Het Mediaforum

Aan tafel zitten Leonard Ornstein, Haroon Ali en Spraakmaker Sander de Kramer. Ornstein bekijkt hoe de politiek in verschillende landen reageert. Wat valt hem op? We weten niet alles, maar mensen willen wel iedere nieuwe ontwikkeling horen. Krijgen we een helder beeld, of levert dat vooral meer vragen op? Hoe maak je hier als media een schifting in? Welke nieuwsbehoefte is er? Is het zo dat organisaties zichzelf tegenspreken, of is het gewoon zo dat er nieuwe dingen bekend worden en berichten bijgesteld worden? Is dat niet verwarrend voor consumenten? Ook hebben we het over de documentaire Levenslucht. Jessica Vilerius nam de kijker mee naar verschillende ziekenhuizen om te zien hoe zij de corona crisis doorstaan en zich voorbereiden op de grote hausse van opnames. Hoe kijkt Ali als tv-recensent naar deze documentaire? Wordt er genoeg context geschetst, leidt het tot onnodige angst? Ornstein voelt zich wel angstig. Hij zegt: “Een ziekenhuis is op dit moment de gevaarlijkste plek op aarde”. Het is niet het eerste verslag vanaf de IC. Deze week had Nieuwsuur een reportage over het Amphia Ziekenhuis in Breda waar het personeel al wekenlang hard werkt om het grote aantal patiënten de beste zorg te geven. Hoe bepaal je wat je wel of niet in beeld brengt?

Aan tafel zitten Ward Wijndelts, Dieuwertje Kuijpers en Spraakmaker Jos Wienen. Het mediamoment van Kuijpers gaat over de minister van Volksgezondheid, die online flink actief is. Wat vindt ze van de vlogs die hij plaatst? Ze zegt er onder andere over: “Ik ben heel benieuwd wat Hugo volgende week te vertellen heeft over de persconferentie van Hugo”. Het mediamoment van Wijndelts gaat over Bert Wagendorp, die het RIVM verdedigt in zijn column. Veel uitspraken zijn gebaseerd op modellen. Maar er is ook harde data beschikbaar, die je in een model stop. Volgens Wijndelts willen we de adviserende organen te veel beschermen, terwijl we ook kritisch moeten blijven. Het positieve nieuws wordt ook wel uitgelicht door de media. Moet je voorzichtig zijn met samenvatten? Kuijpers heeft een analyse gemaakt van hoe de talkshows tot nu toe hebben bericht over corona. Wat is de conclusie van dat onderzoek? Als ergens de mentale stand van het land zichtbaar wordt, is het wel aan de stamtafels van de Nederlandse talkshows. En als het corona betreft, is viroloog Ab Osterhaus de perfecte graadmeter schrijft Kuijpers in het artikel in de Groene Amsterdammer. Binnen 4 weken ging hij van een griepje naar een lockdown. Hoe kijken onze tafelgasten hier naar? En wat kunnen journalisten hiervan leren? Worden er te weinig kritische vragen gesteld? Krijgt het tegengeluid, de dissonant, te weinig stem aan de tv-praattafel? Kuijpers: “Je wil ook niet overkomen als ‘kijk mij nou eens even kritisch zijn in deze crisis’”.

Gert Jaap Hoekman, Hoofdredacteur van Nu.nl, heeft het over de rol van de media in de Coronacrisis. De media zijn er vaak al bij voordat de persconferenties gegeven worden. Het uitzicht van Het mediaforum wordt kort onderbroken door de persconferentie van minister Koolmees. Aan tafel zitten onderzoekjournalist Gert Jaap Hoekman, Freek Staps en Spraakmaker Jacco Vonhof. Verder wordt er besproken hoe het andere ‘niet-corona nieuws’ wordt beïnvloedt door de wereldwijde crisis. Alles wordt inhoudelijk min of meer beïnvloedt door corona. Veel mensen hebben de behoefte aan positief nieuws, maar wijken we teveel af van de berichtgeving? Is het nieuwspalet te karig en hoe kiezen de nieuwvoorzieningen voor welk nieuws er nog plaats is? Tot slot: Margriet van der Linden heeft haar eerste uitzending weer gehad nadat DWDD is gestopt. 1,2 miljoen mensen hebben gekeken. Raakt M de goede sfeer in deze corona crisis?

