Het Mediaforum

Aan tafel zitten Martha Riemsma, Marc Chavannes en Spraakmaker Margriet Brandsma. Het mediamoment van Chavannes gaat over een column van huisarts Joost Zaat in de Volkskrant. Chavannes vindt het een scherpe column. Waarom? Is het beeld dat door de huisarts geschetst wordt breder gedragen? Het mediamoment van Riemsma gaat over Jort Kelder. Het Commissariaat van de Media heeft aangekondigd toch onderzoek te doen naar mogelijke belangenverstrengeling, omdat hij het salaris van een redacteur heeft betaald die campagnefilmpjes van Forum voor Democratie maakte. De zaak heeft geleid tot veel ophef en dat leidde dus weer tot dat onderzoek; zou er net zoveel ophef zijn geweest als het om een andere partij zou zijn gegaan? Door een grote storing bij internetdienst Akamai waren gisteren wereldwijd duizenden internetpagina's onbereikbaar. In Nederland ging het niet alleen om de sites van banken, de NS en de politie, ook een groot aantal media waren niet bereikbaar, onder meer Nu.nl, Trouw, AD, en Dagblad Tubantia. Riemsma vertelt hoe dat ging. Ligt er een noodplan klaar voor zulke situaties? Hoe communiceer je het met je lezers? Is het gek dat er zoveel bedrijven van Akamai afhankelijk zijn? Zou het goed zijn om dit binnen Europa te regelen? Socialmediabedrijf TikTok heeft een boete van 750.000 euro gekregen van de Autoriteit Persoonsgegevens omdat het de privacyregels voor jonge kinderen niet voldoende heeft uitgelegd. De regels zijn namelijk alleen in het Engels opgesteld terwijl het platform vooral door jonge kinderen wordt gebruikt. Maakt deze boete indruk op TikTok? Zijn er betere straffen te bedenken? Het rommelt bij Tweede Kamerpartij Bij 1. De nummer 2 op de lijst Quincy Gario is uit de partij gezet, maar er blijft veel onduidelijk over waarom. De leden worden morgen bijgepraat, maar het onderzoek dat leidde tot de verwijdering blijft geheim, zegt partijvoorzitter Mills. Zou je van een nieuwe partij meer openheid moeten verwachten?

Aan tafel zitten Avinash Bhikhie, Roos Schlikker en Spraakmaker Ineke Sluiter. Het mediamoment van Schlikker gaat over de wielrenner Fabio Jacobsen. Gisteren won hij een etappe in de ronde van Wallonië. Vorig jaar kwam hij nog verschrikkelijk ten val. Wat maakt het moment van gisteren zo bijzonder voor Schlikker? Het mediamoment van Bhikhie gaat over 12 mensen die desinformatie verspreiden maar niet van Facebook verbannen worden. Is dat kwalijk? Hoe groot is het bereik van deze personen? En wat is het effect van de verspreidde desinformatie? Bhikhie: “Facebook heeft een grote verantwoordelijkheid, die het niet neemt”. Zou Facebook meer moeten doen, factchecken bijvoorbeeld? Het ministerie van Volksgezondheid heeft laten weten in beroep te gaan tegen de uitspraak van de rechter over WOB-verzoeken. Sinds het begin van de coronacrisis gaat het ministerie daar  namelijk anders mee om: in plaats van ieder verzoek individueel in behandeling te nemen,  bundelt het ministerie de verzoeken en bepaalt zelf wanneer ze wat openbaar maken. Volgens Hugo De Jonge is dit onvermijdelijk vanwege de grote hoeveelheid documenten en WOB-verzoeken. Wat zegt dat het ministerie in hoger beroep gaat tegen deze uitspraak? De Jonge zegt nu dat het ministerie altijd transparant wilde zijn, maar daar simpelweg niet aan toekwam doordat het te veel werk in crisistijd was. Hoe belangrijk is het om hier een goede regeling voor te hebben? Moet er meer transparantie moeten zijn?  Sluiter: “Transparantie kan op een gegeven moment ook vervelend worden” Vorige week vertelde Forum-leider Thierry Baudet in de podcast PodBast dat Jort Kelder in 2017 campagnefilmpjes voor FVD financierde. Kelder, presentator van diverse programma's bij de NPO, bevestigde in De Jortcast dat hij een van zijn redacteuren betaalde om een maand lang filmpjes te maken voor de partij. Zelf vind Kelder daar niks geks aan. En hij zou het ook hebben betaald als het filmpjes waren voor Partij voor de Dieren. Hoe kijken onze mediakenners naar zijn verweer? Kan hij nog geloofwaardig door als politiek duider aan talkshowtafels?

