Het Mediaforum

Aan tafel Martha Riemsma, Leonard Ornstein en Spraakmaker Joany Krijt.  Voor het mediamoment van Ornstein kijken we naar de staalfabriek van Tata Steel in IJmuiden. Want gisteren was de directeur daarvan te gast bij Nieuwsuur om te praten over de gezondheidsrisico's in de omgeving. Zijn optreden was een schuldbekentenis voor jaren aan vervuiling. Is dit een omslagpunt voor hoe we naar vervuilende industrieën aankijken?  Riemsma focust in haar mediamoment op het talkshow programma OP1. Want Eppo van Nispen kwam gisteren in het programma langs om fragmenten te laten zien van 70 jaar aan politieke tv-verslaggeving. Zijn politiek verslaggevers van nu het respect kwijtgeraakt? Of is het puur alleen de aanspreekvorm die is veranderd? Verder is er aandacht voor het formatie-eindverslag. Mariëtte Hamer gooide uitzonderlijk somber de handdoek in de ring, zo noemde ze gisteren bij de persconferentie 'beeldvorming' te belangrijk was tijdens de formatie overleggen. Het was namelijk niet de inhoud, maar de angst voor slechte pr, die zorgde voor de impasse in de formatie die nu al bijna een half jaar duurt. Waarom zijn ze zó bezig daarmee? En is dit een ontwikkeling van de laatste tijd of is dit al veel langer aan de gang? Tot slot, ABBA! Na bijna 40 jaar werd er gisteren nieuw werk gepresenteerd en we kunnen er niet onderuit om het te evalueren. Ook maakte de hitmachine bekend dit najaar in hologram-vorm te gaan optreden in een speciaal voor hen gebouwd stadion in Londen. De band past zich naadloos aan de nieuwe tijden. Worden fans van het eerste uur daarin wel bediend? We besluiten het Mediaforum met een bijdrage van het Taalteam.

Aan tafel Ward Wijndelts, Elger van der Wel en Spraakmaker Dominique van der Heyde.  Van der Wel kijkt voor zijn mediamoment naar een sociale media waar hijzelf goed gebruik van maakt... Twitter! De sociaalnetwerksite heeft namelijk een nieuwe functie: eigenaars van sommige populaire Twitter-accounts krijgen voortaan de mogelijkheid om volgers te laten betalen om bepaalde tweets te lezen. Supper Follows, is daar behoefte aan?  Het mediamoment van Wijndelts gaat over de BBC documentaire over 9/11: “Het is voor mij de nieuwsgebeurtenis van mijn leven. Ik heb nooit iets groters meegemaakt dan dat.” Uren zat Wijndelts aan de buis gekluisterd en nu is er - na twintig jaar - het verhaal over de kant van de Amerikanen.  Dan schuif NOS-nieuwslezer Dorald Megens aan, want er kwam nieuws uit Den Haag.  Verder hebben we het over Zandvoort, want de start van de Formule 1 in de badplaats nadert. Niet alleen de fans, maar ook de media maken zich massaal op voor een driedaags spektakel. Vrijwel alle media doen uitgebreid verslag, dus genoeg enthousiaste collega's die vanaf morgen op en rondom het circuit te vinden zijn. Laten media zich te veel meeslepen? Is de hoeveelheid aandacht terecht?  Tot slot, Powned gaat een documentaire maken over hoe 'wel of niet vaccineren' vrienden en families uit elkaar drijft. Zitten we te wachten op de vaccinatie-vete? En hoe staat het eigenlijk met de berichtgeving over de vaccinatiediscussie?

