Het Mediaforum

We hebben het over het mediamoment van Marc Josten, over Twitter. Zijn programma is namelijk geblokkeerd op het medium. Ook is Twitter in Brazilië nu iets nieuws aan het testen, zogenaamde fleets. Dat zijn net als de stories op Instagram, korte fragmenten die na 24 uur weer verdwijnen. "We hopen dat fleets mensen kunnen helpen om hun vluchtige gedachten te delen die ze anders niet snel op Twitter zouden zetten", zegt de productieleider van het bedrijf. Wat vinden onze mediakenners hiervan? Aan tafel zitten Bert Huisjes, Marc Josten en Spraakmaker Laetitia Griffith. Ook hebben we het laatste nieuws over de zitting van Gökmen T.. Mattijs van der Wiel is in de rechtbank en praat ons bij. Hoe kijkt Griffith, met haar juridische achtergrond, hiernaar? Tot slot: vandaag een groot verhaal in de Volkskrant over hoe de Russen het MH17- onderzoek keer op keer proberen te saboteren. De zwaarste inlichtingendienst vanuit Moskou is ingezet om het onderzoek te saboteren. Ook werden elite-eenheden vanuit Moskou naar Nederland gestuurd, naar aanloop van het proces dat maandag gaat beginnen. Toont dit het belang aan van de onderzoeksjournalistiek? Bellingcat speelt een belangrijke rol. Hoe blijft deze groep van onderzoekers vrij van infiltratie en hoe kun je dat controleren? Huisjes zegt: “Informatie is heel gevoelig voor manipulatie”.

Gisteren was het Super Tuesday in Amerika. De Democratische presidentskandidaten Joe Biden en Bernie Sanders zijn de grote winnaars. In de VS is het tamelijk gebruikelijk dat de kranten een kant, kandidaat, kiezen. Zie je dat nu ook al in de Amerikaanse kranten? De campagne speelt zich veel in de media af: tv, Twitter, Facebook… Werken die televisiespotjes en reclame op sociale media? Is veel geld garantie voor winst? Erik Noomen zegt hierover: “Het is niet zo dat als je maar genoeg geld in die kiezers stopt, dat die kiezers op jou zullen stemmen”. Aan tafel zitten Erik Noomen, Haroon Ali en Spraakmaker Kees Jansma. We eindigen het Mediaforum met het dagelijkse Corona-nieuws in de media. Is het belangrijk dat we per geval op de hoogte worden gehouden? Is het geruststellend of juist niet? Hoe volgens onze mediakenners het nieuws? Vinden ze bijvoorbeeld dat premier Rutte goed reageert? Volgens Noomen komt hij vooral “over als een politieagent die zegt ‘hier is niks te zien, loop maar door”. Welke boodschap moet vooral naar buiten gebracht worden en welke niet? Het mediamoment van Ali is ook Corona-gerelateerd: kan het Songfestival wel doorgaan? En hoe zit het met andere grote evenementen, zoals het EK en de Olympische Spelen?

We spreken over de overdaad aan anonieme bronnen die worden opgevoerd. Het wordt steeds vaker gebruikt voor flutnieuw, aldus Hansje van der Beek. “Het is een uitholling van de anonieme bron.” Daarnaast denkt ze dat het niet goed is voor het vertrouwen in de journalistiek als overal een anonieme bron bijstaat. “Er zijn een paar frauderende journalisten gepakt. Die maakten gebruik van ‘anonieme’ bronnen.” Aan tafel zitten Ward Wijndelts, Hansje van der Beek en Spraakmaker Frits Huffnagel. Ook Wijndelts ziet een probleem met het anoniem brongebruik. “Je hebt zo geen zicht op wat het belang van de bron in kwestie is.” Daarnaast hadden de mediakenners het over de documentaire Rusland en de MH17 van Pieter Waterdrinker. Hansje van der Beek miste een beetje de MH17 in de documentaire. “Het leek de eerste aflevering van een serie en dat had ook wel gemogen.” Daar stemt Ward Wijndelts mee in. Volgens hem had met Pieter Waterdrinker als leidsman het best een serie kunnen worden in plaats van één aflevering.