Aan tafel zitten Pieter Klok, Hansje van de Beek en Spraakmaker Jaap van Deurzen. Het mediamoment van Klok gaat over het ruimtereisje van Jeff Bezos. Hij bedankte het personeel en de klanten. Klok vond dat pijnlijk. Waarom? Het mediamoment van Van de Beek gaat over een discussie op Twitter gisteren. Van de Beek: “Hoe het woordje ‘ook’ voor twee complottheorieën kon zorgen”… Van de Beek legt het verhaal uit. Wanneer pas je een kop achteraf aan? Vandaag is het afscheid van Peter R. de Vries in Carré. Van 11.00 tot 20:00u kunnen mensen daarheen om afscheid te nemen van de misdaadjournalist, nadat hij donderdag is overleden. Er is al veel geschreven over collectieve rouw. Ligt hier een rol voor de journalistiek? En welk medium is geschikt? Werkt dit op televisie beter dan bijvoorbeeld de krant? Hoe doe je verslag van zo’n afscheid? De Britse overheid wil het lekken van vertrouwelijke overheidsdocumenten strafbaar maken. Ze wil de maximumstraf aanpassen van 2 naar 14 jaar en journalisten zouden gelijk worden gesteld aan spionnen. Want, zegt de minister van Binnenlandse Zaken, spionage en het lekken van vertrouwelijke informatie kan dezelfde schade aanrichten. Is dit een vreemde vergelijking? De band tussen journalisten en politiek lijkt verstoord. Klok: “Nu worden journalisten als vijand van de overheid gepresenteerd en dat is vrij ernstig”. Hoe kun je die vertrouwensband verbeteren?

Aan tafel zitten Catherine Keyl, Kefah Allush en Spraakmaker Marjan Olfers. Het mediamoment van Allush gaat over de veroordeling van de Marokkaanse journalist Omar Radi. Hij is één van de journalisten die werd gevolgd door de spyware van het Israëlische softwarebedrijf NSO Group. Zijn hier ook risico’s voor Nederlandse journalisten? Het mediamoment van Keyl gaat over de saamhorigheid die ontstond na de natuurramp in Limburg. Het deed haar ook denken aan de watersnoodramp, toen haar vader is gaan helpen. Het gaat zeker niet alleen over de medaillekansen van de voetballer of Epke Zonderland... Want met de coronapandemie die de wereld nog wel even in z'n greep houdt, zijn ook de Olympische Spelen enigszins van hun glans ontdaan. Geen publiek, een gemankeerd deelnemersveld en door het stadion schalt fictief supportersgejuich van de vorige Spelen. Is dit een sombere aanloop naar de Spelen, ook in de media? Wordt het voor de journalistiek ook lastig om verslag te doen van het evenement? In NRC komen vandaag vier journalisten aan het woord die de krant of omroep als werkgever gedag hebben gezegd en voor zichzelf zijn begonnen. Dat levert in Amerika al flink geld op voor sommigen. In Nederland zorgt zo'n eigen platform vooral voor vrijheid, zo zeggen onder andere rechtbankverslaggever Chris Klomp en Syp Wynia, die het online-magazine Wynia's Week begon. Is het moeilijk om voor jezelf te beginnen, of heb je vaak een groter platform nodig? Een citaat van Chris Klomp: 'Soms schrijf ik heel actueel en opiniërend, om te zorgen dat er genoeg donaties binnenkomen' - daar ligt een gevaar? Waarom kiezen journalisten ervoor om voor zichzelf te starten?