Aan tafel Kees Boonman, Arjen Fortuin en Spraakmaker Peter Paul van Benthem.  Het mediamoment van Fortuin gaat over Khalid Kasem. Net als vele anderen uit het medialandschap keek hij met aandacht naar het debuut van de presentator bij het kersverse programma Khalid en Sophie. De focus lag vooral op het woordje ‘urgentie’, want voorgangers Fidan Ekiz en Renze Klamer werden plots aan de kant geschoven omdat ze niet ‘urgent’ genoeg zouden zijn. Was Khalid dat wel? Boonman werpt zijn blik op het bedrijf van Jeroen Pauw. Dat gaat vanaf volgende week de dagelijkse talkshow van Johnny de Mol produceren, dat terwijl Pauw een bekend gezicht van de publieke omroep is. Die kruisbestuiving tussen publieke en commerciële vindt Boonman ‘apart’, terwijl Pauw zelf het probleem niet ziet. Waar ligt de grens?  En NPO-voorzitter Shula Rijxman vindt journalistieke onafhankelijkheid ons grootste goed.....maar die staat wel ter discussie. Na een reeks incidenten, denk o.a. aan de VPRO Kaag-gate of de affaire-Kelder, onderzoekt het commissariaat van de Media namelijk de zogenaamde 'governancecode' van de NPO. Hoe zit het met de transparantie bij de publieke? En wie is daarvoor verantwoordelijk, de NPO of de omroepen?  Verder is er aandacht voor het vertrek van VVD-minister Van Nieuwenhuizen naar de lobbyclub van Energiebedrijven. Niet iedereen kan haar overstap waarderen. Wat doet dit met het imago van de politiek?  We sluiten dit Mediaforum af met een bijdrage van het Taalteam. 

Aan tafel zitten Gert-Jaap Hoekman, Henrike van Gelder en spraakmaker Michael Persson Het moment van De Gelder gaat over Maurice de Hond. Hij bereidt bodemprocedure voor op de makers van de Podcastreeks 'De Deventer Mediazaak'. Nét nu gisteren de film over de zaak met veel aandacht in première is gegaan. De verdachte Louwers meent onschuldig te zijn.  In die podcast komt Stan de Jong uitgebreid aan het woord. Hij is een oud-collega van De Gelder in haar tijd bij HP De Tijd. Hoe ging De Jong toen met de zaak om? Bleef hij objectief en kon hij afstand houden? Hoe was dat de redactie van HP De Tijd die steeds meer het gevoel kregen dat hij onschuldig was? Nieuwsredacties publiceren het nieuws dat Maurice de Hond een bodemprocedure voorbereidt, maar in hoeverre moet je dat zo vroeg aandacht geven? Hoekman geeft tekst en uitleg over een experiment op NU.nl. Want voor de Formule 1-liefhebbers was het even schrikken afgelopen weekend toen ze op nu.nl ineens op een inlogmuur stuitte. Was dit een redactionele keuze of ingegeven door de nieuwe eigenaar De Persgroep? Hoekman vertelt over welke keuzes hij had en waarom er nu ingelogd moet worden voor sommige artikelen. Mag je als gebruikers zomaar gevolgd worden? Ook als je nieuws zo gratis houdt? De Vooravond met Fidan Ekiz en Renze Klamer was 'niet urgent genoeg', vond de NPO-top. Het nieuwe programma op NPO 1 om 19.00 uur heet Khalid en Sophie - dat gisteren voor het eerst werd uitgezonden. Het is eigenlijk Khalid Kasem óf Sophie Hilbrand, want ze presenteren om-en-om. Gisteren trapte Sophie Hilbrand af. Hoe deed Hilbrand het in dit geval? In hoeverre was het nieuw vergelen met de Vooravond? En kun je van zo'n programma verwachten dat ze geheel vernieuwend zijn? Is dit programma dan wel urgent en wat betekent dat nog?Persson vertelt hoe het anders is in Amerika. Hij vindt de Nederlandse talkshows een verademing. Dan naar Afghanistan. Omdat er maar een handjevol journalisten in Kabul waren en de evacuaties chaotisch verliepen, bleek het lastig om Afghanen aan het woord te krijgen. Laat staan dat we verhalen van kinderen hoorden. Een uitzondering was het 'huppelende' Afghaanse meisje op het vliegveld. Belgische media kregen haar voor de camera. Is het Kidsweek ook gelukt om Afghaanse kinderen te spreken? De Gelder vertelt de moeite om kinderen te interviewen. Hoe kijkt zij naar dit interview? En hoe krijg je een kind voor de camera? Ook legt ze uit hoe je het nieuws geschikt maakt voor kinderen.