We spreken over de angst voor het COVID-19 virus. Het aantal besmettingsgevallen blijft nog steeds oplopen. Wat moeten we doen om massahysterie te voorkomen en hoe krijgen we de juiste informatie op de juiste plaats? Zijn we goed genoeg voorbereid? Aan tafel zitten Leonard Ornstein, Avinash Bhikie en Spraakmaker Stijn Fens. Het mediamoment van Avinash Bhikie gaat over de miljardair Paul Singer, fervent Trump aanhanger. Hij kocht een groot aandeel van Twitter om de baas van Twitter van zijn troon te stoten. Betekent dit dat we het gehele platform verliezen aan Trump? Hoe groot is de invloed van sociale media op de politiek? Ook brengen we een korte ode aan Sonja Barend, zij vierde haar 80e verjaardag. Afgelopen weekend werd dat gevierd met ‘De nacht van Sonja’. Tot slot praten we over de intimidatie van zwangere vrouwen bij abortusklinieken in Nederland. In Den Haag en Rotterdam zijn nu 'abortusbuddies’ oproepbaar, vrijwilligers die met vrouwen meewandelen naar de kliniek, om hen zo enigszins af te schermen van protesterende activisten.

Het mediamoment van Paul Römer gaat over De Wereld Draait Door gisteren. Over hoe er omgegaan werd met het item over een medische doorbraak in de bestrijding van darmkanker. Wat viel hem op en waar stoorde Römer zich aan? Aan tafel zitten Paul Römer, Barbara Barend en Spraakmaker Leo Bormans. Ook praten we over Ajax, dat gisteren in Amsterdam weliswaar won van het Spaanse Getafe, maar toch werd uitgeschakeld in de Champions League. Ook in de competitie loopt het niet. Is er crisis? Volgens Barend is het al crisis ‘als Ajax één keer verliest’. In hoeverre is voetbaljournalistiek nog journalistiek? En is het moeilijk om je als voetbaljournalist te onderscheiden in die grote groep journalisten? En hoe zit het als bepaalde journalisten een goede band hebben met trainers of spelers? Volgens Barend is “objectiviteit is dan heel moeilijk te behouden”. We hebben het ook over de thema-uitzending van de NOS gisteren over het Coronavirus. Feiten en fabels. Tijdens de uitzending kreeg minister Bruins een briefje toegeschoven waarin de eerste Nederlandse besmetting bekend werd gemaakt. Toeval, of was dit zo opgezet?

We hebben het over het mediamoment van Arjen Fortuin, namelijk de start van een nieuw seizoen Temptation Island. Een tijd geleden werd het reality-programma ‘De Villa’ van tv gehaald vanwege een vermeende aanranding. Het genre ging daarna de ijskast in bij RTL en nu dus toch een nieuw seizoen. Hoe kijkt Fortuin als tv-recensent hiernaar? Volgens hem is Temptation Island “een martelvoorstelling”. Aan tafel zitten Wouter de Winther, Arjen Fortuin en Spraakmaker Sybrand Buma. En vanavond is er op tv een speciale thema-uitzending: ‘Het corona-virus: feiten en fabels’. Rob Trip legt vragen die worden gesteld via sociale media voor aan experts. Saïda Maggé verzorgt een soort algemene uitleg. Wat is volgens onze tafelgasten de juiste invulling voor zo’n tv-avond? Volgens Fortuin moet het programma ook een beetje saai zijn, “hoe saaier het programma is, hoe kalmerender de werking”. Zorgt de berichtgeving voor maatschappelijke onrust? Volgens onze kenners ligt het ook aan de manier waarop erover geschreven wordt. Informatievoorziening is goed, maar soms gaan verhalen wel ver. We worden nu van ieder besmettingsgeval op de hoogte gehouden. Wat is daar het nut van? Naar allerlei plekken worden verslaggevers gestuurd om ter plaatse verslag te doen. De Winther zegt hierover: “Mensen willen het nieuws ervaren en zo dicht mogelijk zijn bij waar het gebeurt”.

We hebben het over de koninklijke familie: we zagen ze weer op de lange latten. Vaste prik, het jaarlijkse fotomoment in Lech. In het achtuurjournaal kwamen ze voorbij, maar is dit relevant nieuws? Is het logisch dat de koninklijke familie het perscontact op deze manier organiseert? Aan tafel zitten Arno Kantelberg, Jan-Kees Emmer en Spraakmaker Heino Falcke. Ook gaat het over de zes nominaties bij World Press Photo voor National Geographic. Wat houden die nomaites voor National Geographic in? Tot slot bespreken we de rechterlijke uitspraak die een einde maakte aan het verbod op huis-aan-huisbladen in Utrecht. Ook bij mensen in Utrecht die géén ja/ja-sticker op de deur hebben, mogen deze bladen nu bezorgd worden. De gemeenteraad wilde met die ja/ja-sticker juist een veel strenger beleid, om papier te sparen. Kan de overheid gaan over de inhoud en verdienmodellen van media?

