Macro met Boot en Mujagić | BNR

Voor de vijfde maand op rij is het consumentenvertrouwen gedaald. Woorden als herstel, duurzaam en toekomst zijn totaal niet meer overtuigend voor het publiek, vindt macro-econoom en BNR-economiecommentator Kees de Kort. 'Je hebt al die mensen die kakelen over toekomst en perspectief en herstel, maar het publiek leest ook kranten. Die lezen verhalen over tekorten, nieuwe varianten, bewegingsbeperkingen en natuurlijk inflatie. Daar wordt iedereen door geraakt. Er wordt misschien wat nonchalant over gedaan, maar dat is natuurlijk wat de meeste mensen daadwerkelijk merken.' Volgens De Kort zit dat 'm in het feit dat de inflatie nooit echt concreet wordt gemaakt. 'Wat betekent het nou eigenlijk, die inflatie? De prijzen stijgen wel, en sommige prijzen stijgen hard, maar van loonontwikkeling en hogere uitkeringen is nog niet echt sprake. Terwijl dát is wat het publiek elke dag meemaakt.' Over Kees de Kort Econoom Kees de Kort geeft elke dag net na 12:00 uur zijn (eigen) kijk op de financieel-economische wereld. Luister live in BNR Zakendoen of wanneer je wilt via bnr.nl/keesdekort, Apple Podcast en Spotify.See omnystudio.com/listener for privacy information.

De leden van de Federal Reserve spraken eind januari over het versnellen van het verhogen van de rente vanwege een toenemend ongemak over de hoge inflatie. En dat begint al met een verwachte stijging in maart, zo bleek woensdagavond uit de notulen van de laatste beleidsvergadering van de Federal Reserve.   ‘In principe heb ik niks tegen centrale banken, maar ik heb wel heel veel tegen het beleid wat ze de afgelopen jaren hebben gevoerd. Dat gratis geldbeleid heeft niet veel positiefs opgeleverd, behalve dan voor beleggers en huizenbezitters', zegt macro-econoom Kees de Kort naar aanleiding van de Fed-notulen.  In Amerika nemen de bedrijfsvoorraden daarnaast toe. ‘De industriële productie sukkelt een beetje voort. Dat ziet er dit keer wat beter uit, want in die industriële productie zitten ook energie en verwarmingscentrales. In de afgelopen maanden is het in de VS vrij koud geweest, dus de centrales hebben hard moeten werken. De energievoorziening heeft dus geleid tot de stijging van de industriële productie', aldus De Kort.  De Kort bespreekt ook de groei van de eurozone in het vierde kwartaal van 2021. ‘Het derde kwartaal in Europa zag er, mede dankzij alle steunmaatregelen en het opengaan, goed uit, maar in het vierde kwartaal hadden we Omikron en beperkingen. Het is een klein plusje, maar zoveel stelt het niet voor. Het eerste kwartaal van 2022 gaat daarnaast ook vrij matig zijn, want de beperkingen worden nu langzaam maar zeker opgeheven. Maar dat is niets nieuws onder de zon.’  Over Kees de Kort  Econoom Kees de Kort geeft elke dag net na 12:00 uur zijn (eigen) kijk op de financieel-economische wereld. Luister live in BNR Zakendoen of wanneer je wilt via bnr.nl/keesdekort, Apple Podcast en Spotify. See omnystudio.com/listener for privacy information.

De prijzen blijven maar stijgen. Consumentenprijzen, producentenprijzen, we kunnen de hele wereld afgaan. Macro-econoom en BNR-economiecommentator Kees de Kort vraagt zich het volgende af: 'Blijven de prijzen stijgen, zwakt de prijsstijging af, of kunnen we lagere prijzen verwachten?' Positief is De Kort echter niet. 'Voorlopig is het beeld vrij ongunstig', stelt hij. 'De procentuele prijzen in de VS zijn tien procent hoger dan een jaar geleden. En in januari alleen al zijn de prijzen met één procent gestegen, dat is echt heel erg veel voor dat soort begrippen. En het is een breed proces, een combinatie van de consequenties van de eerdere lockdown, die geleid heeft tot grote schokken in de productie- en distributieketens. Of de ontwikkelingen op de energiemarkt, die zijn ook ineens mee gaan spelen.' Volgens De Kort ligt de discussie nu bij de producenten. 'Zij vragen zich nu af of ze hun prijsstijgingen door kunnen berekenen aan de consumenten. Dat lukt in de VS best aardig, als je er zo naar wil kijken tenminste. De consumentenprijzen zijn namelijk 7,5 procent hoger dan een jaar geleden. Op dit moment willen en kúnnen de consumenten dat ook wel betalen, en dat komt omdat er in de afgelopen jaren in de VS ontzettend veel geld over die Amerikaanse economie is heengestort. Trump en Biden hebben echt ongelooflijke bedragen aan coronasteun uitgedeeld, dat maakt dat de bereidheid en het vermogen om te betalen er wél is.' Over Kees de Kort  Econoom Kees de Kort geeft elke dag net na 12:00 uur zijn (eigen) kijk op de financieel-economische wereld. Luister live in BNR Zakendoen of wanneer je wilt via bnr.nl/keesdekort, Apple Podcast en Spotify. See omnystudio.com/listener for privacy information.

