Het Mediaforum

Aan tafel zitten Stéphane Alonso, Arno Kantelberg en Spraakmaker Mario van der Ende. Het mediamoment van Kantelberg gaat over het plan van de Rotterdamse burgemeester Aboutaleb om het live-uitzenden van rellen via sociale media te verbieden. Kan dit wel? Aboutaleb juist ook geroemd vanwege zijn autoritaire manier van optreden, hij spreekt bijvoorbeeld regelmatig ouders aan op het gedrag van hun kinderen. Hoe kijken onze mediakenners naar deze plannen? Het mediamoment van Alonso gaat over de secundaire arbeidsvoorwaarden voor IC-verpleegkundigen. Die zijn namelijk niet zo best, bleek afgelopen zaterdag uit een uitzending van Argos en ook vandaag in de Telegraaf gaat het er over. Wat speelt er? Na de persconferentie van Rutte en De Jonge over de nieuwe avondlockdown ging het de rest van het weekend vooral over de nieuwe corona-variant die vanuit Zuidelijke Afrika naar Europa kwam, de omikron-variant. Wat opviel: veel vragen, maar nog weinig antwoorden... Heeft het zin om de vragen te blijven stellen? We willen er natuurlijk alles van weten. Maar in hoeverre draagt die aandacht ook bij aan de onzekerheid?  Dit weekend zei Rutte op een VVD-congres iets over de kabinetsformatie. Rutte zei hoopt dat er voor Kerst een nieuwe regering is, één met nieuw elan. Alonso: “Ik denk dat Rutte het vooral over zichzelf had”. Kun je met bestaande mensen nieuw elan creëren?  We besluiten het Mediaforum met het Taalteam met Frank van Pamelen.

Met aan tafel Martha Riemsma, Frénk van der Linden en Spraakmakers Sharon Gesthuizen. Van der Linden’s mediamoment gaat over de Netflix-serie Undercover. In de serie werd de naam van Yusuf Celic gebruikt. In het echt een fractievoorzitter van de PvdA in Tilburg, in de serie een schurk. Hadden de makers van de serie even moeten checken of iemand die naam droeg? En maakt het hierin uit dat hij prominent politicus is? Het mediamoment van Riemsma gaat over licht nieuws in een barre tijd. De regionale krant Tubantia, waar zij hoofdredacteur is, heeft namelijk het volgende oproepje gedaan: ‘Heeft u hulp nodig? Of heeft u hulp in de aanbieding?’ De reacties zijn hartverwarmend. Zijn dit soort initiatieven bij uitstek geschikt voor de regionale media? Verder gaat het over Constanteyn Roelafs, kandidaat-raadslid voor het CDA in Den Haag. Hij trekt zich namelijk terug vanwege kritiek die hij ontvangen heeft over zijn seksistische publicaties op GeenStijl. Was dat een goed besluit? En hoe lang draag je uitingen op internet mee in je volgende carrière-stappen?  Tot slot gaat het over de Deense vereniging voor journalisten. Afgelopen week werd bekend dat twee Noorse journalisten 30 uur hebben vastgezeten in Qatar nadat zij verslag wilden doen van de werkomstandigheden van arbeidsmigranten voor het WK. Daarom raadt de Deense vereniging verslaggevers af naar Qatar te gaan. Ze zouden er niet veilig zijn, omdat het risico te groot zou zijn om opgepakt te worden. Wat voor signaal moeten journalisten uit Nederland hieruit halen? En hoe waarborgen we de veiligheid van journalisten in dit soort landen? 

