Het Mediaforum

Aan tafel zitten Thomas Muntz, Freek Staps en Spraakmaker Anita Witzier. Volgens Staps is het de taak van de media om mensen, vooral Amerikanen, erop te wijzen dat het dit jaar anders zal gaan dan anders en niet in één nacht de nieuwe president wordt gekozen. Door het stemmen met post en andere maatregelen gaat dit meer tijd kosten. Moeten media zorgen dat mensen niet de verwachting hebben dat het wel in één nacht gebeurd? En hoe gaan we ermee om als beide partijen de winst gaan claimen? Het mediamoment van Muntz gaat over Grapperhaus en de Britse schrijver Graham Greene. Muntz zag gisteren Grapperhaus door het stof gaan in de Tweede Kamer en moest denken aan het werk van die Britse schrijver. Hij legt uit waarom. De voormalig prins Harry en zijn vrouw Meghan Markle tekenen een deal met Netflix, meldt The New York Times. Het stel is een eigen productiebedrijf begonnen en gaat films, documentaires en series maken. In een paar docu’s zullen ze ook zelf te zien zijn. Is dit een gouden zet van Netflix? Of juist vooral van Harry en Meghan? Gaat het om de beste programma’s, of de “beste namen” binnen te halen? Ook te gast is Ilan Hoekstra, podcastmaker voor Alicante, onderdeel ook van deze zender. Vandaag komen zij met een nieuwe aflevering en daarvoor zijn ze op bezoek gegaan bij de redactie van ‘De Andere Krant.’ Hoe kwam de podcast tot stand? Hoekstra: “We moesten eerst door verwijten heen voordat we met deze mensen in gesprek konden”. Hoe belangrijk is het om De Andere Krant een podium te bieden? Zijn de artikelen in die krant feitelijk en onderbouwd? En kun je het vergelijken met reguliere media? En waarom haalt het nieuws uit De Andere Krant de reguliere media niet? Staps: “We zien dit niet in de reguliere media omdat het vaak ononderbouwde claims zijn”.

Aan tafel zitten Arno Kantelberg, Marc Josten en Spraakmaker Arno Visser. Het mediamoment van Josten gaat over de speech van Joe Biden gisteren. Waarom maakte deze speech zo veel indruk op hem? Maken deze speeches ook indruk op de kiezer die hij voor zich moet zien te winnen? Josten: “Het is zinloos om als politicus in Amerika op dit moment om de waarheid na te streven en bepaalde mechanismen bloot te leggen”. Het mediamoment van Kantelberg gaat over het proces dat vandaag begint in Parijs over de aanslagen op onder andere de redactie van het satirische weekblad Charlie Hebdo in 2015. Gisteren publiceerde het weekblad opnieuw de Mohammed-cartoons die de redactie destijds doelwit van islamitisch terrorisme maakten. Levert het publiceren van die cartoons iets op? In Frankrijk is de terreurdreiging ondertussen nog steeds 'extreem hoog' staat vandaag in het AD te lezen. Er worden tot op de dag van vandaag aanslagen verijdeld en duizenden mensen staan op een 'zwarte lijst' van moslimextremisten. Zou het publiceren van de cartoons het vuur kunnen doen oplaaien? Al wil het kabinet nog zo graag verder met het aanpakken van de coronacrisis, de Grapperhaus-soap is nog niet afgelopen: er is weer belastend beeldmateriaal gepubliceerd van de bruiloft van de minister van Justitie en Veiligheid. Shownieuws maakte dat gisteren bekend. Waar eerder alleen een bordesfoto te zien was waar de gasten te dicht op elkaar stonden, zijn er op nieuwe beelden te zien dat Grapperhaus zijn schoonmoeder knuffelt en dat er handen worden geschud. Wat betekent dit voor de minister, die daar vandaag over in de Kamer moet gaan praten? Wat vinden onze mediakenners van de manier waarop de foto’s tot stand zijn gekomen en gepubliceerd? Josten is van mening dat “ook een publieke figuur zijn privacy heeft”. Kantelberg zegt juist: “Grapperhaus heeft het recht op privacy misbruikt om alle regels met voeten te treden”. We besluiten het Mediaforum met het Taalteam met Jan Beuving.

