De Dag

Het wordt een van de belangrijkste uitspraken in de geschiedenis van Griekenland genoemd, een overwinning van de democratie. De rechter in Athene oordeelt dat de rechtsextremistische, neonazistische partij Gouden Dageraad een criminele organisatie is, waarvan de top knokploegen aanstuurde om migranten en linkse rivalen te intimideren, aan te vallen en zelfs te doden. Tientallen leden moeten de gevangenis in, onder wie de volledige fractie die in het Griekse parlement zat toen de partij tijdens de kredietcrisis de derde grootste partij van Griekenland was. NOS-correspondent Conny Keessen vertelt in De Dag hoe een partij, waarvan de leider Hitler vereert en de holocaust ontkent, zo groot kon worden en hoe het uiteindelijk ook gelukt is om de partij weg te vagen. Met de leiders in de gevangenis en geen vertegenwoordiging meer in het parlement is de vraag: is het nu gedaan met Gouden Dageraad? En wat is er over van de ideologie, die onder invloed van een economische crisis en een grote aanwas van migranten, kort geleden nog zo groot was?

Tot er een coronavaccin is moeten we leren leven met maatregelen die telkens aangescherpt of afgeschaald worden, afhankelijk van het aantal besmettingen. Maar hoe krijg je burgers daar op langere termijn in mee, als het draagvlak nu al steeds verder afbrokkelt? Het nieuwe toverwoord is: de routekaart. Een idee dat lijkt op het veelgeroemde 'Ierse model'. Hoe werkt het en is het de sleutel tot een succesvol coronabeleid? In De Dag legt Marco Zannoni van het COT, het Instituut voor Veiligheids- en Crisismanagement, uit hoe het systeem werkt en wat er de sterke en zwakke punten van zijn. De routekaart biedt volgens hem houvast en perspectief, maar het betekent zeker niet dat de discussie over de maatregelen nu weggenomen is. Zo is ook te zien in Ierland en het Verenigd Koninkrijk, waar een zelfde soort systeem is ingevoerd.

De Amerikaanse president Trump heeft zijn verkiezingscampagne hervat met een grote bijeenkomst in Florida. De komende dagen staan er meer dan dit soort rally's op het programma. De Trump-campagne kwam volledig op z'n kop te staan toen niet alleen de president, maar ook een groot deel van zijn staf positief getest werd op corona. Hoe konden zij, vanuit quarantaine, de kiezers nog bereiken?  In De Dag vertelt Amerikanist Sara Polak hoe het team-Trump met strak geregisseerde video-updates en mediamomenten alles in het werk stelt om zoveel mogelijk aandacht bij de president te houden. Ondertussen is er een draai gegeven aan de politieke boodschap van Trump. Tot zijn besmetting sprak hij liever over andere onderwerpen, maar nu hij niet meer om corona heen kan, past hij zijn retoriek daar op aan. Maar slaat zijn boodschap aan?

Terwijl het kabinet zich in Nederland buigt over nieuwe coronamaatregelen, in De Dag een rondje langs drie landen in Europa waar de besmettingen ook hard oplopen. Wat doen Spanje, Frankrijk en België om het tij te keren? NOS-correspondenten Rop Zoutberg in Spanje, Frank Renout in Frankrijk en Bert van Slooten in België vertellen welke maatregelen er in hun land worden getroffen, hoe mensen reageren en hoe de autoriteiten omgaan met verzet tegen de maatregelen.

Edwin Renzen, de ondernemer achter de Stint, had er niet meer op gerekend dat hij ooit nog goedkeuring zou krijgen voor zijn vernieuwde versie van de elektrische bolderkar. Sterker, hij had net zijn personeel ontslagen een aangekondigd dat zijn bedrijf om ging vallen. Maar toen kwam er plots groen licht uit Den Haag: de BSO Bus, zoals de nieuwe Stint heet, mag gaan rijden. Twee jaar na het dodelijke ongeluk in Oss, dat het hele land schokte. In die twee jaar is het Stint-drama uitgegroeid tot een uiterst gevoelig dossier voor het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat, dat verantwoordelijk is voor de vergunning. De emoties liggen bij alle betrokken partijen aan de oppervlakte. In De Dag vertelt NOS-redacteur Babette Olde Hanhof hoe de klap van het ongeluk bij al die partijen nadreunde, hoe er geworsteld is op het ministerie en hoe het bedrijf van Renzen daar bijna de dupe van werd.

