachten, in de hoop op dalende prijzen? Huizenmarkt-econoom bij de Rabobank Carola de Groot vertelt erover in de podcast De Dag. En hopelijk-ooit-huiseigenaar Marrit vertelt in de podcast waarom zij staat te popelen om een huis te kopen - maar in de huidige markt toch nog maar even wacht.