Aan tafel zitten Barbara Barend, Bert Huisjes en Spraakmaker Anna Grimbrère Het mediamoment van Barbara Barend is de voetbalzondag. Het begon stralend, maar eindigde in mineur. Het was de eerste wedstrijd van het vrouwenteam van Feyenoord. Op het hoofdkanaal van ESPN was de wedstrijd te zien. Direct daarna volgde een reportage over vrouwenvoetbal in Afghanistan, over hoe levensgevaarlijk dat is. Kan het contrast groter? Wat doet dit kleine verhaal en was het goed dat de NOS dit direct erna uitzond? Bert Huisjes' mediamoment gaat over de eerste uitzending van Jinek. En dan vooral de beveiliging van de journalisten aan tafel. Het nieuwe televisieseizoen is begonnen maar journalisten aan tafel zijn zwaar beveiligd. Is het onnederlands wat er gebeurt? Wordt heftige beveiliging normaal en welke aanpak is effectief? Het is de vraag of drugsgebruikers direct betrokken zijn bij de onveiligheid.   En we hebben het over RTL Boulevard. Al twintig jaar is het programma als de dorpspomp op televisie. Dat wordt deze week gevierd met een reeks jubileumuitzendingen. Albert Verlinde, Daphne Bunskoek, Beau van Erven Dorens en Daphne Deckers maken hun opwachting aan de desk. Is het meer dan een roddelprogramma? Hoe komen zij aan de nieuwste roddels? Is er sprake van tipgeld en wat betekent dat voor de journalistiek? Niet alleen RTL Boulevard viert een jubileum. Een heel ander programma: 2voor12, een echte Hilversumse klassieker. Het spelprogramma - waar kandidaten aan de hand van 12 vragen een woord moeten raden - bestaat namelijk 50 jaar. Wat maakt het een klassieker? En waarom bleef dit programma bestaan terwijl anderen werden wegbezuinigd?De Paralympische Spelen zij nog steeds aan de gang.  Vannacht behaalde Kelly van Zon haar derde Paralympische medaille op rij in het tafeltennis. Toch is zij verre van een Bekende Nederlander, vergeleken met Sifan Hassan of Dafne Schippers. Om maar aan te geven; het blijft een beetje een ondergeschoven kindje. Maar klopt dat wel, is er te weinig aandacht en is de Oranjekoorts voorbij?

Aan tafel zitten Catherine Keyl, Paul Jansen en Spraakmaker Tim Fransen. Het mediamoment van Jansen is een artikel uit de Washington Post. De krant heeft de familie opgespoord van Afghanen die aan vertrekkende vliegtuigen hingen. Wie waren het en wat zette hen aan om zo’n hopeloze beslissing te maken? Is dit het belangrijkste verhaal dat nu verteld moet worden? Op welke onderwerpen leg je de prioriteit in deze crisis?  Keyls mediamoment gaat ook over Afghanistan, of eigenlijk juist niet. Zij stoort zich eraan dat de berichtgeving over Kabul uit Delhi komt. Hoe komt het dat daar geen Nederlandse verslaggevers hebben? Jansen is hoofdredacteur van de Telegraaf en vertelt over wat zij geprobeerd hebben. In hoeverre is de veiligheid van de journalisten belangrijk? En hoe ging dat vroeger in Vietnam? Keyl: “Het is gewoon een risicovol vak”  In de Volkskrant verscheen vandaag een dubbelinterview met Jesse Klaver en Lilianne Ploumen. 'Het voelt damn goed'. Ze hebben er helemaal zin in, om de formatie gezamenlijk in te gaan. Nu alleen dit weekend nog even de leden van hun partijen overtuigen... Maar is hun optimisme oprecht? Waar is het om te doen en waarom gebeurt dit na de verkiezingen?  Verder is er aandacht voor de commotie rondom Chef’ Special. Joshua Nolet, de zanger van de band deelde op Instagram dat hij door het team van Prins Bernhard Junior gevraagd was om bij het circuit van Zandvoort op te treden, voor de som van nul euro. Vervolgens was het verhaal van Chefs Special overal te horen en te zien. Waarom gaat juist deze oproep zo viraal? Is prins Bernhard een handig vehikel of lag het aan het evenement zelf? Wat zal er verwachten? Vanavond is de laatste aflevering van de Slimste Mens. Jansen en Keyl zijn twee oud-kandidaten en vertellen over hun deelname. Jansen: “Zolang ik de eerste aflevering maar doorkom, dan valt het wel mee”. Wat doet het met je bekendheid? En waarom deden ze mee?