Elger van der Wel spreekt over de zelfspot van Beau van Erven Dorens die op een pretentieloze manier zijn woonkamer vlogt in de weekenden. Arno Kantelberg bevraagd de effecten van het wegnemen van betaalmuren rondom de Corona journalistiek. Een zege of een vloek? Ook bespreken we het geestelijk welzijn van de mensen die thuis zitten vanwege de coronacrisis. Het leidt tot andere programma’s die in teken staan van verbinding, maar dan op een afstand. Hoe vul je de vrijetijd in qua televisieprogramma’s en is er nog ruimte voor vertier? Tot slot: Het Coronalied. Verschillende BN'ers hebben de handen ineen geslagen om een lied te maken in de ze crisistijden. Is dit ijdeltuiterij van de sterren of een bemoediging die lof verdient?

Aan tafel zitten Paul Römer, Zoë Papaikonomou en Spraakmaker Jan Boelhouwer. Tijdens de uitzending werd het treurige nieuws gebracht van het overlijden van Liesbeth List. We laten een kort eerbetoon horen. Na 15 jaar snelle items en korte muziekjes, maar vooral ook van spraakmakende gesprekken, komt er vandaag een einde aan De Wereld Draait Door. Vijftien jaar lang heeft Matthijs van Nieuwkerk dagelijks dé talkshow van de Nederlandse televisie gepresenteerd. Zijn onze tafelgasten vaste kijkers van DWDD? Welk fragment is hun het meeste bijgebleven? Waar blinkt DWDD in uit? Volgende week maandag moet Margriet met haar talkshow beginnen en neemt ze het stokje over van Matthijs. Lastig, want hoe moet je nu een nieuwe talkshow neerzetten. Is dit wel een goede tijd om te beginnen met nieuwe programma’s? En hoe lang moeten we nog doorgaan met dagelijks onze uitzending vullen met de laatste updates van virologen, economen, politici en hulpverleners over het coronavirus? Hoe kun je rekening houden met de behoeftes van (nieuws)consumenten?

Mogen we twijfelen aan experts? Hoe zorg je dat je kritische vragen kunt stellen, zonder paniek te veroorzaken? Er komt steeds meer tegengeluid naar experts. Is dat vreemd? Volgens Putters is het noodzakelijk om tegenvragen te stellen, om meer vertrouwen te creëren. Maar hoe zit het als er geen antwoorden op die vragen komen? Joost Oranje zegt hierover: “Vragen oproepen is niet zo moeilijk, dat kunnen we allemaal. Antwoorden vinden in deze tijd is heel moeilijk”. Volgens Kim Putters is het van belang om de overwegingen in het beleid te bevragen, maar niet op de stoel van de experts te gaan zitten en het beleid af te kraken. Volgens Oranje blijft “argwaan in de journalistiek een goede eigenschap”. Aan tafel zitten Catherine Keyl, Joost Oranje en Spraakmaker Kim Putters. Gisteren zaten er twee jubelende krantenbazen aan tafel over de stijging van hun betalende lezers, vanuit de lokale journalistiek komen hele andere gevallen naar boven. De huis-aan-huis-bladen kunnen het hoofd amper boven water houden door de terugloop van de advertenties. Ze kijken naar de overheid voor steun. Gaat de lokale journalistiek ten onder door corona? Moet er extra aandacht komen voor lokale omroepen en kranten? Hoe belangrijk is die informatievoorziening op lokaal niveau? Zit het verschil in of een organisatie commercieel is of niet?

