Het Mediaforum

Aan tafel zitten Tom Kleijn, Angela de Jong en Spraakmaker Nic Vrieselaar. Het mediamoment van De Jong gaat over het satirische programma ‘Even tot hier’. De Jong: “Ik vind het weergaloos”. Wat maakt het programma zo goed? Het mediamoment van Kleijn gaat over het Zwarte Pietenjournaal van de nieuwe omroep Ongehoord Nederland (ON). Kleijn is niet te spreken over het programma. Waarom niet? Vanaf januari treedt ON ze toe tot het publieke bestel. Dat is nadat minister Slob ze daarvoor toestemming heeft gegeven omdat ze voldoende leden hebben. Maar diezelfde minister stuurt vandaag een brief naar de Tweede Kamer waarin hij nieuwe criteria aankondigt voor omroepen om hun uitzendlicentie te behouden. Het gaat dan om criteria als gevarieerd, kwalitatief hoogwaardig en transparant. Is dit een goede stap? Hoe beoordeel je volgens deze criteria? En hoe kijken onze mediakenners naar het huidige omroepbestel? Dan bellen we met Andries Knevel. Hij stopt na 43 jaar bij de EO. Hij maakt er geen probleem van dat hij graag had willen blijven. Is het vertrek pijnlijk, of had hij er al rekening mee gehouden? De aangescherpte coronamaatregelen veroorzaakte het afgelopen weekend flink wat beroering. Met name bij uitgaanspubliek en kroegen. In Leeuwarden trad de ME op tegen relschoppers en de burgemeester van Breda stond de kroegen in zijn stad toe om langer open te blijven dan het kabinet had afgekondigd. Ondertussen drukte de Amsterdamse burgemeester Halsema de inwoners van haar stad op om verdraagzaam te blijven naar elkaar. Hoe doe je hier als media verslag van? We besluiten het Mediaforum met het Taalteam met Frank van Pamelen.

Met aan tafel Jan-Kees Emmer, Renzo Veenstra en Spraakmaker Haroon Sheikh.  De opening van het carnavalsseizoen, daar gaat het mediamoment van Veenstra over. Er is veel aandacht voor geweest in de landelijke media, maar was er niet té veel aandacht voor de feestvierende Brabanders? Het mediamoment van Emmer gaat over een specifieke krantenadvertentie. Daarin laat de Koninklijk Horeca Nederland weten het belachelijk te vinden dat ze weer dicht zouden moeten en roepen op om zorgvuldig om te gaan met nieuwe coronamaatregelen. Heeft zo’n oproep in een advertentie nut? Verder hebben we het over het OMT. Want: zou hun advies al vóór de persconferentie openbaar moeten worden? Zodat journalisten betere vragen kunnen stellen? Daarvoor pleit een aantal journalisten.  Tot slot gaat het over de klimaattop in Glasgow, want het einde daarvan nadert. Maar klopt ons hart vol verwachting voor de slotverklaring?

Aan tafel zitten Gert-Jaap Hoekman, Kees Boonman en Spraakmaker Paul de Leeuw Boonmans mediamoment gaat over het statement van John Kerry, de klimaatgezant van de Verenigde Staten over de klimaattop in Glasgow op. Waarover gaat dat statement en waar duidt hij precies op? De politiek moeten laten zien dat ze iets willen doen. Is de uitspraak van Kerry dan gebakken lucht of kunnen we hier iets concreets mee? Boonman: "Voor een journalist is dat tegennatuurlijk gedrag" Het Mediamoment van Hoekman gaat over een column in Trouw, geschreven door Babah Tarawally. Het trok zijn aandacht en ging over discriminatie. Bij de ingangen van clubs en uitgaansgelegenheden is de discriminatie verschoven. Horen we zulke geluiden over qr-discriminatie te weinig? Is het effectief om via een column aandacht te vragen? Gisteravond kwam Nieuwsuur met nieuws over de formatie. Met Sinterklaas zou er een coalitie-akkoord liggen en net voor kerst hopen ze op het Bordes te staan. En terwijl de betrokken fractievoorzitters en ook informateurs Wouter Koolmees én vooral Johan Remkes gisteren alles ontkende.Toch wist Nieuwsuur dat het einde in zicht is, mét een hele tijdslijn onderbouwden zij hun verhaal zelfs. Het is een overtuigend verhaal van Nieuwsuur, maar van wie komt deze info? Dus hebben we binnenkort een nieuwe regering? Of zijn het verzinsels, ook als meerdere bronnen dit melden? En waarom meldt Nieuwsuur dit dan?Hoekman: Je moet zoveel mogelijk feiten proberen te berichten en dat is heel moeilijk nu En als laatste hebben we het over de coronamaatregelen. Als je de media volgt, lijkt de verwarring rondom vaccinaties compleet. Neemt de effectiviteit van vaccinaties nou af, hebben we een Booster-shot nodig en op welke termijn? En hoe zit het nou met de ziekenhuis-opnames? Werkt het systeem van de QR code wel? Er is veel onduidelijkheid en de discussie gaat de laatste tijd alle kanten op. Waar doe je nog verslag van als de grafieken je om de oren vliegen?