Aan tafel zitten Ward Wijndelts, Arjen Fortuin en Spraakmaker Onno Hoes. Het mediamoment van Fortuin gaat over: ‘3 procent van het nationaal inkomen moet naar de wetenschap’, in een toespraak van minister Kaag. Maar dat bleek toch anders te zitten… Is het gewoon onhandig geformuleerd? Of slimmer PR? Het mediamoment van Wijndelts gaat natuurlijk over de verjaardag van Vrij Nederland gisteren. Voor het jubileum hebben ze parels uit het verleden opgedoken. Hoe was dat om terug te kijken in die geschiedenis? Welke tradities en veranderingen heeft hij gezien? Het nieuwe tv-seizoen begon gisteren met de start van twee nieuwe talkshows. Dit Vindt Nederland! met presentator Natacha Harlequin op SBS. En je had natuurlijk het veelbesproken nieuwe programma: De Vooravond met Fidan Ekiz en Renze Klamer. Hoe hebben onze mediakenners hiernaar gekeken? Hoe is de samenwerking tussen Ekiz en Klamer? Er komt vanavond weer een persconferentie over het coronavirus. Het is inmiddels in ieder geval zes maanden na de eerste uitbraak van het virus in ons land. Er wordt al gezegd dat Rutte en De Jonge naar verwachting geen nieuwe maatregelen zullen aankondigen. Is het goed dat er toch weer een persconferentie komt? In de zomer waren er geen persconferenties, nu weer wel. Zouden er in de zomer ook meer updates geweest moeten zijn? Hoes: “Ik zou die zomerstop niet gedaan hebben”. En vandaag wordt er nog een verjaardag gevoerd, namelijk van het Radio 1 Journaal. Die bestaan vandaag 25 jaar. Zijn onze gasten vaste luisteraars? Fortuin: “Jurgen van den Berg maakt mij ’s ochtends wakker en dat vind ik erg prettig”.

Aan tafel zitten Leonard Ornstein, Angela de Jong en Spraakmaker Cees Korvinus. Het mediamoment van De Jong gaat over de tv-comeback van Rolf Wouters. Deze comeback viel haar tegen. Waarom was het een teleurstelling? Het mediamoment van Ornstein gaat over de verjaardag van Vrij Nederland. Het blad bestaat vandaag 80 jaar. Ornstein heeft er zelf ook 13 jaar gewerkt. Hoe kijkt hij op deze tijd terug? Ornstein: “Je moest politieke journalistiek bedrijven met een glimlach”. Wat is en was volgens hem de kracht van Vrij Nederland? En met nog twee maanden tot de verkiezingen lijkt Amerika onder hoogspanning te staan. Een nieuwe dode bij een demonstratie heeft dit weekend de gemoederen in de Amerikaanse verkiezingsstrijd verder verhit. Zaterdagnacht werd in Portland, demonstrant gedood. De burgmeester van Portland haalde vervolgens hard uit naar Trump. Dit debat wordt dus via de media gespeeld. Zorgt dat voor meer polarisatie? Ondertussen heeft Nancy Pelosi gezegd dat er voor de verkiezingen in november geen tv-debatten moeten komen tussen Joe Biden en Donald Trump. Volgens haar neemt Trump altijd een loopje met de waarheid en moet Biden daar niet aan meewerken, zo schrijft de New York Post. Is dit een goede aanpak? Of moet Biden wel met Trump in debat gaan? Ornstein: “Biden wordt weggehouden; ze zijn gewoon bang dat Trump dat debat wint”. Vandaag start een nieuw televisieseizoen. Zowel de publieke als commerciële omroep. De verwachtingen zijn hoog gespannen, vooral voor De Vooravond en het presenteerdebuut van Natascha Harlequin bij ‘Dit vindt Nederland’. Wat verwacht tv-columnist Angela de Jong hiervan? Welke programma’s kijkt zij nog meer naar uit? We besluiten het Mediaforum met het Taalteam met Frank van Pamelen.

