Het Mediaforum

Gisteren werd het overleg tussen de verschillende boerenpartijen, verzameld in het LandbouwCollectief direct gestaakt met minister Carola Schouten. Zij was niet gediend van de dreigende toon die één van die dertien partijen, Farmers Defence Force aansloeg in een naar buiten gebracht persbericht. Inmiddels hebben de boze boeren van FDF hun excuses gemaakt via het Landbouwcollectief. Is het terecht dat Schouten direct heeft gezegd we stoppen met praten? Is dit een bewuste mediastrategie? Taal die je eerst vooral op social media zag en nu ook terugziet in het debat? Volgens Marc Josten worden er door allerlei mensen dingen geroepen, maar als men ter verantwoording wordt geroepen komen er geen echte excuses. Hij zegt: “het is dan al gezegd, het gif blijft hangen. Er zijn grenzen”. Aan tafel zitten Mireille van Ark, Marc Josten en Spraakmaker Marco Zannoni. Het mediamoment van Van Ark gaat over een carnavalskraker die afkomstig is van Rutgers. Met het nummer willen ze ongewenst seksueel gedrag tijdens carnaval bespreekbaar maken. Waarom weet Van Ark niet zo goed wat ze hiervan vindt? En zal het een effect hebben op carnavalsvierders? Josten wil het graag hebben over voorlichters die met de waarheid spelen. Door bijvoorbeeld te zeggen dat er nog geen beslissing is genomen, terwijl dat wel het geval is. In een speech tijdens de uitreiking van de prijs van Journalist van het Jaar riep Joop Bouma van Trouw en voormalig journalist van het jaar op tot een debat. Hoe kijken onze mediakenners hier naar? Zouden zij een debat over ethiek met voorlichters willen organiseren? Is liegen in bepaalde gevallen geoorloofd? En is dit een groeiend probleem in de journalistiek? Tot slot: De Amerikaanse president Trump is door de Senaat vrijgesproken van de impeachment procedure. Het proces is voorbij. Maar waar hebben we naar gekeken? Een show of een eerlijk afzettingsprocedure? En hoe doe je hier verslag van, als je al weet dat het toch niet tot aftreden leidt?

Aan tafel zitten Thomas Muntz, Dieuwertje Kuijpers en Spraakmaker Jan Driessen. Twitter gaat vanaf 5 maart labels geven aan foto's en video's die misinformatie bevatten. Ook gaat Twitter gemanipuleerde beelden verwijderen die bedoeld zijn om schade te veroorzaken. Is dit een effectieve maatregel? Wie bepaalt uiteindelijk wat schadelijke berichten zijn? Hoe kijken onze mediakenners verder naar de situatie en dit medium? Volgens Muntz en Kuijpers bereik je met microtargeting alleen maar verdere polarisatie. Muntz: “Je kunt iemand niet van mening doen laten veranderen door een raar plaatje van Hillary Clinton en de duivel op hem te microtargeten, dat is niet waar.“ Volgens Driessen moeten we van de anonimiteit van Twitter af, dat is volgens hem de enige oplossing. Zou dat helpen?

Kalifaatreizigster Laura H. heeft van de makers van NPO-programma ‘Mensen met M’ (dat in opdracht van KRO-NCRV is gemaakt en in december werd uitgezonden) 400 euro betaald gekregen voor haar interview met Margriet van der Linden. Dat laat minister Arie Slob weten na Kamervragen hierover van de VVD. Hoe kijken onze mediakenners hier naar? Betalen zij wel eens gasten voor een interview? Als het een kritisch interview was geweest, was de ophef over de betaling dan net zo groot geweest? Renzo Veenstra zegt: “Dit is gewoon een mislukt interview, op een verkeerd moment uitgezonden. Was dat anders verlopen, dan had waarschijnlijk niemand het over die €400 had”. Aan tafel zitten Tom Kleijn, Renzo Veenstra en Spraakmaker Özcan Akyol. Tot slot: politieke journalisten in Groot-Brittannië boycotten de persconferenties op 10 Downing Street nadat de belangrijkste communicatiewoordvoerder van Boris Johnson probeerde journalisten van onder andere The Mirror, Huffington Post en The Independent de toegang te weigeren. Is dat zorgelijk? Hoe moet je hier als journalist mee omgaan? Voorheen hadden politici journalisten nodig om berichten naar buiten te brengen, zijn journalisten wat dit betreft overbodig?