Aan tafel zitten Marc Josten, Tijs van den Brink en Spraakmaker Karim Amghar Brink's Mediamoment ging over een debat in de Tweede Kamer. Gisteren was er een interessante discussie tussen Pieter Omtzigt en FvD-lid Gideon van Meijeren. Daarbij ging het over de beschuldiging van landverraad. Omtzigt vroeg door en door over het landverraad en probeerde zo Van Meijeren onderuit te halen. Was dat effectiever of klinkt er nog een luide roep om bepaalde woorden te verbieden in de Tweede Kamer?Josten: "De democratie moet fermer verdedigd worden dan in normale tijden" Het Mediamoment van Josten het taalgebruik van de directeur van het Zuyderlandziekenhuis bij Nieuwsuur. Hij spreekt harde woorden maar zijn die wel nodig? Van de Brink twijfelt eraan, want is er geen strijd om de aandacht gaande? Was de crisis-modus genoeg aan of zijn er meer harde woorden nodig? De afgelopen dagen is er meer discussie over wie we moeten horen over corona. Hugo de Jonge leek bijvoorbeeld nogal geïrriteerd over bepaalde uitlatingen van OMT-leden. Moeten zij minder aan de talkshowtafels zitten? Hoe gaat dat in Amerika met dr. Fauci en hebben we een Nederlandse versie van hem ook nodig? Dan door naar onze oosterburen. Voor ons niet voor te stellen, maar in Duitsland waren ze er met de formatie binnen twee maanden uit. Gisteravond stelde Duitsland-correspondent Wouter Zwart in het NOS Journaal dat de snelle formatieonderhandelingen kwamen door mediastilte. Zit daar een kern van waarheid in? Als we in Nederland niet zo aan het lekken waren geweest, hadden we dan nu al een kabinet of komt het door een cultuurverschil? Dat die Duitsers gewoon doorpakken en de Nederlanders die maar door blijven polderenVan de Brink: "Ik denk dat het geheim vertrouwen is en dat mediastilte daar een uiting van is" En we hebben het over de bescherming van het journalistenberoep. Journalistenvakbond NVJ is niet blij dat de belastingdienst een vacature voor een hoofdredacteur open heeft gezet. Ze vinden dat instellingen voorzichtig om moeten gaan met die titel. Het gaat om een vacature met de titel: 'Hoofdredacteur Cross-channel bij de belastingdienst. Kunnen mensen het verschil met hoofdredacteur EO, Human of de NOS wel herkennen? Wanneer wordt dit een probleem en moet er geprobeerd worden de titel beschermd te krijgen?Josten: "Ik vind het een enorme rolverwarring"

Aan tafel zitten Jan-Kees Emmer, Arjen Fortuin en Spraakmaker Onno Hoes. Het mediamoment van Fortuin gaat over een livestream. Het gaat over de live aangifte van drillrapper T.Y. op Instagram. Hij wordt gezocht voor een steekpartij en verwachtte waarschijnlijk een spannende aanhouding. Fortuin: “Het is een heel merkwaardig, absurdistisch filmpje geworden”. Het mediamoment van Emmer komt uit Nieuwsuur gisteravond. De Amsterdamse GroenLinks-wethouder Groot Wassink was daar te gast over de gemeenteraadsverkiezingen. Het ging daar onder meer over nieuw leiderschap. Emmer: “Historisch moment, hier wordt het einde van Jesse Klaver ingeluid”. Is het gek dat dit bericht niet breder opgepakt is? Al wekenlang kijken we naar de stijgende besmettingscijfers. Er wordt nu flink gewaarschuwd voor strenge maatregelen, omdat de zorg weer overloopt. De term 'code zwart' zingt ook alweer overal rond. Ook bij Jinek ging het gisteravond weer over corona, Gijs Rademakers die voor EenVandaag peilingen houdt was te gast. Hebben we een goed beeld hoe de zorg er echt voor staat? Is het nog te begrijpen als buitenstaander? "Er zijn teveel partijen, het publieke bestel moet dicht". Dat zijn de woorden van NPO-voorzitter Shula Rijxman, die komende maand afscheid neemt. Vandaag staat ze in Trouw met een groot interview, waarin ze terugblikt op haar tijd van ruim 10 jaar NPO-voorzitterschap. Rijxman vindt vooral dat al die verschillende omroepen de herkenbaarheid en besluitvaardigheid tegenwerkt. Hoe kijken onze mediakenners hier naar? We besluiten het Mediaforum met het Taalteam met Jan Beuving.

