

Voorproevers
Radio 1
Boek, documentaire of podcast? Voorproevers maakt een eigenzinnige keuze uit het non-fictie aanbod. Verwonderd en met open blik interviewen we auteurs of makers over hun werk. Over mens, maatschappij, technologie, geschiedenis,wetenschap, ...
Episodes
Mentioned books

Nov 18, 2025 • 27min
Is de vrije wil een illusie? En wat betekent dat dan?
Waarom schreef professor Farah Focquaert een boek? Waarom besloot Bruno haar te interviewen? Is dat een eigen keuze? Een geval van vrije wil? Of leidt een complex samenspel van afkomst, opvoeding, cultuur, gewoontes en kosmische toevalligheden tot het feit dat ze tegenover elkaar zitten? Daarover en over veel meer gaat het boek 'Beter leven zonder vrije wil' van Farah Focquaert. Een gesprek over moraliteit, voorbestemming, schuld en boete.

Nov 17, 2025 • 25min
Arm Vlaanderen: een wereldgeschiedenis. Honger, ziekte en globalisering in de 19de eeuw
'Arm Vlaanderen' is de lievelingsafsluiter geworden van lezersbrieven en posts op sociale media. Onze leiders? Arm Vlaanderen! Tv programma’s? Arm Vlaanderen! De kranten? Arm Vlaanderen! Maar voor historicus Maarten Van Ginderachter is Arm Vlaanderen vooral de periode in de 19de eeuw waarin Vlamingen letterlijk arm en ziek waren. Niet omdat ze achterlijk waren, maar omdat ze verstrikt raakten in een wereldcrisis. Want ja, zijn boek 'Arm Vlaanderen' is een wereldgeschiedenis. Van patat tot polka.

Nov 15, 2025 • 46min
'Late vader': vader worden als je al de zestig bent gepasseerd
Wat onderscheidt een late vader van een vroege? Een late vader van een kinderloze man? Een vader-tout-court- van een niét-vader? Word je een ander mens als je een kind krijgt? Hoor je dan plots bij een andere groep? Wat betekent het voor je kind, zo'n oude vader? Hoe oud wil je worden? Wat is oud genoeg voor je kind? Schrijvers Thomas Rosenboom en Herman Brusselmans schuiven aan bij Annemie Peeters.

Nov 14, 2025 • 26min
Het waargebeurde verhaal van een kind van zes en een noodoproep in Gaza
Op het Film Fest Gent kaapte een bijzondere film de hoofdprijs weg. 'The Voice of Hind Rajab', een kleine film over grote thema’s, een waargebeurd verhaal. 29 januari 2024. Vrijwilligers van de Rode Halve Maan ontvangen een noodoproep. Een meisje van zes zit vast in een onder vuur genomen auto onder in Gaza en smeekt om hulp. Terwijl ze proberen haar aan de lijn te houden, doen ze alles wat ze kunnen om een ambulance naar haar toe te sturen. Midden-Oostenkenner Brigitte Herremans bekeek de film.

Nov 13, 2025 • 27min
'Aangereden': hoe ga je verder nadat je leven in één klap veranderd is?
Stel je voor: je loopt fluitend te flaneren over één of andere Parijse boulevard, alles gaat geweldig. Maar dan word je aangereden. De tijd staat even stil. Je leven voorgoed veranderd in één milliseconde. Het overkwam Kenneth Berth. In plaats van in een hoekje te kruipen ging Kenneth aan de slag met die levensveranderende gebeurtenis en ging praten met lotgenoten. Resultaat: een voorstelling en een nieuwe Radio 1-podcast: 'Aangereden'.

Nov 12, 2025 • 25min
Hoe de achttienjarige Vera een van de meest legendarische jazzconcerten ooit organiseerde
'The Köln Concert' van Keith Jarret is de best verkochte solo jazzplaat ooit. Een liveplaat, opgenomen in Keulen op 24 januari 1975. De film 'Köln75' gaat niet echt over Jarret, en eigenlijk ook niet over dat concert, maar over de achttienjarige Vera Brandes, en hoe die na een hindernissenparcours er toch in slaagde om Jarret om elf uur 's avonds voor een volle Keulse opera te laten spelen. Een film over jeugdige branie, narcistische mannen en een kaduke piano. Pianist Jan Hautekiet ging kijken.

Nov 10, 2025 • 40min
Geert Mak en Kathleen Van Brempt in gesprek over 'Wisselwachter', Amerika en Europa
Op Boektopia in Kortrijk praatte Bent Van Looy met schrijver Geert Mak over zijn boek 'Wisselwachter', en met Europees parlementslid Kathleen Van Brempt. 'Wisselwachter' is een boek over twee mannen, hun echtgenotes, en een wereld in brand. Een boek over Amerika én Europa. Over de jaren '30 en '40 maar ook over vandaag.

Nov 8, 2025 • 40min
Vrouwenzaken Zakenvrouwen in Museum Plantin Moretus
Voorproevers zendt uit van tussen brieven, aantekeningen en testamenten die u nooit eerder te zien kreeg. Ze komen uit de archieven van het Plantin Moretus Museum en zijn geschreven door de vrouwen van de familie. Ze werpen een nieuw licht op de rol van vrouwen in die tijd: ze waren zàkenvrouwen en hadden behoorlijk wat macht. Waarom hebben we ons al die tijd gefocust op mànnen? Wat zegt dat over ons vandààg, en over de cliché's volgens welke wij (denken niét te) denken? Een absolute must-see.

Nov 7, 2025 • 25min
Met Michael Van Peel terug naar de Noordkaap. De wereld is veranderd, zijn medereizigers ook?
In 2019 reisde Michael Van Peel met zijn Vespa naar de Noordkaap, 'een parking en een giftshop aan een mistig uiteinde van het Europese continent', maar ook 'een magneet voor mafketels en reizigers'.
Over zijn ontmoetingen onderweg schreef hij nadien het boek 'Nordkapp Stories'. In 2025 nam hij opnieuw contact op met de mensen die hij toen ontmoet had. Zijn ze net als de wereld veranderd? Zijn ze nog onderweg of eindelijk ‘thuis’ aangekomen? Nu is er een podcast: 'Nordkapp Stories - Revisited'.

Nov 6, 2025 • 26min
Herinneringen aan al het leven op aarde dat we dreigen te verliezen
Tijdens het leven van journaliste Tine Hens is de biodiversiteit op onze aarde er zwaar op achteruit gegaan. Niet alleen zeldzame soorten verdwijnen, ook wat ooit gewoon was, wordt steeds zeldzamer. Met haar 'Archief van mogelijk verlies' werpt Hens een dam op tegen dit geheugenverlies. Ze haalt herinneringen op aan kieviten, palingen, olmen, spreeuwen, leeuweriken, korenbloemen. Aan sneeuw, gletsjers, vuurvliegjes, stilte en duisternis. Hoe kunnen we dit verlies ombuigen naar herstel en zorg?