We hebben het over de tweet van Thierry Baudet. Vrijdagavond twitterde hij het volgende: “Vanavond zijn twee dierbare vriendinnen ernstig lastig gevallen door vier Marokkanen in een trein. Aangifte doen is natuurlijk volstrekt zinloos. Oh lieve, kinderlijk naïeve Nederlanders! Stem nou toch eindelijk voor verandering. Breek los van politiek correct gelul! Red dit land!” Wat vinden onze mediakenners hiervan? Wordt Baudet hier door zijn kiezers op afgerekend? Leonard vindt het ‘wederzijdse demonisering’. Wat bedoelt hij daarmee? Aan tafel zitten Leonard Ornstein, Angela de Jong en Spraakmaker Onno Hoes. Tot slot: de informatiepositie van de Tweede Kamer wordt regelmatig geschaad door het kabinet. Dat schrijft Kamervoorzitter Arib aan premier Rutte. Volgens Arib zijn journalisten vaak eerder op de hoogte van beleidsvoornemens dan de Kamer. Zo worden Kamerleden regelmatig door journalisten gebeld om te reageren op beleidsplannen, maar de Kamerleden weten dan nog van niks. Is dit een nieuw verschijnsel?

Het Coronavirus is veel in het nieuws. The World Health Organization bestempelde gisteravond de uitbraak van het coronavirus als een internationale noodsituatie. Dat betekent dat de volksgezondheid in verschillende landen gevaar loopt. Hoe is de berichtgeving veranderd de laatste tijd? Wat is de rol van media? Het is natuurlijk een balans vinden tussen paniek zaaien en informeren. En is de informatie die we uit China krijgen wel betrouwbaar? Aan tafel zitten Margriet Brandsma, Hasna el Maroudi en Spraakmaker Gawie Keyser. Tot slot: The Guardian neemt een gewaagd besluit: de Britse krant zal geen advertenties meer plaatsen van olie- en gasbedrijven. Het dagblad wil zijn ‘carbon footprint’ verkleinen en daar hoort een dergelijk besluit bij, aldus de hoofdredactie. Dat het financieel niet makkelijker wordt, dat nemen ze op de koop toe. De krant wil ook een vuist maken tegen ‘greenwashing’; fossiele bedrijven doen net of zij heel goed bezig zijn met duurzame energie, terwijl ze vooral winst boeken met fossiele brandstof. Zijn de Nederlandse media zich voldoende bewust van greenwashing?

In Nieuwsuur gingen Rob Jetten en Thierry Baudet met elkaar in debat over de rechtsspraak. Volgens Baudet zouden rechters te veel op de stoel van de politicus zitten. D66-leider Jetten is het daar absoluut niet mee eens en vindt dat Baudet met dit soort uitspraken de rechtstaat ondermijnt. Hoe hebben onze mediakenners naar dit debat gekeken? Moet deze discussie überhaupt gevoerd worden? En hóe doe je dat dan? We bellen met hoofdredacteur van Nieuwsuur, Joost Oranje. Hoe kijkt Spraakmaker Herman van der Meer, president van het gerechtshof Amsterdam, naar deze kwestie? Aan tafel zitten Klaske Tameling, Marc Chavannes en Spraakmaker Herman van der Meer. Tot slot: Robbert Oey, de man van burgemeester Femke Halsema, gaat in verzet tegen zijn taakstraf van 40 uur. Oey had de straf gekregen wegens verboden wapenbezit. Het onklaargemaakte wapen, gebruikt op filmsets, bewaarde Oey thuis - in de ambtswoning. Van de zomer werd zijn vijftienjarige zoon ermee opgepakt. Een verhaal dat destijds breed werd uitgemeten in de Telegraaf. Het was al een tijdje stil rondom Oey en Halsema, maar nu staan ze weer op de voorpagina van de Telegraaf. Is het onhandig dat Oey in beroep gaat?

Wie alleen op de voorpagina’s van Nederlandse kranten afgaat, kan het makkelijk gemist hebben: Trump heeft een groot ‘vredesplan’ voor Israël en Palestina gepresenteerd. Er waren tijden dat zo’n plan wel overal opening krant was geweest. Waarom is dat nu niet het geval? Als dit plan van een andere president was gekomen, zou het dan meer gewicht in de schaal hebben gelegd? Heeft Trump dit goed aangepakt? Aan tafel zitten Ronald Ockhuysen, Bert Huisjes en Spraakmaker Quirien Eijkman. Tot slot hebben we het over cabaretrecensies. ‘Dames en heren recensenten, dit is een kort schrijven in verband met mijn nieuwe programma. Het zou kunnen dat u overweegt hier een recensie over te schrijven. Van mij hoeft dat niet echt.’ Dat schreef cabaretier Hans Sibbel aan de media, en de Volkskrant ging daarover met hem in gesprek. Lebbis denkt dat recensenten die van zijn werk houden, zijn voorstelling goed zullen vinden en dat anderen er nu ook niet op zullen aanslaan. Heeft hij daar een punt? Het Parool heeft wel gewoon een recensie gemaakt. We vragen hoofdredacteur Ockhuysen waarom. Wat is het belang van recensies?