Aan tafel zitten Tom Kleijn, Roos Schlikker en Spraakmaker Marjolijn van Heemstra. Het mediamoment van Schlikker gaat over de veelbesproken biografie van Erica Meiland. In NRC stond een stevige recensie over het boek. Wat viel Schlikker op? Het mediamoment van Kleijn gaat over de Australische verslaggever Matt Doran van Seven Network die naar Engeland werd gestuurd om Adele te interviewen. Maar niet helemaal met het gewenste resultaat. Het interview mag niet worden uitgezonden. Kleijn: “Dat is echt je allerergste nachtmerrie”. Kleijn vertelt wat er mis ging. Een tweet van cabaretier en programmamaker Diederik Ebbinge maakt de tongen los. Hij tweette: ‘Dat Willem Engel een AIVD-agent is was al heel lang bekend. Net als dat Thierry Baudet al in augustus z’n tweede Pfizer-vaccin heeft gekregen. Zien ze het echt niet of willen ze het niet zien?’. De tweet werd breed opgepakt. Het is satire en toch heeft Baudet de neiging om serieus de ontkennen. Er kwam ook een tegenreactie. Ging het te ver door? Toch levert die gepolariseerde maatschappij ook veel problemen op. Zo heeft na de NOS ook Omroep Brabant besloten de logo's van de auto te halen. Schrikken we nog van dit soort berichten? Dat een regionale omroep dat moet doen, terwijl zij toch de huisvriend zouden moeten zijn. Maakt dat het nog anders dan bij de NOS? Het journaille in Den Haag werd gisteren bij elkaar geroepen om naar een bericht van Rutte en De Jonge te luisteren. Wat is het effect van hun oproep op dit moment? Welke toon werkt wel? Moet er meer toekomstvisie gedeeld worden? Van Heemstra: “Dan snap je beter waar je het voor doet”.

Aan tafel zitten Jan Slagter, Joost Oranje en Robbert Dijkgraaf. Het mediamoment van Slagter gaat over een stuk in Telegraaf. Daar las hij dat Rob de Nijs 'in een zinderend Sportpaleis in Antwerpen alles deed om van zijn laatste concert in België een groot succes te maken'. Slagter hoopt op een mediahype als De Nijs zijn laatste concertreeks in Nederland begint.    Het mediamoment van Oranje gaat over een filmpje dat via de sociale media-kanalen van het Radboud UMC werd verspreid. Wat zegt dit, dat een ziekenhuis zelf zijn kanalen zoekt? Komt het geluid wel genoeg over via de reguliere media? Want de besmettingen lopen weer op, ziekenhuizen kunnen het haast niet meer aan, er is kritiek op het overheidsbeleid. Berichten die we allemaal eerder gezien en gelezen hebben. Hoe moet je hier als media mee omgaan? Moeten we op zoek naar originele invalshoeken, of toch ook weer dezelfde verhalen blijven vertellen? Is de nieuwsconsument wel klaar met de berichtgeving over corona? Na dreigende woorden van FvD'ers in de Tweede Kamer vorige week werd er daarna links en rechts geopperd of de partij niet beter genegeerd kan worden. Zoals dat bijvoorbeeld gebeurt in de Waalse media, waar helemaal nooit met rechts-radicale politici gesproken. Dat is vandaag te lezen in een analyse in de Volkskrant. Hoe kijken onze mediakenners hier naar? Waar ligt de grens? Oranje: “Dit gaat op een glijdende schaal”. We besluiten het Mediaforum met het Taalteam met Frank van Pamelen.