Aan tafel zitten Arno Kantelberg, Haroon Ali en Spraakmaker Karim Amghar. Het mediamoment van Ali gaat over een protest tegen de coronamaatregelen dat afgelopen weekend plaatsvond in Rotterdam. Op sociale media werd veelvuldig een foto gedeeld waar mensen borden omhoog hielden met een vergelijking tussen quarantaine en concentratiekampen. Op Twitter was het trending, maar veel landelijke media lieten het liggen. Waarom? Het mediamoment van Kantelberg gaat over de opening van de eerste uitzending van Zomergasten gisteren. Presentatrice Janine Abbring benoemde het decor, dat deze dagen actueel blijkt. Verstandig om dit toe te lichten? Limburg worstelde afgelopen dagen niet alleen met de natuur, maar ook met ramptoeristen. Ondanks herhaalde oproepen in de media om weg te blijven uit het rampgebied, konden veel mensen de verleiding niet weerstaan. Dringt de ernst niet tot de mensen door? In Duitsland groeit ondertussen de kritiek op deelstaatpremier Armin Laschet van Noordrijn-Westfalen. De kandidaat-bondskanselier raakte in opspraak tijdens een bezoek aan het zwaar getroffen Erftstadt. Op beelden is te zien dat hij op de achtergrond staat te lachen en te kletsen terwijl de Duitse president Frank-Walter Steinmeier een verklaring aflegt waarin hij zegt mee te leven met de slachtoffers. Hoe kijken onze mediakenners naar deze blunder? Het verhaal van het jaar. Zo noemt klokkenluider Edward Snowden het bericht dat meerdere regeringen zeker 180 journalisten op het oog hadden om te hacken met geavanceerde spionagesoftware. Dat melden zestien internationale mediaorganisaties, waaronder de Britse krant The Guardian en het Amerikaanse dagblad The Washington Post op basis van een grootschalig gezamenlijk onderzoek. Schrikken we hier nog van? Ben je als journalist voorzichtiger als je over gevoelige onderwerpen schrijft?

Aan tafel zitten Ward Wijndelts, Angela de Jong en Spraakmaker Kathleen Ferrier. We hadden het in Stand.nl over de nalatenschap van Peter R de Vries. Maar hij was bij de meeste mensen bekend als tv-maker, tv persoonlijkheid en natuurlijk misdaadverslaggever. Hoe heeft De Vries televisie beïnvloed? Was hij de eerste in zijn soort? Hij was ook een veel gevraagde gast aan talkshowtafels. Zagen onze mediakenners hem graag in die rol? Het andere grote nieuws dat gisteren de dag beheerste was natuurlijk de ernstige situatie in Limburg met de grote hoeveelheden water en mensen die geëvacueerd moesten worden. Was er snel genoeg aandacht voor deze ramp? Op1 was gisteren zelfs op locatie in Hoensbroek. Was dat functioneel? Hoe belangrijk is het dat het officieel tot rampgebied is vernoemd? We horen nu veel over Limburg, maar het is toch een provincie waar we relatief weinig over horen in de landelijke media. Waar zit dat in? Het mediamoment van De Jong gaat over een nieuw televisieprogramma: B&B Vol Liefde. Een datingprogramma voor alleenstaande B&B-eigenaren in het buitenland. Wat maakt het programma goed volgens De Jong?