Aan tafel zitten Tom Kleijn, Angela de Jong en Spraakmaker Jetta Klijnsma. Het mediamoment van De Jong gaat over Ik Weet Er Alles Van Junior. De Jong voelde medelijden met de kinderen die aan het programma meedoen. Waarom? Moeten kinderen meer in bescherming genomen worden in televisieprogramma’s? Voor het mediamoment van Kleijn kijken we naar Afghanistan. De Afghaanse televisie heeft de afgelopen dagen nieuwe journalisten moeten aannemen omdat veel van hen het land zijn ontvlucht. Wat voor journalisten blijven er dan nog over? De kritische journalisten zullen nu in grote getalen het land verlaten... In 2006 won Kleijn een Emmy voor een reportage die hij in het land maakte. Hij volgde Amerikaanse soldaten, op zoek naar Taliban-strijders. Hoe vaak denkt hij hier de laatste dagen nog aan? Dan is er meer nieuws uit Afghanistan. Nederland stopt vandaag met evacuaties van mensen uit het land. Later vandaag volgen de laatste vluchten, schrijft het ministerie van Buitenlandse Zaken. We spreken politiek verslaggever Wilco Boom. Gisteravond keken er iets minder dan een half miljoen mensen naar 'Nederland staat op tegen kanker', op NPO1. De hoop van KWF Kankerbestrijding was om het aantal nieuwe donateurs van vorig jaar te overtreffen. Hoe hebben onze mediakenners naar deze uitzending gekeken? Zijn dit soort goede-doelen-shows sleets aan het worden? Vorige week maakte Omroep Max nog een benefietuitzending voor de overstromingen in Limburg. En als je dan kijkt naar het KRO-NCRV programma ‘100 dingen’, waarin mensen moesten ontspullen. Een goede-doelen-programma, maar dat was niet voor iedereen duidelijk. In het format was Cordaid betrokken, dat was volgens De Jong niet expliciet genoeg benoemd. Zou de publieke omroep weg moeten blijven bij dit soort goede-doelen-shows? Tot slot, slecht nieuws voor voetbalfans en fans van AZ in het algemeen: de play-off voor de Europa League tussen de club uit Alkmaar en Celtic is vanavond op geen enkele tv-zender te bekijken. De reden: AZ is er niet uitgekomen met tv-zenders, die te weinig over hadden voor de uitzendrechten van de wedstrijd. Tot en met de groepsfases van Europese toernooien mogen clubs deze rechten zelf verkopen. Is dit een vreemde constructie?

Aan tafel zitten Martha Riemsma, Wouter de Winther en Spraakmaker George van Hal.  Voor het mediamoment van De Winther kijken we naar Amerika. De Winther zag een tweet van president Biden. Daarin staat volgens De Winther niet helemaal de waarheid: “Als er één ding niet klopt is het het beeld dat dit allemaal in goed overleg gebeurt”. Waarom is de verontwaardiging nu niet zo groot als bij Trump? Wordt er te eenzijdig bericht over Biden? Zou het kritischer moeten? Het mediamoment van Riemsma gaat over een verhaal dat Tubantia vorige week publiceerde. Het verhaal had grote gevolgen voor de geïnterviewde, ze werd belaagd. Het betrof een docente die alleen gevaccineerde studenten wilde. Wordt het daardoor steeds lastiger om mensen te vinden die hun verhaal willen doen? Is het een optie om die mensen anoniem op te voeren? Gisteravond werd er gedemonstreerd bij de plek waar Afghanen worden opgevangen in Harskamp. 'Eigen volk eerst' vonden de demonstranten… Ondertussen melden het Rode Kruis en Vluchtelingenwerk dat ze worden overspoeld met mensen die willen helpen. Is de demonstratie in de juiste context gezet in de media? Er zijn mensen die zich zorgen maken, maar ook mensen die willen helpen. Hoe zorg je voor een balans voor beide kanten van het verhaal? Pieter Klein van RTL Nieuws schreef over de demonstratie: 'Mede mogelijk gemaakt door politici die amper worden tegengesproken en het laffe politieke midden dat zwijgt. Angst regeert'. Heeft hij een punt? De formatie is nog op volle gang, maar wat er precies besproken wordt blijft gissen, want op het Binnenhof regende het weer ontwijkende en nietszeggende antwoorden, legde Nieuwsuur vast. Hoe kunnen journalisten nu voorkomen dat ze maar lege woorden blijven verzamelen?