Aan tafel Thomas Muntz, Elger van der Wel en Marleen Stikker.  Voor het mediamoment van Van der Wel werpen we onze blik op ‘eenvoudige’ nieuwsberichten. Het zijn nieuwsberichten voor mensen die de Nederlandse taal niet machtig zijn. De NOS begon ermee, maar Nu.nl is er nu ook mee aan het experimenten.  Muntz’s mediamoment gaat over de waarschuwing van de Autoriteit Persoonsgegeven. Het aannemen van een nieuwe anti-fraudewet door de Eerste Kamer zou kunnen leiden tot een potentiële nieuwe toeslagenaffaire. Muntz: ‘Je ziet in de media een enorme scherpte hierop.’  Verder gaat het over reclames. Want moet de Ster-reclame uitzenden waarin abortus wordt ontmoedigd? Bij de reclamecodecommissie zijn meer dan 120 klachten binnengekomen de reclamespot in het kader van de ‘Week van het Leven’. Het blijkt een anti-abortuscampagne te zijn van een aantal pro life-organisaties, maar dat is niet duidelijk als je de spotjes hoort.

Aan tafel zitten Ward Wijndelts, Kefah Allush en Spraakmaker Wim Voermans Het Mediamoment van Wijndelts gaat over een rectificatie van NRC. Big Bird bleek niet de Amerikaanse versie van Pino maar de neef. Dit leidde tot een komische rectificatie in een Tweet. Maar moet een krant dit soort rectificaties doen of is het vooral voor de grap? En hoe doet Spraakmakers dit? Allushs Mediamoment ging over nieuws dat hij zag op Schiphol. Hij landde vanuit Zanzibar en schrok van de Poolse abortuswet. Hoe raakte hem dat en hoe werd hij met de neus op de feiten gedrukt? Dan hebben we het over migranten tussen Wit-Rusland en Polen. Moeten we het eigenlijk vluchtelingen noemen of migranten?  Hoe moeten we hier over berichten zonder journalisten ter plaatsen? Media en hulpverleners mogen niet bij de grens komen....Wijdelts: "Je vervalt snel in aannames" En we hebben het over het overlijden van Bas van der Vlies. Gisteren werd bekend dat de oud SGP-fractievoorzitter zondagnacht is overleden. Jarenlang was hij het gezicht -ook in de media- van de streng christelijke partij want hij was 24 jaar fractievoorzitter. Hoe valt hij te typeren als conservatieve politicus? De televisie was voor de SGP lange tijd 'het oog van de duivel', maar toch ging hij langzaam meer mediaoptredens doen. Hoe verliep dat en wat blijft er bij? Allush: "Ook hij moest rekening houden met een achterban" Als laatste behandelen we Wybren van Haga van 'Belang van Nederland' die gisteren aangifte gedaan tegen de Staat, vanwege de, volgens hem, 'discriminerende' coronamaatregelen. Daarop mocht hij gisteravond bij Jinek zijn verhaal doen. Voermans was erg kritisch op deze uitnodiging door Jinek. Waarom? Allush heeft zelf ook bij een talkshow gewerkt. Aan hem de vraag of van Haga een podium moet krijgen, hij krijgt zijn zin niet in Tweede Kamer en doet dan maar aangifte?Voermans: "Dit is een kansloze aangifte, waar de politie het druk mee gaat hebben"