Aan tafel zitten Ward Wijndelts, Arjan Snijders en Mart de Kruif Het Mediamoment van Snijders gaat over het overlijden van Philips Margo. Hij zong ‘The Lion Sleeps Tonight’ en de berichtgeving over zijn overlijden viel op bij Snijders. Het nummer is namelijk al ouder en komt uit Afrika uit de jaren ’30. Wat deed de NOS hiermee en wat vindt Snijders hiervan?Snijders: Daar is de Zwarte Piet discussie nog kinderachtig bij  Wijndelts Mediamoment gaat over Elma Verheij. Zij schreef veel over de Joodse wezen na de oorlog. Ruim 75 jaar na de bevrijding volgt er een onderzoek naar hoe zij werden behandeld. Het beeld wat Verheij schetst is niet positief? Welke conclusie kunnen we verwachten van het externe onderzoek en komen er extra excuses?  En we hebben het over de basisscholen. Want het aantal coronabesmettingen gaat momenteel door het dak en vooral onder basisschoolleerlingen is de besmettingsgraad hoog. In de media ontstaat steeds sterker de roep om de scholen te sluiten. En dat terwijl de deskundigen zeggen dat het niet nodig is om de scholen te sluiten. Veel scholen moeten nu wel noodgedwongen de deuren sluiten omdat ze de roosters niet rond krijgen, maar wat is het effect van die openlijke discussie over een algehele sluiting? Ook al is het nog niet aan de orde, het wordt al wel breed bediscussieerd. Welke rol zouden de media moeten innemen? Snijders: “In elk verhaal hierover valt het woord ‘virusfabriekjes’.” Als laatste hebben we het over podcasts op Spotify. Want zij gaan het voor podcastmakers mogelijk maken om mensen te laten betalen voor hun podcast. De eerste 2 jaar gaat al het geld naar de podcastmakers, daarna houdt Spotify zelf een klein percentage van dat geld in. De eerste Nederlandse makers, onder meer Lekker Lullen de Podcast en Maarten van Rossem - de podcast gaan geld vragen voor extra content. Is dit een onvermijdelijke trend? Zijn volgers bereid om hen te steunen? En wat hebben de landelijke overheden hier mee te maken?De Kruif: “De charme van een podcast is dat twee mensen aan een tafel gaan zitten en wat in een microfoon roepen, laten we dat niet afschaffen”

Aan tafel zitten Margriet Brandsma, Paul Jansen en Spraakmaker Lotte Jensen Het Mediamoment van Jansen gaat over Op1, daar zat gisteravond niemand van Forum voor Democratie aan tafel. Charles Groenhuijsen legde uit dat je niet wordt uitgenodigd als je mensen bedreigt.  Is dat een zwaktebod van Op1 of is het beleid waar onze MediaForumleden achterstaan? Moet je ruimte geven aan mensen die hun collega's openlijk bedreigen? Media worstelen hiermee en wat is dan de beste weg? Jansen: "Ik vond het verhaal er juist sterker van worden" Brandsma's Mediamoment gaat over de Zweedse Netflix serie 'The Unlikely Murderer'. Het is een serie over de verdachte van de moord op de Zweedse premier Olof Palme in 1986. Netflix zet het neer als een journalistiek product maar is dat het ook? Jensen: "Het probleem speelt bij heel veel documentaires. Grenzen tussen feit en fictie vervagen al snel". Brandsma vond het logisch dat er klachten kwamen. Mag Netflix dit als 'journalistiek product' presenteren?Brandsma: "Ik vind het in dit geval ver gaan, de stelligheid waarmee geponeerd wordt dat hij de dader is" Het leek een onschuldige blunder, het verliezen van formatie-documenten door Christenunie-leider Segers in de trein. Hij ging er ruimhartig voor door het stof, maar ondertussen geven de documenten een uniek inkijkje over hoe het er achter de schermen bij de formatie aan toegaat. Die gelekte documenten roepen veel vragen oproepen voor de journalistiek en vooral: waarom duurt het zolang? En de onderhandelingsstrategie van met name de VVD valt op: ze lijken te willen onderhandelen op veel vlakken. Waarom doen ze dat? Ook met de formatie van 2012 in het achterhoofd? Het is ook niet de eerste keer dat er iets lekt. Gaat dit het proces weer beïnvloeden en zo ja, hoe dan? Rutte riep dat het document geen status heeft, maar daar is niet iedereen het mee eens...Jansen: "Er wordt altijd water bij de wijn gedaan"