De koning waarschuwde er op Prinsjesdag zelf voor: we zitten in een ongekende economische crisis en dat gaat iedereen voelen. Althans, hijzelf niet. De uitkering van koning Willem-Alexander en koningin Máxima gaat volgend jaar met 5% omhoog. Ze krijgen er bijna zeventig duizend euro belastingvrij bij, grofweg twee keer modaal extra dus. Hoe is dat uit te leggen in tijden van crisis? En waarom houdt de politiek zich, op wat vragen van de gebruikelijke kritische partijen na, zo op de vlakte? Koninklijk Huis-verslaggever van de NOS Kysia Hekster vertelt in podcast De Dag hoe het kan dat er ieder jaar wel even discussie of verontwaardiging is, maar dat er nooit wezenlijk iets verandert. Is het tijd dat de financiële huishouding van de Oranjes gemoderniseerd wordt? En moet de koning niet zelf een gebaar maken?

Ruim een halfjaar nadat de eerste coronamaatregelen in Nederland werden ingevoerd, komt er eindelijk een wettelijke basis voor dat coronabeleid. De Tweede Kamer debatteert over de coronawet, waar vorige week al door een Kamermeerderheid een akkoord over werd gesloten. Dat ging niet zonder slag of stoot; zo'n beetje uit alle hoeken kwam hevige kritiek. Critici vragen zich af of gedragsregels waar verdeeldheid over is in de samenleving wel in een wet gebeiteld moeten worden en of de Kamer niet teveel buitenspel gezet wordt.  In De Dag vertelt parlementair verslaggever Marloes Lemsom van EenVandaag wat er in de coronawet staat, waarom de emoties er zo hoog over oplopen en wat de voor- en nadelen van de wet zijn.

In Nederland zijn ruim tienduizend mensen aan corona overleden. Een getal dat door alle cijfers die de afgelopen maanden voorbij zijn gekomen voor veel mensen abstract is. Door de discussie over statistieken en meetmethodes is het daarbij ook niet altijd duidelijk hoe we bij dat dodental komen en wat de statistieken ons verder vertellen. Op deze eerste coronabezinningsdag, een landelijke dag voor iedereen die door corona met verlies te maken kreeg, herdenkt De Dag één van de tienduizend dodelijke slachtoffers in ons land. Een gezicht achter de kille cijfers. En NOS-redacteur Ben Meindertsma vertelt hoe ons beeld van de coronacijfers het afgelopen halfjaar is veranderd en welke lessen we daaruit kunnen trekken.

Instagram bestaat deze week 10 jaar. Wat begon als een platform om foto's er wat cooler uit te laten zien in een nostalgisch Polaroid-formaat en jaren zeventig kleuren is uitgegroeid tot een sociaal medium dat grote impact heeft op honderden miljoenen levens. In tien jaar tijd hebben we een heleboel foto's van koffie, yoghurt met granola en avocado's voorbij zien komen en hebben we de geboorte gezien van een mondiale selfie en filter-obsessie. In De Dag bespreekt psycholoog én influencer Najla Edriouch wat er achter ons obsessieve streven naar een vlekkeloze look schuilt  en wat tien jaar Instagram heeft gedaan met ons zelfbeeld. "Op Instagram wordt het beloond om eruit te zien zoals de filters die je kiest."

De afgelopen week maakte het ene na het andere grote bedrijf bekend dat er honderden of zelfs duizenden banen tegelijk gaan verdwijnen. Shell, Tata, KLM, BAM en ook in het buitenland is het bijna dagelijks raak. Met de tweede coronagolf lijkt nu ook de grote ontslaggolf waar al zo lang voor werd gevreesd over het land te spoelen. Is dit het begin van nog veel meer ellende? NOS-economieredacteur Nik Wouters blikt in podcast De Dag terug op een week waarin duidelijk werd dat er bij vier grote bedrijven ingrijpende reorganisaties aankomen. Bijna nergens zijn de ontslagrondes alleen aan corona te wijten. Toch voorspelt het niet veel goeds, want ook talloze kleinere bedrijven die afhankelijk zijn van de grotere bedrijven gaan dit voelen.