Aan tafel zitten Ronald Ockhuysen, Elske Schouten en Spraakmaker Ineke Sluiter. We hebben het over het mediamoment van Ockhuysen, hij wil het hebben over de oproep aan kranten om betaalmuren op te heffen. Waarom ergert hij zich aan deze discussie? Hoe gaan kranten hiermee om? Zien ze ook een stijging in het aantal abonnees en heft dat de daling in advertentie-inkomsten op? Cijfers spelen een belangrijke rol in de berichtgeving, zo publiceert het RIVM elke dag een update met het aantal doden en geïnfecteerden. Maar wat vertellen die cijfers ons? Kun je het wel vergelijken met andere landen? Schouten zegt hierover: “Het is belangrijk om niet de hele tijd te gaan vergelijken en te zeggen ‘dit staat ons ook te wachten’, want dat weten we niet”. Hoe kun je hier als media nuance in aanbrengen? Volgens Ockhuysen gaat het vooral om de context waarin je het brengt. Maandagavond maakte het kabinet verdergaande maatregelen bekend, evenementen worden tot 1 juni verboden en voor de rest moet iedereen afstand houden en zoveel mogelijk thuisblijven. Het kabinet wilde duidelijkheid verschaffen, maar anderhalve dag later is er toch nog veel onduidelijkheid. Gaan bijvoorbeeld sportwedstrijden nou wel of niet door? En waarom duurde het zo lang voordat er duidelijkheid kwam over de examens? Heeft het kabinet gefaald in de communicatie? Het kabinet probeerde vooral de informatie te spreiden. Is dat een slimme strategie?

De veldbedden staan klaar bij Omroep Brabant. Renzo Veenstra vertelt dat er eerst nog lacherig gedaan werd over de maatregelen, “maar binnen twee dagen was het lachen wel weg.” Ook zijn er extra lange hengels besteld, zodat er op anderhalve meter geïnterviewd kan worden. Veenstra: “We werken in topvorm in een nagenoeg leeg pand.” Aan tafel zitten directeur van Omroep Max Jan Slagter en hoofdredacteur van Omroep Brabant Renzo Veenstra. Ze hebben het over de maatregelen gedaan bij de omroepen in deze coronatijd. Zo is Slagter in gesprek met de NPO over een journaal speciaal voor ouderen. Ook zijn beide bezig met ‘Troost TV’. Zo zendt Omroep Brabant binnenkort weer voorstellingen van Adje, oftewel Arijan van Bavel, uit. Daarnaast gaan ze op verzoek van een verzorgingstehuis ‘nostalgische beelden’ uitzenden. Ook Omroep Max is bezig met het aankopen van oude series. Daarnaast gaan ze het Keukenhof in beeld zetten. Slagter: “zodat mensen toch nog in Nederland kunnen genieten van het Keukenhof.” Daarnaast spreken de mediakenners over de talkshow Op1. "Ik vind die 24 uur zo'n krappe grens", zegt Jan Slagter over de huisarts die corona had gehad en toch bij de talkshow aan tafel zat, ondanks de RIVM-richtlijnen. Dat ziet Veenstra toch anders: “wie zijn wij om daar twijfel over te hebben?"

In een tweet riep Charles Groenhuijsen op om iets liever voor elkaar te zijn. Groenhuijsen zei daarbij: “laten we onze leiders het voordeel van de twijfel geven”. Dit kon rekenen op vele positieve maar ook negatieve reacties. In het Mediaforum zijn Gijs Groenteman en Charles Groenhuijsen. Ze praten over de dienstverlenende functie van de journalistiek. Daarin vindt Groenhuijsen dat het hele kritische en verschillen steeds groter maker dan kleiner in de journalistiek nu wel wat minder kan. Toch zegt Groenhuijsen ook: “we moeten ook niet net doen alsof iedereen het met elkaar eens is.” Gijs Groenteman is het niet helemaal met hem eens. Hij vindt dat we een midden moeten vinden tussen kritisch zijn en met z’n alle de schouders eronder zetten. Daarnaast hebben ze het over de verminderde reclame-inkomsten in de media door het corona-virus. Gijs Groenteman maakt zich zorgen wat erover blijft van de journalistiek, maar ook van de bedrijvigheid en de horeca in ons land. “Het kan nog maanden, misschien wel het hele kalenderjaar duren.”

Bruno Bruins heeft afstand gedaan van zijn cruciale post in de tijd van de corona crisis. Vlak voordat hij onwel werd in de kamer gaf hij toe aan het standpunt van Jesse Klaver om de mondkapjes te vorderen ter behoeve van de zorg. Verder vergelijken we de cijfers in China met de situatie in Nederland met Margriet Brandsma. Kunnen we anticiperen op het aantal besmettingen en hoe zetten we de cijfers in de juiste context? Aan tafel zitten Sjirk Kuiper en Margriet Brandsma die terugblikken op de eerste week van quarantaine. Tot slot: sommige Christenen leggen het verband met bijbelse plagen. Hoe lezen we dat soort berichten?