Aan tafel zitten Mireille van Ark, Marc Chavannes en Spraakmaker Job Cohen. Het mediamoment van Chavannes gaat over de journaliste Ingeborg Beugel, die Griekenland heeft verlaten na aanhoudende bedreigingen. Het begon nadat ze vorige week in aanvaring kwam met de Griekse premier Mitsotakis. Was haar toon te kritisch? Of is dit simpelweg een cultuurverschil? Chavannes: “Je ziet dat zo’n premier niet gewend is om met kritiek om te gaan”. Het mediamoment van Van Ark gaat over een journalist van de Duitse Publieke Omroep die in een open brief de berichtgeving van de Duitse publieke omroep de afgelopen 1,5 jaar over corona bekritiseert. Het gaat om de vraag hoe zogenaamde kwaliteitsmedia omgaan met de hele coronaberichtgeving. Zou een ombudsman voor corona een oplossing zijn? Gisteren was in de Tweede Kamer het debat over de coronamaatregelen. Ook het 2G-beleid werd besproken. Mirjam Bikker sprak ook in de Kamer. Cohen vond de manier waarop zij zich kwetsbaar opstelde mooi om te zien. Verder: het concept regeerakkoord tussen VVD en CDA dat door ChristenUnie voorman Gert-Jan Segers in de trein is laten liggen. En dat document is door een lezer van de Volkskrant naar die krant doorgespeeld. Wat zegt dit document? Is de formatie rond? Of gaat dit juist weer voor vertraging zorgen? Segers reageert op de gebeurtenis. We besluiten het Mediaforum met het Taalteam met Jan Beuving.

Aan tafel zitten Wouter de Winther, Haroon Ali en Spraakmaker Jacco Janssen. Het mediamoment van Ali gaat over de documentaire Shadowgame, over een aantal alleenreizende jonge vluchtelingen op hun tocht door Europa. Waarom raakt de documentaire hem? Voor het mediamoment van De Winther gaan we naar de staat Wyoming in Amerika. Een verhaal over Liz Cheney, de oudste dochter van voormalig vice-president Dick Cheney. De Republikeinen doen afstand van haar. Wat is het verhaal? En wat zegt dit over de steun die er nu nog voor Donald Trump is? Vandaag komt het langverwachte boek over prinses Amelia uit. Het is geschreven door Claudia de Breij. Leren we de prinses op een andere manier kennen? Welk beeld krijgen we van haar? De Breij benadrukt dat ze geen historicus of journalist is. Ali: “Een interview gaat er niet om dat je elkaar leert kennen. Jij moet de geïnterviewde leren kennen en daar zoveel mogelijk uit halen”. Er zijn dingen die De Breij heeft weggelaten. Hoe bepaal je wat je wel of niet publiceert? Politici in de Tweede Kamer worstelen met de vraag hoe om te gaan met bepaalde uitlatingen van Thierry Baudet en andere leden van Forum voor Democratie. Zo tweette Baudet afgelopen weekend dat 'ongevaccineerden de nieuwe Joden zijn'. Partijleider van D66 Sigrid Kaag liet daarop weer weten dat ze niet wist of ze op zulke uitspraken nog moest reageren of niet… Zit de Kamer in een spagaat? En hoe ga je hier als journalist mee om? Welke uitspraak geef je aandacht en welke niet? Zowel Kamerleden als journalisten worstelen hiermee. In hoeverre moeten journalisten een andere afweging maken dan politici?