Aan tafel zitten Martha Riemsma, Renzo Veenstra en Spraakmaker Boris van der Ham. Het mediamoment van Veenstra gaat over de verjaardag van SBS6. deze maand bestaat SBS6 25 jaar en daar las Veenstra vanmorgen een artikel over met Fons van Westeloo. Dat bracht allemaal herinneren boven. Hoe was die opkomst van SBS6 en andere commerciële zenders? Het mediamoment van Riemsma gaat over de horeca en met name hoe de horeca in het nieuws is. Er wordt nu vooral bericht over de regelgeving en of dat wel goed gaat. Volgens Riemsma moeten media het belang van de horeca, de “huiskamers van een stad”, veel meer in beeld gebracht worden. Riemsma: “Valt de horeca en cultuur weg, dan gaat de ziel uit een stad”. Morgen start de Tour in Nice. De wereldberoemde wielerronde is dit jaar uiteraard anders dan anders. Momenteel is heel Frankrijk oranje gebied, sommige delen zijn zelfs rood. Toch gaat de Tour, en daarmee het hele mediacircus, gewoon door. Riemsma: “Dit is natuurlijk een historische tour, dus daar moet je bij zijn als je in de journalistiek zit”. Hoe gaat de tour er mediatechnisch uitzien? Hoeveel journalisten kunnen afreizen? Kunnen de interviews na de finish wel doorgaan? Het kabinet maakte gisteren bekend dat alle Nederlandse nertsenfokkerijen per maart 2021 gesloten moeten zijn: drie jaar eerder dan gepland. Het grote aantal coronabesmettingen in nertsenfokkerijen gaf de doorslag. Veel nertsenfokkerijen zijn gevestigd in Brabant. Hoe gaan ze hier bij Omroep Brabant mee om? Veenstra: “Een aantal maanden geleden stuurden wij nog pushberichten als er een nertsenfokkerij besmet was; daar zijn we mee gestopt. Dat was niet meer bij te houden”. We besluiten het Mediaforum met het Taalteam met Lennart van Dijk.

Aan tafel zitten Wouter de Winther, Roos Schlikker en Spraakmaker Sicco de Knecht. Het mediamoment van Schlikker gaat over Marieke Lucas Rijneveld. Zij won gisteren als eerste Nederlander de International Booker Prize. Het boek kreeg destijds van het NRC twee sterren. Is deze prijs een hart onder de riem voor iedere schrijver? Schlikker: “Als schrijver weet ik ook hoe ongelofelijk kwetsbaar je bent met recensies” In zijn mediamoment wil De Winther het hebben over zijn guilty pleasure. Namelijk het televisieprogramma De Slimste Mens. Waar zit de kracht van het programma? Dan hebben we het over het CDA. Het is weinig verrassend, maar na extern onderzoek blijkt dat er geen fouten zijn gemaakt in de CDA-lijsttrekkersverkiezing. Er zijn nog wel wat losse eindjes, maar die zijn nu niet meer te verifiëren, aldus het CDA-bestuur. Is de lucht hiermee geklaard? De Winther: “Ik ben er niet van overtuigd dat dit goed is uitgezocht”. Is deze kwestie schadelijk voor de partij? De basketballers uit de NBA-competitie weigerden gisteravond te spelen. Op deze manier protesteren zij tegen het buitensporig politiegeweld tegen zwarte Amerikanen. Ook in het honkbal, vrouwenvoetbal en vrouwenbasketbal wil men niet meer spelen. Tennisster Naomi Osaka doet niet meer mee aan het WTA-toernooi in New York. Hebben deze statements en acties zin? Schlikker: “Sport is in Amerika politieker dan in Nederland”. Tot slot: Interviewer Ab Gietelink en huisarts Rob Elens hebben een kortgeding aangespannen tegen YouTube, omdat het twee video’s van hen heeft verwijderd. In de video vertelt Rob Elens dat hij coronapatiënten goed heeft kunnen helpen met een anti-malariamiddel, hetzelfde middel dat door president Trump en Bolsonaro wordt aangeprezen. YouTube vindt dat dit soort claims niet gedaan mogen worden, omdat de werking nog niet wetenschappelijk is bewezen. Is het aan YouTube om te bepalen wat wel en niet ‘juiste informatie’ is? De Knecht: “De ‘taak’ van YouTube is slecht gedefinieerd”.