Aan tafel zitten Margriet Brandsma, Avinash Bhikhie en Spraakmaker Hans Spekman. Het mediamoment van Brandsma gaat over een voorstel van de Groenen in Duitsland om elektrische bakfietsen te subsidiëren. Een voorstel dat niet goed valt bij onze Oosterburen. Voor de Groenen is het ook een manier om aandacht te vragen voor het klimaat, maar gezien de reacties kun je je afvragen of dit de juiste manier was... Het mediamoment van Bhikhie gaat over Facebook. Het bedrijf blijkt wederom onwelgevallige informatie over zichzelf te hebben verdoezeld. Bhikhie legt uit hoe het zit. Zijn we nog verrast over dit nieuws? Een opvallende bericht op de voorpagina van de Telegraaf vandaag. Een groep PvdA-ers roept de partijleiding op om te stoppen met de formatiegesprekken. Ze willen niet dat de partij gehoor geeft aan de wens van VVD-leider Rutte om met meerdere linkse partijen te regeren. Hoe opvallend is het, een interne PvdA-strijd op de pagina's van de Telegraaf? Hoe serieus moet deze oproep genomen worden? De oproep komt van een groep PvdA-leden, en is een idee van een raadslid uit Haarlem. Speelt dit breder binnen de partij? En hoe staat het met de formatie op dit moment? Tot slot hebben we het over de Afghanistan. Want terwijl het westen alles op alles zet om Afghaanse medewerkers op tijd uit het land te krijgen bezweert de Taliban dat niemand in het land iets te vrezen heeft van de nieuwe machtshebbers. Als je de interviews van de Talibanleiders met westerse media bekijkt zou je bijna denken dat de Taliban van een extreem-islamitische partij is veranderd in een gematigde beweging. En ook de zelfbewuste presentatie op social media valt op... De Taliban laten zien dat ze veel geleerd hebben over het belang van communicatie. Krijgen we daarmee ook een genuanceerder beeld van de organisatie?

Aan tafel zitten Ward Wijndelts, Frénk van der Linden en Spraakmaker Dave Ensberg. Van der Linden wil in zijn mediamoment graag een pleidooi houden voor slow television. Dit naar aanleiding van een documentaire die hij zag. Over slow tv zegt hij: “Op prime time het liefst”. Waarom wil hij dat? Voor het mediamoment van Wijndelts kijken we naar Rusland, waar dit weekend voor het gebouw van de geheime dienst FSB werd gedemonstreerd tegen het aan banden leggen van onafhankelijke media. Wat is daar aan de hand? Wie vanmorgen de Volkskrant opensloeg zag een opvallende verandering. De belangrijkste column van de krant, op pagina twee, heeft twee nieuwe auteurs. Sander Schimmelpenninck en Frank Heijnen vullen vanaf vandaag hun collega's Bert Wagendorp en Sheila Sitalsing aan. Schimmelpenninck gaat er met gestrekt been in. Hij bespreekt het vermeende anti-intellectualisme bij de VVD. Wat vonden onze tafelgasten van deze eerste column? Wat doet dit voor de herkenbaarheid van de Volkskrant? Kritiek op het NRC. De krant plaatste vorige week een advertentie van het Artsen Covid Collectief, waarin wordt opgeroepen om je te laten informeren over vaccinaties. Het Artsen Covid Collectief is niet onomstreden. Het blad Zorgvisie waarschuwde eerder dat de in hun ogen 'discutabele retoriek' de volksgezondheid kan schaden. Lezers van het NRC reageerden dan ook verbolgen over het plaatsen van de advertentie. Is die kritiek terecht?