De Dag

Terwijl steeds meer wereldleiders Joe Biden feliciteren met zijn verkiezingsoverwinning en de steun voor Trump bij de hem normaal goed gezinde media afbrokkelt, schaart juist een flink aantal prominente Republikeinen zich achter de president. Ook zij accepteren de verkiezingsuitslag niet, al is er geen enkel bewijs voor de verkiezingsfraude waar Trump het over heeft. Welke belangen spelen er op de achtergrond mee, hoe lang kan Trump nog rekenen op die steun en op welke manier zal hij de koers van de partij de komende jaren blijven bepalen? In De Dag vertelt politicoloog en Amerika-kenner Raymond Mens over de positie van 'kingmaker' Trump in de partij. De president regeert volgens hem als 'een soort Tony Soprano': wie niet loyaal aan hem is, vliegt eruit. Ook als blijkt dat Trump zijn juridische strijd verliest en Biden in januari president wordt, zullen de Republikeinen volgens hem weinig gedaan krijgen zonder de zege van Trump.

Het was misschien wel het grootste corona-nieuws van het afgelopen halfjaar: farmaciebedrijf Pfizer lijkt een werkend coronavaccin ontwikkeld te hebben dat het risico op een besmetting met 90% verlaagt. Is dit de doorbraak waar we allemaal zo vurig op zaten te wachten of is het te mooi om waar te zijn? Wat weten we over het vaccin, hoe werkt het en wat zijn de haken en ogen? En waarom temperen regeringsleiders en politici de verwachtingen?  "Het is zeker een doorbraak," zegt NOS-redacteur Ben Meindertsma in De Dag. Hij volgt de race naar een coronavaccin al vanaf het begin nauwgezet. Bijzonder is volgens hem met name dat dit het eerste zogeheten mRNA-vaccin is, waarbij een nieuwe techniek is gebruikt waar al veel van werd verwacht maar die de verwachtingen overtreft. Dat is ook goed nieuws voor drie van de zeven andere vaccins die nog in de race zijn en dezelfde techniek gebruiken.

Het kabinet werkt aan een algeheel vuurwerkverbod om zorg en hulpverleners tijdens deze coronacrisis niet nog meer te belasten. En daarmee wordt opeens mogelijk waar al jaren om geroepen wordt door onder meer artsen, agenten en bestuurders - maar waar ook veel weerstand tegen is. Het vuurwerkverbod geldt alleen dit jaar, maar vuurwerkliefhebbers zijn er niet gerust op en bestuurders zien mogelijkheden voor een andere viering in de toekomst. Leidt het verbod tot een nieuwe vuurwerktraditie in Nederland?  Pieter Broertjes, burgermeester van Hilversum, hoopt van wel, zegt hij in De Dag. Hij werkt in zijn gemeente al jaren aan een andere, veiligere viering van oud en nieuw. Het zou volgens hem mooi zijn als dit jaar Nederlanders aanzet om zich ook in de komende jaren anders tot vuurwerk te verhouden.  Consumentenpsycholoog Patrick Wessels denkt dat het moeilijk wordt om mensen mee te krijgen in een verbod. Juist omdat het om vuurwerk gaat: de aantrekkingskracht zit er voor een groot deel in dat het afsteken daarvan de rest van het jaar niet mag

De Tweede Kamer debatteert over verplichte burgerschapslessen die ervoor moeten zorgen dat leerlingen meer te weten komen over zaken als democratie en de vrijheid van meningsuiting. De kennis onder Nederlandse jongeren is gering en vanwege de oplopende spanningen in het spotprenten-debat maakt politiek Den Haag zich daar zorgen over. Maar over die burgerschapslessen maken docenten zich dan weer zorgen; veel van hen voelen zich niet veilig en vinden het moeilijk om jongeren te bereiken. Wat kun je in dit gevoelige en gespannen debat redelijkerwijs van docenten vragen? Parlementair verslaggever van de NOS Ewout Kieviet vertelt in De Dag over het wetsvoorstel van minister Slob en de verwachtingen die de minister heeft van het onderwijs. Karim Amghar geeft trainingen aan docenten om ze te leren hoe ze het beste om kunnen gaan met radicale geluiden in de klas. Hij krijgt veel e-mails van leraren die de gesprekken niet meer aan durven te gaan of die niet goed weten hoe ze met de extreme geluiden om moeten gaan. "Veel leraren voelen zich alleen staan."

Joe Biden was amper twintig toen hij tegen de moeder van zijn toenmalige vriendinnetje zei dat hij president van de Verenigde Staten wilde worden. Op zijn dertigste kwam hij in de Senaat en in zijn politieke carrière heeft hij drie keer een gooi naar het presidentschap gedaan.  Amerikadeskundige Michiel Vos vertelt in De Dag over Bidens lange politieke loopbaan, waarin hij veel bereikte en successen kende, maar die ook gekenmerkt wordt door tegenslagen, fouten en controverses.  Het leven van de 77-jarige Biden stond volledig in het teken van de politiek, ook op momenten dat zijn persoonlijke leven dat bijna niet toeliet. Hoe tekent die ervaring hem als president áls de derde keer scheepsrecht is?