Aan tafel zitten Margriet Brandsma, Elske Schouten en Spraakmaker Maarten Ducrot. Het mediamoment van Schouten gaat over een relletje rondom het lied dat altijd gezongen wordt bij The Night of the Proms. De tekst is: ‘Rule Brittania, Brittania rule the waves. Brittons never never never shall be slaves’. Dit jaar mag er niet meegezongen worden. Boris Johnson is kwaad; hij vindt dat de Britten trots op hun geschiedenis mogen zijn. Maar de BBC zegt dat het niet zingen van de tekst met corona te maken heeft. Het mediamoment van Brandsma gaat over een boek dat 25 jaar uitkomt dan gepland. ‘Haagse Jaren’ van Ruud Lubbers. Brandsma: “Ik vind dit verplichte kost voor alle journalisten”. Het boek ligt dus al 25 jaar op de plank. Gaan we nog nieuwe dingen te weten komen? En is er in die tijd veel veranderd in de politiek? Het rommelt bij het CDA. Die partij gaat onderzoek doen naar het verloop van de lijsttrekkersverkiezing, waarbij Hugo de Jonge nipt won van Pieter Omtzigt. Het onderzoek zal echter niets veranderen aan de uitslag van de verkiezing, laat partijvoorzitter Rutger Ploum weten. Is dit vreemd? Hadden ze dit anders moeten aanpakken? Na dagen van rellen in Utrecht, aangezwengeld door vloggers in besloten online groepen, klopt burgemeester Peter den Oudsten aan bij minister Grapperhaus. Den Oudsten wil dat het makkelijker wordt om toegang te krijgen tot die besloten groepen, om zo eventuele rellen vóór te zijn. Zou dat een goede ontwikkeling zijn; de politie die meekijkt in gesloten Whatsapp- en Facebookgroepen? Schouten: “Het moet wel in proportie zijn met dat wat je wil voorkomen”. Drie grote Nederlandse modebladen, Elle, Vogue en Harpers Bazaar, hebben een donker model op de cover van hun september-nummer staan. In plaats van over de laatste mode, reppen de bladen over ‘change’. Elle schrijft zelfs in koeienletters op de cover: zo kan het ook. Je kunt hier cynisch naar kijken, maar Brandsma vindt het wel belangrijk dat dit gebeurd. We besluiten het Mediaforum met het Taalteam met Lennart van Dijk.

Aan tafel zitten Sjirk Kuijper, Sandrina Hadderingh en Spraakmaker Wendelien van Welie. Voor het mediamoment van Hadderingh gaan we naar Wezep. Daar waren dit weekend rellen na een grote brand. Volgens haar kan het verhaal ook een heel andere kant hebben. Hoe onderzoeken zij die verschillende kanten aan het verhaal? De laatste tijd zijn er vaker rellen in het nieuws. Wordt er te snel gesproken over een patroon? Journalistenvakbond NVJ maakt zich grote zorgen over het vertragen van het zogenoemde persalarm; via deze melding krijgen journalisten te weten waar en waarom er hulpdiensten zijn ingeschakeld. Tot nu toe kregen journalisten deze melding gelijk met de hulpdiensten, zodat ze er naartoe kunnen gaan. Nu komt dit bericht tot wel tien minuten later. Hoe belangrijk is het voor de journalistiek om snel zo’n melding te krijgen? Zijn er andere manieren waarop je snel tot het nieuws komt? Het mediamoment van Kuijper gaat over de kunst van het persberichten maken. Wat ging er volgens hem mis bij het persbericht van het Planbureau voor de Leefomgeving? En wat hadden ze beter kunnen doen? Kuijper: “Journalisten moeten zelf het rapport lezen en niet met het persbericht aan de haal gaan”. Sander Schimmelpenninck stopt met het presenteren van de talkshow OP1. Heel verassend is het niet, hij heeft altijd al getwijfeld of de rol van talkshowhost wel bij hem paste. Hij zegt hier zelf over: “Ik vond het al een ingewikkeld verhaal toen ik werd gevraagd. Ik heb al zoveel andere dingen. Ik heb me erin laten lullen.” Zullen onze mediakenners hem missen? EO’s Boomhut Battle uit 2018 ligt onder vuur. De Publieke Omroep stelt strenge regels aan sponsoring en toch kwam dit programma met geld van Drentse campings en de provincie tot stand. Het Commissariaat van de Media doet onderzoek, meldt NRC. Wat mag je wel of niet doen met sponsoring als publieke omroep?