Aan tafel zitten Elske Schouten, Paul Jansen en Spraakmaker Sadet Karabulut. Het mediamoment van Jansen gaat over de worsteling van Canadese media met een verdachte in een zedenzaak. In de zaak identificeert de verdachte zich als vrouw. Wat moet je dan als media doen? En het verkeerd benoemen is daar strafbaar. Hoe zijn Canadese media hiermee omgegaan? Het mediamoment van Schouten gaat over dansjes op TikTok. Dansers die pasjes verzinnen bij populaire liedjes zijn namelijk in staking gegaan, waarom? Heeft staken zin? Is het te bewijzen wie de dansjes heeft bedacht? Terwijl de watersnood in Limburg gisteravond toenam, probeerden talkshows hun kijkers zo goed mogelijk van de ontwikkelingen op de hoogte te houden. Wat daarbij opviel: het maken van een programma met studiogasten is iets anders dan voortdurend schakelen met mensen op locatie, zo bleek gisteravond in Op1. Alle inspanningen en goede bedoelingen ten spijt, de gesprekken verliepen moeizaam door problemen met de verbindingen. Is het logisch dat het toch steeds geprobeerd werd? Het is natuurlijk een lastig dilemma. Je wilt zo actueel mogelijk zijn, maar je bent er eigenlijk niet op toegerust. Hoe moet je dat aanpakken? Is de urgentie belangrijker dan een goede verbinding? Is een talkshow hier een goed middel voor? Een R-getal van boven de twee en besmettingen die torenhoog oplopen. De Tweede Kamer kwam gisteren terug van het zomerreces om het kabinet ter verantwoording te roepen voor het coronabeleid. Vooraf werden in de media de messen al geslepen, het zou een fel debat worden, minister De Jonge zou het zwaar krijgen te verduren, maar niets bleek minder waar. Het debat verliep relatief gemoedelijk. Hoe hebben onze mediakenners hier naar gekeken?

Aan tafel zitten Jaap van Zessen, Renzo Veenstra en Spraakmaker Andrea Vonkeman. Het mediamoment van Veenstra komt uit de Volkskrant van vanochtend. Het stuk is van Dick Zijp, humoronderzoeker en docent aan de Universiteit Utrecht. De kern van het betoog van Zijp is dat we ook voorzichtig moeten zijn met humor en dat het vaak machtsverhoudingen bevestigt. Je moet als je als minderheid een grap voor de kiezen krijgt, meelachen en dat kan contraproductief werken. Wat zijn de grenzen van humor? Het mediamoment van Van Zessen gaat over de Tour de Tietema. Bas Tietema maakt filmpjes rondom de Tour de France. Die beelden zijn van YouTube afgehaald omdat er 'officieel beeld' in zit. De ASO, de organisatie van de tour, heeft er melding van gemaakt, waardoor de video’s geblokkeerd zijn. Wat zijn de belangen? Het waren twee heerlijke coronavrij weken. We konden weer op het terras en naar de disco. Nu doen we niet alleen qua maatregelen een stap terug, ook in de media is het coronanieuws weer de absolute nummer 1. De bekende gezichten mochten de coronacrisis weer duiden. Als programmamakers kies je ervoor om deze duiders weer uit te nodigen. Is het logisch dat ze weer veelvuldig aan tafels zitten? Of is er een andere manier om het aan te pakken? Veel verhalen in de media zijn servicegericht, informatie over vakantielanden en wat ervoor nodig is om er heen te gaan. Is dat wel de taak van de media? Hoe scoren dit soort berichten online? En is het lastig om de informatie en artikelen up to date te houden? Gisteravond was de ingelaste uitzending van Tijd voor Max te zien die helemaal in het teken stond van de zaak Tanja Groen. Het was tegelijkertijd een eerbetoon aan Peter R. de Vries die zich tot aan de aanslag vorige week intensief met de zaak bezighield. Hoe hebben onze mediakenners hier naar gekeken? Wat vinden ze van de aanpak van de makers? Veenstra: “Het is gewoon nieuws, op een slimme en mooie manier gedaan”.