Het Mediamoment van Fortuin gaat over 'Diagnose De Wild', een documentaire van KRO-NCRV waarin De Wild werd gevolgd tijdens zijn behandelingen aan darmkanker. Wat vindt hij ervan en welk beeld van De Wild valt hem hier op? Wat doet het met 'de gewone tv-kijker' wanneer een bekend persoon zich zo bloot geeft? Kantelbergs Mediamoment is een tweet van een pop. Pino uit Sesamstraat is namelijk gevaccineerd., en dan gaat het om de Amerikaanse versie van de vogel: Big Bird. Op Twitter schreef 'Big Bird' dat hij z'n vaccin heeft gehad, dat zijn vleugel een beetje pijnlijk is maar dat het vaccin hem en mensen om hem heen bescherming biedt tegen corona. Vindt Kantelberg het een goede zaak dat Sesame Street Big Bird heeft laten vaccineren? Senator Ted Cruz heeft op zijn Twitter gereageerd en noemt het overheidspropaganda voor 5-jarigen? Heeft 'ie een punt? En zouden Pino, Ieniemienie en Tommie bij onze Sesamstraat ook een vaccin moeten nemen? Kantelberg: "Het is een verlengstuk van overheidseducatie" En we hebben het over Ongehoord Nederland. De toetreding van de nieuwe omroep aan het publieke bestel loopt alles behalve geruisloos: NRC schreef de afgelopen tijd al over toezichthouders van de omroep die zich bezighielden met islamhaat en antisemitisme en gisteravond vertelde directeur video van de NPO, Frans Klein, in De Balie in Amsterdam dat er nog altijd geen overeenstemming is met de omroep over de tv-programma's die zij willen uitzenden. Krabt de NPO zich achter de oren? Maken ze zich zorgen over alles wat er staat te gebeuren rondom Ongehoord Nederland? Aan de andere kant maakt de omroep zich zorgen over de zendtijd die zij zullen krijgen vanaf januari. Arnold Karskens, directeur van Ongehoord Nederland, zei eerder al dat hij vindt dat zijn programma's door de NPO worden belemmerd en vertraagd. Heb jij dat gevoel ook? Kantelberg ziet een parallel met alle afgesplitste partijen in de Tweede Kamer... Fortuin: "Het lijkt me evident dat iedereen zich inderdaad achter de oren krapt en dat er eigenlijk geen goede toetsingscriteria zijn" Als laatste hebben we het over 'kristallen-bol journalistiek'. In zijn column in De Volkskrant waarschuwt columnist Martin Sommer voor 'journalistiek van de kristallen bol'. Hij constateert dat kranten steeds vaker artikelen schrijven over wat er nog te gebeuren staat en steeds minder over wat er ís gebeurd. Hij noemt gebruikte koppen als 'Erop of eronder voor het klimaat', 'Gaat Glasgow het verschil maken?' en 'Redt de wereld de planeet'. Hoe kijken onze Mediaforumleden tegen deze constatering aan? Schuilt er een gevaar in dit soort 'voorbeschouwende' artikelen?  Door het internet lopen kranten steeds vaker achter het nieuws aan en ze krijgen de opdracht om vaker te schrijven over wat er 'morgen' zou gaan gebeuren. Is dat een logische verklaring?

Aan tafel Bert Huisjes, Sjirk Kuijper en Spraakmaker Frank Oostdam  Voor het mediamoment van Huisjes staan we stil bij ABBA. Er is namelijk na 40 jaar eindelijk een nieuw album en dat zorgde voor een mediacircus. Hoe komt het dat er zoveel aandacht voor is? Kuijper’s mediamoment gaat een interview in het Nederlands Dagblad. Daar doet een agent het boekje open over hoe de politie vertrouwen kan terugwinnen op de Bijbelbelt. In hoeverre moeten journalisten rekening houden met in welke subcultuur ze zich begeven? Zou het moeten uitmaken of je iemand interviewt in de Bijbelbelt of in de Randstad? Terwijl de klimaattop in Glasgow nog in volle gang is, zijn er steeds meer berichten en kritiek op regeringsleiders die het vliegtuig pakken. Zo vond Von der Leyen, voorzitter van de Europese Commissie, het nodig om voor 50 kilometer het vliegtuig te nemen. Stemmingmakerij of is het terecht dat dit soort berichten heel veel aandacht krijgt in de media? En wat is de invloed op de klimaatdiscussie? Verder gaat het over de persfotograaf die gisteren is mishandeld toen hij bij een uitvaart opnames aan het maken was. Een uitvaartverzorger eiste dat hij foto’s wiste, maar hij weigerde dat, waarna de uitvaartverzorger de camera afpakte en daarbij de fotograaf ‘half verstikte' met de band van het toestel. Is de agressie tegen journalisten nog te keren? 

Aan tafel zitten Wouter de Winther, Tijs van de Brink en Spraakmaker Roger van Boxtel. Het mediamoment van Van de Brink gaat over het interview dat Eva Jinek had met voormalige FARC-strijder Tanja Nijmeijer. Zij was gisteravond vanuit Colombia bij Jinek te gast om te spreken over haar autobiografie die uitkomt. Er was veel kritiek op het interview, want moet je iemand die van oorlogsmisdaden wordt verdacht een podium geven? Van de Brink: “Dat moet je eigenlijk niet willen, en tegelijkertijd ben ik als journalist super nieuwsgierig en wil ik het allemaal weten”. Het mediamoment van De Winther gaat over de column van Telegraaf-collega John van den Heuvel van vandaag. Die signaleert dat de politie door de inzet bij demonstraties en andere ongeregeldheden geen tijd meer heeft om achter overvallers van bijvoorbeeld telefoonwinkels aan te gaan. Waarom vindt hij deze column opvallend? 'Het virus is weer helemaal terug', kopte de Volkskrant vanmorgen. En dat geldt zeker ook voor de politiek. De Tweede Kamer ging gisteren met het kabinet in debat over de nieuwe maatregelen die dinsdag werden aangekondigd, én dwong daarbij af dat de verplichte coronapas bij amateurbuitenwedstrijden er toch niet komt. Is dit een vooropgezet succesje? Nieuwsuur constateerde gisteren dat de toon van het debat feller is geworden, dat de tweedeling in de samenleving ook zichtbaar wordt in de Tweede Kamer. Hoe kijken onze mediakenners hier naar? En er komt een parlementaire enquête naar de aanpak van de coronacrisis. Er zal gekeken worden naar hoe het kabinet gehandeld heeft, waarbij overigens moet worden opgemerkt dat het nieuwe kabinet naar alle waarschijnlijkheid uit dezelfde partijen zal bestaan. In hoeverre gaat dit het formatiegesprek beïnvloeden?