We bespreken groot onderzoek van NRC naar de app TikTok. In de leeftijdsklasse negen tot dertien jaar is deze app ongekend populair: er zijn wereldwijd 1 miljard gebruikers. In Nederland zijn ruim 700 duizend accounts geregistreerd. Uit het onderzoek van NRC blijkt dat moderators niet op kinderlokkers letten, maar wel op bijvoorbeeld dikke kinderen en homo-jongeren: die video’s mogen niet worden verspreid en komen in de bak terecht van “deze video’s niet delen”. Hoe zorgelijk is het dat een hele generatie kinderen opgroeit met gecensureerde content waar alleen maar ‘normale’ kinderen op zitten? Moeten de media deze app omarmen of negeren en moet de overheid ingrijpen om deze app aan banden te leggen? Aan tafel Jan Slagter, Freek Staps en Spraakmaker Hans Spekman. Ook gaat het over de laatste gedrukte column in een dagblad over radio. Het AD stopt ermee, Is dit zorgelijk? Verder hebben we het erover dat opnieuw uit onderzoeken blijkt dat jongeren niet ongelukkig worden van social media. Het is geen aanjager van problemen. Waarom zijn we er dan toch vanuit gegaan? Tot slot hebben we het over Kobe Bryant die maandag overleed na een helicoptercrash. De afgelopen 24 uur stonden alle kranten en sites vol met eerbetonen aan de Amerikaanse basketballer. Toch was er één journaliste van de Washington Post die op haar tijdlijn het artikel deelde over een rechtszaak in 2003 waar Bryant beschuldigd werd van de verkrachting van een 19 jarig meisje. Deze journaliste werd na het delen met de dood bedreigd en moet onderduiken. Ook is ze op non-actief gesteld. Is dit een overdreven reactie? Wanneer bespreek je de verkeerde keuzes van een dode?

Onze collega’s bij de Zuiderburen staken vandaag. De VRT brengt vandaag alleen ingekorte nieuwsbulletins en herhalingen. Actualiteitenprogramma’s vervallen. De journalisten staken omdat vorige week directeur Paul Lembrechts is ontslagen door de minister. Lembrechts had gezegd dat hij niet wil meewerken aan de door de regering geëiste bezuinigingen, die later dit jaar vorm moeten krijgen. En de Partij voor de Dieren confereerde dit weekend in Amsterdam en had nogal wat bestuurlijke perikelen op agenda. Sebastiaan Wolswinkel, de vorige voorzitter, was uit de partij gezet en moest dus worden opgevolgd. Wolswinkel zelf was op het congres niet welkom, en stond buiten de media te woord. De media, daar had Partij voor de Dieren-voorvrouw Marianne Thieme ook wel wat over te zeggen. Die had haar partij vanaf het begin kwaadwillend tegemoetgetreden en weggezet als ‘het toppunt van decadentie’. Ook op deze crisis hebben de media zich vol gretigheid gestort, zei ze in haar congresspeech. Terecht of niet? We praten erover in het Mediaforum met journalist Frenk van der Linden en presentator Charles Groenhuijsen.

We bespreken het Impeachment-proces en hoe spannend het nog is op dit moment in Amerika. Als het zo belangrijk is, waarom lukt het dan niet om het interessant te houden voor de nieuwsconsument? Wat kunnen journalisten toch doen om het enigszins behapbaar en interessant voor hun kijker, luisteraar of lezer te houden? Verder hebben we het over het vertrek van Fidan Ekiz bij het programma De Nieuwe Maan. Zij heeft een column geschreven waarin ze onder andere zegt dat zij en het programma het doelwit zijn geworden van intimidatie door regressief linkse vertegenwoordigers van de identiteitspolitiek en woordvoerders van de islamitische gemeenschap. Worden journalisten door dat soort reacties inderdaad beperkt in hun vrijheid om te werk te gaan? Tot slot gaat het over een onderzoek naar de streng religieuze gemeenschap Jehova’s getuigen, waaruit blijkt dat zij vaak niet goed optreden bij meldingen van seksueel misbruik in de eigen gelederen. Slachtoffers zijn ontevreden over de interne behandeling van hun klachten en doen nauwelijks aangifte bij de politie. Waarom is het belangrijk om zoveel mogelijk wederhoor te horen bij dit soort onderwerpen, kan een onderzoek niet voor zichzelf spreken?