Aan tafel zitten Freek Staps, Stéphane Alonso en Spraakmaker Wimar Bolhuis. Het mediamoment van Staps gaat over een discussie in met name Amerikaanse media over extra vaccins. Ook in Nederland gaat die discussie spelen, bijvoorbeeld over een derde vaccinatie met Pfizer. En de Amerikaanse gezondheidswaakhond waarschuwt nu ook voor een nieuwe, ernstige bijwerking bij het coronavaccin van Janssen. Het gaat om een zeldzame bijwerking. Hoe bericht je hier over? Het mediamoment van Alonso gaat over de Engelse voetballer Marcus Rashford, die op Instagram heeft gereageerd op de racistische uitlatingen die op sociale media verschenen nadat hij in de EK-finale tegen Italië zijn strafschop had gemist. Hij schrijft: "Kritiek op mijn prestaties kan ik altijd hebben. Maar ik zal me nooit verontschuldigen voor wie ik ben en waar ik vandaan kom”. Volgens Alonso staat het statement voor iets groters. Nadat RTL Boulevard dit weekend niet doorging vanwege een serieuze dreiging, zijn de uitzendingen gisteravond weer hervat. De programmamakers stonden aan het begin van de uitzending stil bij de beslissing om twee dagen niet uit te zenden. Rob Goossens, columnist voor de Telegraaf, schrijft dat het programma op de best mogelijke manier wraak neemt, door daarnaast ook gewoon aandacht te besteden aan Britney Spears en Gerard Joling. "Doorgaan alsof er niets gebeurd is, omdat ze zich simpelweg niet klein laten krijgen", schrijft hij. Hoe hebben onze mediakenners hier naar gekeken? Het programma wordt niet langer gemaakt in de vaste studio aan het Leidseplein in Amsterdam, maar vanuit een onbekende locatie op het Mediapark in Hilversum. Op foto's, die gemaakt zijn door een fotograaf van ANP, is de beveiliging op het Mediapark te zien. Is er nog getwijfeld of het verstandig was om deze foto's te plaatsen? Kun je van de foto’s de locatie aflezen? Tot slot: de excuses van demissionair premier Rutte. Hij moest door het stof vanwege de te snelle versoepeling van de coronamaatregels en trok gisteren in de persconferentie de regie naar zich toe. Tijdens de persconferentie werd een aantal keer een vraag gesteld aan De Jonge, maar Rutte gaf antwoord. het is niet de eerste keer dat Rutte Hugo de Jonge het woord ontneemt. Is het verstandig wat Rutte hier doet?

Aan tafel zitten Leonard Ornstein, Hasna el Maroudi en Spraakmaker Bert Colijn. Het mediamoment van El Maroudi gaat over OneWorld. Zij wil een compliment maken aan dit blad. Waarom? Het mediamoment van Ornstein gaat over het CDA-rapport over de tegenvallende verkiezingsuitslag. Een commissie onder leiding van Liesbeth Spies deed er onderzoek naar en presenteerde zaterdag haar bevindingen. De conclusies waren niet mals: de partij verloor de verkiezingen vooral van zichzelf, door interne ruzies en onderling wantrouwen. Is dit een terechte conclusie? Bedreigingen vanuit criminele hoek leidden ertoe dat RTL Boulevard besloot om zaterdag en zondag haar uitzendingen te schrappen. De veiligheid kon niet worden gegarandeerd en de programmaleiding daarop om de redactie rust te gunnen na een bizarre week waarin er na een uitzending een aanslag werd gepleegd op Peter R. de Vries. We hebben contact met misdaadjournalist van de Telegraaf Mick van Wely. Samen met college John van den Heuvel schrijft Van Wely vanmorgen in de Telegraaf dat het schrappen van de uitzendingen enerzijds begrijpelijk is, maar dat het tegelijkertijd het signaal is dat je juist niet wil geven aan de bedreigers. Geef je daarmee toe aan geweld? Wat is wijsheid? Moet je zwichten voor bedreigingen, of moet je juist laten zien dat niemand je het vrije woord ontneemt? Van Wely: “Je kunt niet zwichten, dan is het hek van de dam”. Tv-kijkers kregen vrijdag avond toch weer een vertrouwd beeld voorgeschoteld. de persconferentie van demissionair premier Rutte en minister De Jonge. Belangrijkste boodschap: het aantal besmettingen loopt harder op dan verwacht, en daarom werden er vooral beperkende maatregelen voor de horeca en evenementen ingesteld. Wat opviel: een aantal prominente wetenschappers lieten zich dit weekend nadrukkelijk gelden in de media, om te laten weten dat het kabinet wat hen betreft heeft gefaald. Diederik Gommers, eiste zelfs excuses van de premier. Hoe kijken onze mediakenners hier naar?