Niemand durfde erover te praten,” zegt Keyl over de Weinstein-affaire. “Over 50 jaar kijken we terug op deze affaire als een omkeer in de geschiedenis”, aldus de presentatrice. “Zeker voor vrouwen.” Aan tafel zitten Catherine Keyl, Klaske Tameling en Spraakmaker Jan Pronk. Daar bespraken ze de rechtszaak van filmproducent Harvey Weinstein. Hij is door de jury schuldig bevonden aan aanranding en verkrachting. Ook bespraken de mediakenners de mogelijke televisieavond over het coronavirus om de burger te informeren. “Een avond is wel overdreven, maar een beetje goede voorlichting kan geen kwaad,” aldus Catherine Keyl. Meneer Pronk ziet een hele avond ook niet zitten. Zijn voorstel is een stuk korter: vijf minuten bij het journaal.

Twee jaar achter elkaar heeft de uitgever NDC (van onder meer Dagblad van het Noorden, Leeuwarder Courant en Friesch Dagblad) miljoenen verlies geleden. Iets wat Charles Groenhuijsen aan het hart gaat. Zijn journalistieke debuut was voor de Leeuwarder Courant. Papier oplagen gaan naar beneden en de lezers stappen niet over op de digitale krant. “De oudere papierlezer sterft letterlijk uit,” aldus Elger van der Wel. “En de jonge lezer wil niet betalen.” Aan tafel zitten Charles Groenhuijsen, Elger van der Wel en Spraakmaker Jacco Vonhof. We bespreken de zelfstandigheid van de Noordelijke Dagbladen. Ook hebben we het over het kortgeding dat Forum van Democratie dreigt aan te spannen tegen Buitenhof. Maar moet je wel aandacht geven aan ‘voornemens’ van politici? “Hij heeft bewezen dat zijn strategie werkt. Wij hebben het er nu ook over,” zegt digitaal media expert Elger van der Wel over Thierry Baudet. Volgens Van der Wel weten populistische politici erg goed hoe ze in de media kunnen komen. “Niemand weet eigenlijk in de journalistiek hoe we hiermee om moeten gaan.” Bovendien bespreken we het coronavirus. In Milaan zitten de talkshows al zonder publiek. Als dat bij 1op1 gaat gebeuren, zou dat wel “ongezellig” zijn, aldus presentator Charles Groenhuijsen.

Het gaat over Imam Suhayb Salam van de alFitrah-moskee die gisteravond te gast zou zijn in Op1. Hij stelde eisen aan zijn bezoek en kwam uiteindelijk niet opdagen. Salam had onder andere als eis dat er tijdens het gesprek geen alcohol op tafel zou staan. Volgens Bert Huisjes van WNL, de omroep die gisteren aan de beurt was bij OP1, was aan de andere gasten voorgelegd of zij het oké vonden als ze geen alcohol zouden drinken. Moet je ingaan op zo’n eis? Waar trek je de lijn? Aan tafel zitten Hasna El Maroudi, Gert-Jaap Hoekman en Spraakmaker Martin koolhoven. We hebben het over de gegooide aanstekers en ‘aanstelleritis’ tijdens de wedstrijd Getafe-Ajax. Ook bespreken we de kunstmatige intelligentie van Google, want deze paste zijn labels aan: geen man-vrouw differentie meer, maar de label ‘personen’. Is dit vooruitgang? Tot slot bespreken we de aanval op twee shishalounges in Hanau in Duitsland, waar negen mensen om het leven kwamen. We lijken inmiddels een hele routine te hebben voor verslaggeving over zo’n aanslag. Eerst komen we met de feiten die we hebben, dan speculaties over de toedracht, dan feiten over de toedracht, dan experts, dan cijfers en analyses. Op welke punten in die routine moet meer ruimte voor reflectie vrijkomen? Wat is de rol van de media bij een gebeurtenis als deze?