Aan tafel zitten Sandrina Hadderingh, Mireille van Ark en Spraakmaker Paul van Lange. Het mediamoment van Van Ark gaat over Netflix. Het platform biedt sinds gisteren games aan in hun mobiele app. Ziet Van Ark hier ook mogelijkheden voor BNR? “Het is wel een mooie aanvulling”. Hoe zou je games journalistiek kunnen inzetten? En wat is het voordeel van een game ten opzichte van een artikel? Van Lange: “Taal is soms zo abstract”. Het mediamoment van Hadderingh gaat over de uitgevallen treinen gisteren, onder andere tussen Arnhem en Utrecht. Daar is volgens haar te weinig aandacht voor. Zou er meer over bericht worden als dit probleem rondom Amsterdam gespeeld had? Veel kritiek in de media vandaag na de persconferentie waarin demissionair premier Rutte en minister De Jonge gisteren nieuwe coronamaatregelen afkondigden. Meer thuiswerken, beter afstand houden, vaker het mondkapje op en op meer locaties je coronapas laten zien. Voor kritiek is in de media veel plaats ingeruimd. Zo lezen we naast de kritiek van bijvoorbeeld sportscholen, sportbonden en horeca in het AD een uitspraak van een hoogleraar, die het kabinetsbeleid bestempelt als een 'epische mislukking'. Hoe kijken onze mediakenners naar de toon van de berichtgeving? Hoe bepaal je als journalist welke sectoren je wel of niet aan het woord laat? Wie gisteren en vandaag de kranten openslaat kan er niet omheen. Winkelketen Action krijgt per 1 januari een nieuwe baas. Het gaat om de 41-jarige Hajir Hajji, die 24 jaar geleden als vakkenvuller bij het concert begon. Vorige week werd haar aanstelling bekend gemaakt en in bijna iedere krant heeft inmiddels een portret van haar gestaan. Waarom is hier zo veel aandacht voor? We besluiten het Mediaforum met het Taalteam met Jan Beuving.

Aan tafel zitten Pieter Klok, Henrike van Gelder en Spraakmaker Stijn Fens. Het mediamoment van Van Gelder gaat over de Week van de Mediawijsheid. Er is een onderzoek gedaan naar WhatsApp-gebruik van kinderen. Wat komt er uit dat onderzoek? Het mediamoment van Klok gaat over het bericht dat ergens in een pakhuis nog 800 miljoen mondkapjes liggen te versloffen… En dan: mooie woorden, bijzondere toespraken en tal van oproepen om nu écht werk te gaan maken van de aanpak van de klimaatcrisis. De VN-klimaattop in Glasgow is begonnen. De kranten staan er vandaag vol mee. Hoe voorkom je dat je lezers verdrinken in alle informatie die ze krijgen? Gisteravond werd bij de NOS een klimaatprogramma uitgezonden en daarin werden mensen op straat geïnterviewd over wat zij bijdragen. Dat leidt toch nog regelmatig tot clichés. Een opvallende stap van de politie in Rotterdam. Die heeft beelden online gezet die een drone heeft gemaakt van het politieoptreden tijdens het woonprotest. In de media en door politici werd kritiek geuit op het optreden van de politie, en korpschef Fred Westerbeke is er helemaal klaar mee dat de politie vaak de boeman is. De politie zou te hard tegen demonstranten hebben opgetreden. Is het slim om deze beelden te publiceren? Lost het iets op? Wat ook niet helpt bij de beeldvorming over de politie is het filmpje uit Den Haag dat gisteren online kwam. Daarop is te zien dat een agent een op de grond liggende demonstrant trapt en uitscheld. Moet de politie verantwoording afleggen? Klok: “Zelfreflectie is echt veel te schaars in onze samenleving”. Zeven weken lang was het rustig, maar vanavond om 19:00 uur is er weer een nieuwe corona-persconferentie van premier Rutte en minister De Jonge. Het vertrouwen is laag. Hoe moet het demissionaire kabinet het volk nog meekrijgen met nieuwe maatregelen?