Aan tafel zitten Tom Kleijn, Charlotte Nijs en Spraakmaker Jean van de Velde. Het mediamoment van Nijs gaat over een artikel van Follow the Money over de invloed van de tabakslobby op de VVD. Er was iets in dit artikel dat Nijs opviel. Hoe ga je om met partijen die ergens belang bij kunnen hebben? Welke afweging maak je? Voor het mediamoment van Kleijn gaan we naar de Verenigde Staten; waar twee vooraanstaande families uit elkaar vallen... Kleijn legt uit wat het verhaal is. Vandaag begint ook de Republikeinse conventie. Hebben de recente ontwikkelingen nog invloed daarop? ‘Koning Willem-Alexander en Koningin Máxima schenden coronaregel tijdens vakantie in Griekenland’. Dit pushbericht stuurde RTL Nieuws gisteren de wereld in: op de foto is het koninklijke echtpaar te zien naast een Griekse restauranthouder. Ze staan gezellig naast elkaar; niet op anderhalve meter. Tegelijkertijd publiceert de Duitse krant Bild foto’s van het koningspaar op een dure boot. Via Twitter, onder meer via Story-hoofdredacteur Guido den Aantrekker, worden de beelden ook in Nederland verspreid. Heeft de mediacode van het Koninklijk huis zijn langste tijd gehad? Nijs: “Als ze zelf een beetje de rek in de mediacode opzoeken dan mogen wij als media dat ook wel doen”. Had het koningspaar meer moeten denken aan hun voorbeeldfunctie? Terwijl de protesten in Wit-Rusland in volle hevigheid doorgaan, grijpt president Loekasjenko naar visueel machtsvertoon. Zo kwam dit weekend een video online, waarin de leider te zien is in een kogelvrijvest, kalasjnikov in de hand. Samen met zijn zwaarbewapende zoon, slechts 15 jaar oud, en nog wat andere beveiligingstypes stapt hij in een helikopter. Hij zou naar de camera roepen: “ze vielen als ratten uiteen,” doelend op de betogers. Hoe kijken onze mediakenners naar deze beelden? Kleijn: “Je ziet geschiedenis gewoon gebeuren”. We besluiten het Mediaforum met het Taalteam met Frank van Pamelen.

Lubach heeft het over Navalny, die is vergiftigd. Hij staat bekend als de grootste tegenstander van president Putin. Het is niet de eerste keer dat iemand de rekening krijgt gepresenteerd van kritiek hebben op de Russische regering. In Omsk wordt Navalny verpleegd, nadat hij mogelijk is vergiftigd. Het nieuws blijft zich ontwikkelen als een spionagethriller. Er was veel beeldmateriaal, we hoorden Navalny kreunen van de pijn en we zagen hem op een brancard naar de ambulance worden gebracht. Hij leeft nog, maar ligt wel in coma. Wat is de rol van Putin, en wat weten we nog niet? Aan tafel zitten Thomas Muntz en Zoë Papaikonomou en Spraakmaker Arjen Lubach. Het Mediamoment van Papaikonomou ging over een essay in Vrij Nederland van Frederike Geerdink. Met Muntz bespreken we de arrestatie van Steve Bannon, adviseur van Trump. Hij zou onder valse voorwendselen meer dan 21 miljoen euro via internet hebben opgehaald voor de aanleg van een muur aan de zuidelijk grens van de Verenigde Staten. Dit is weer een voorbeeld uit de politieke zwendel van het tijdperk Trump. Wat maakt deze arrestatie juist opvallend? Wat voor soort politici scharen zich achter Trump? Tijdens de coronacrisis hebben 50 anonieme twitteraccounts nepnieuws verspreid. Dit zijn de zogenaamde ‘trollen’, accounts die de maatschappij willen ontwrichten. Dit heeft onderzoek van Pointer uitgewezen. Waarom doen zij dit? We besluiten het Mediaforum met het Taalteam met Lennart van Dijk.