Na een periode van relatieve rust, zit de angst voor nieuwe aanslagen door geradicaliseerde moslims er in Europa weer goed in. In korte tijd waren er vier aanvallen: drie in Frankrijk en afgelopen maandag de jongste aanslag in de Oostenrijkse hoofdstad Wenen. De vraag rijst waar dit geweld opeens vandaan komt en of Europa nog meer aanslagen boven het hoofd hangt. Borrelt er iets onder de oppervlakte?  "Klaarblijkelijk wel," zegt journalist Abdou Bouzerda, Midden-Oosten deskundige en IS-expert van VPRO's Bureau Buitenland, in De Dag. Hij wijst op het gevaar van terreurorganisaties als IS en al-Qaida, die aan de haal gaan met debatten tussen moslims en niet-moslims in Europa over bijvoorbeeld de omstreden cartoons van de profeet Mohammed. Maar het grootste gevaar gaat volgens hem nu uit van eenlingen die gedrag van andere aanslagplegers kopiëren; copycat-jihadisme.

President Trump wil naar het Amerikaanse hooggerechtshof stappen om "het stemmen te stoppen", zei hij in een toespraak vanuit Het Witte Huis. De Democraten proberen volgens hem de verkiezingen te stelen. Joe Biden heeft de juridische teams al klaarstaan om zich te verzetten. En zo is er op the day after the night before in plaats van een winnaar vooral het uitzicht op een juridische strijd. Het doet denken aan de strijd tussen Al Gore en George Bush in 2000 toen het ruim een maand duurde voor het hooggerechtshof uiteindelijk een finaal oordeel velde. Staat ons weer zo'n scenario te wachten? En wat gebeurt er als de rechter moet beslissen wie er gewonnen heeft? In De Dag vertelt Eelco Bosch van Rosenthal vanuit swingstate Pennsylvania, waar het juridisch gevecht al begonnen is, over hoe die mogelijke gang naar het Hof eruit zou zien en de explosieve spanningen die dit teweegbrengt onder kiezers. Eva Wiessing doet verslag vanuit Florida, een belangrijke swingstate die naar Trump ging.

Amerika-correspondent Arjen van der Horst blikt voor podcast De Dag in een tweeluik terug op de Trump-jaren die achter ons liggen. In het eerste deel, gisteren, besprak hij wat er gekomen is van de beloftes op het gebied van immigratie, buitenlands beleid, economie en het benoemen van rechters. Vandaag, in deel twee, een blik op de momenten waarop de president het moeilijk had: de vele protesten, het Mueller-onderzoek, de afzettingsprocedure. Wat heeft die tegenwind voor Trump betekend? Vindt hij het eigenlijk wel leuk om president te zijn?  De balans maken de Amerikanen zelf op - als ze vandaag naar de stembus gaan.

Amerika-correspondent Arjen van der Horst blikt voor De Dag in een tweeluik terug op de Trump-jaren die achter ons liggen. In het eerste deel, vandaag, kijkt hij naar wat Trump de afgelopen vier jaar heeft bereikt. Welke verkiezingsbeloftes heeft Trump waargemaakt en welke niet? Wat is zijn belangrijkste politieke nalatenschap? Morgen, in deel twee, een blik op de momenten waarop de president het moeilijk had: de vele protesten, het Mueller-onderzoek, de afzettingsprocedure. Wat heeft die tegenwind voor Trump betekend? Vindt hij het eigenlijk wel leuk om president te zijn?  De balans maken de Amerikanen zelf op, als ze morgen naar de stembus gaan.

Italië heeft een lange week met veel onrust achter de rug. Op verschillende plekken werd er gedemonstreerd tegen het coronabeleid. Vaak vreedzaam, maar soms liep het ook uit de hand. In onder meer Napels, Turijn en Rome kwam het tot stevige confrontaties tussen demonstranten en de politie.  De woede van afgelopen week staat in schril contrast met wat we van de Italianen zagen tijdens de eerste coronagolf. Het land werd hard getroffen door het virus en iedere Italiaan leek te beseffen dat de maatregelen een bittere noodzaak waren. Wat is er veranderd en waar komt die boosheid nu ineens vandaan? Correspondent Mustafa Marghadi vertelt in podcast De Dag dat er vooral in het zuiden van het land mensen angstig zijn voor een grote lockdown. Kleine ondernemers hebben het daar normaal gesproken al lastig, maar deze crisis maakt dat ze het nog nauwelijks kunnen bolwerken. Anders is dat in het rijke noorden, dat in het voorjaar het meest werd getroffen. De tweede golf maakt het contrast tussen het noorden en zuiden van Italië verder zichtbaar.