De Nederlandse economie is in 2021 met 4,8 procent gegroeid en dat is een eeuwrecord, want zo groot was de economische groei sinds 1998 nog niet. Tijd voor champagne? Niet per definitie, vindt macro-econoom en BNR-commentator Kees de Kort. 'Het grote verhaal is natuurlijk dat we pak 'm beet twee jaar verder zijn na de uitbraak van het coronavirus, plus maatregelen, plus beleid, en plus van alles en nog wat. We gaan nu eens kijken of we de balans kunnen opmaken. En dan zie je gewoon dat 2020 macro-economisch gezien een heel moeizaam jaar is geweest. Lockdowns en bewegingsbeperkingen werkten extreem negatief.' Maar, zo ziet De Kort, de economie herstelde behoorlijk in 2021. 'Zeker toen de lockdowns en bewegingsbeperkingen afnamen. En eind vorig jaar kwam de economie uit op het niveau wat het pre-corona ook al was. Dus macro-economisch gezien is het leed wel geleden.' Over Kees de Kort  Econoom Kees de Kort geeft elke dag net na 12:00 uur zijn (eigen) kijk op de financieel-economische wereld. Luister live in BNR Zakendoen of wanneer je wilt via bnr.nl/keesdekort, Apple Podcast en Spotify. See omnystudio.com/listener for privacy information.

De universiteit van Michigan publiceert maandelijks het consumentenvertrouwen in de VS, en heeft deze maand gemeten dat het Amerikaanse publiek het vertrouwen behoorlijk aan het kwijtraken is. 'Dit zijn de slechtste cijfers sinds een jaar of twaalf', zegt macro-econoom Kees de Kort. Dat is ook wel te begrijpen, vindt De Kort. 'Een aantal jaar geleden stroomde het geld nog rijkelijk. De Amerikaanse regering heeft ongelooflijke bedragen over de economie heen gestrooid. Iedereen profiteerde daarvan. De inflatie was minimaal. Maar nu is dat storten van geld gestopt, de inflatie behoorlijk opgelopen en de onzekerheid toegenomen. Het is begrijpelijk dat Amerikaanse consumenten nu dus een stuk somberder zijn dan een paar jaar geleden', zegt De Kort. De Kort zegt ook dat er nu een einde komt aan tijdelijke regelingen die in coronatijden van toepassing waren. ‘Allerlei dingen hoefden niet betaald te worden. De beperkingen van de pandemie waren erg onprettig, maar financieel was het een hele mooie tijd.’ Wat ook onder druk staat zijn de energieprijzen, dat alles te maken heeft met geopolitieke spanningen. ‘Dat maakt het nog erger. Het verhaal in Oekraïne, Rusland en Amerika zou op zich niet zo heel veel uitmaken voor de energieprijzen, ware het niet dat de energiemarkt al heel krap is.’  Over Kees de Kort  Econoom Kees de Kort geeft elke dag net na 12:00 uur zijn (eigen) kijk op de financieel-economische wereld. Luister live in BNR Zakendoen of wanneer je wilt via bnr.nl/keesdekort, Apple Podcast en Spotify. See omnystudio.com/listener for privacy information.

De Europese Commissie heeft de economische winterprognose voor alle EU-landen bekend gemaakt. ‘Het realiteitsbesef begint een beetje door te dringen in de Europese Commissie, maar als ze vooruitkijken zijn ze wel pathologisch optimistisch', stelt macro-econoom Kees de Kort.  Over een paar belangrijke zaken heeft de Commissie het volgens De Kort niet. ‘Ze hebben het niet over de rente, niet over begrotingstekorten, niet over het vertrouwen van het publiek, waarvan ik denk dat het onder druk staat, ze hebben het niet over de loonontwikkeling, die roet in het eten kan gooien als het gaat om inflatie, het gaat niet over geopolitieke spanningen in Europa, wat niet onbelangrijk is voor de prijsvorming, en ze hebben het ook niet over de wereld buiten Europa en de wereld van de financiële markt, waar nog een hoop rare dingen kunnen gebeuren. Het is een minimaal realiteitsbesef. Als ze een paar maanden vooruitkijken moet alles meezitten, er mag helemaal niets tegenzitten', aldus De Kort.  Christine Lagarde heeft gezegd dat het herstel wankel is. Er hoeft maar iets tegen te zitten en het ziet er allemaal anders uit. Een renteverhoging is volgens Lagarde dus onverstandig. De Kort heeft een andere mening: ‘De rente is nu ongeveer nul. Je moet als economie met een bepaald percentage kunnen leven. Als het geld gratis moet blijven, is er geen herstel. Dan moet je heel goed gaan nadenken over wat er allemaal mis is. Gratis geld is een crisismaatregel, maar het heeft niks met herstel te maken. Als de economie een beetje loopt is het prima om 3, 4 of 5 procent rente betalen.’  Laten we hopen dat het publiek, de vakbonden en sociale partners niet gaan praten over hogere lonen, zegt De Kort ‘Als er hogere lonen gaan komen, krijgen we een loonprijsspiraal. Maar als er géén hogere lonen komen krijgen we koopkrachtverlies. Het maakt dus niet uit, je kunt nu alleen maar kiezen tussen slecht, slecht, slecht en slecht.' Over Kees de Kort Econoom Kees de Kort geeft elke dag net na 12:00 uur zijn (eigen) kijk op de financieel-economische wereld. Luister live in BNR Zakendoen of wanneer je wilt via bnr.nl/keesdekort, Apple Podcast en Spotify.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Volgens de Europese rekenmethode is de inflatie in januari opgelopen naar 7,6 procent ten opzichte van dezelfde maand vorig jaar, volgens het CBS naar 6,4 procent. ‘Het verschil zit hem in de kosten die passen bij eigen woningbezit', legt macro-econoom Kees de Kort uit. De Kort vervolgt: ‘Nu is de discussie: zet die stijging door of komt het tot stilstand? Het gaat nu om het percentage, maar wat voor het publiek uitmaakt zijn de absolute prijzen. De prijzen zijn nu 7,6 procent hoger. Ook al daalt de inflatie naar 4 procent, dan zijn de prijzen opgeteld alsnog 11 procent hoger. En daar gaat op gereageerd worden in CAO's en uitkeringen, hoop ik.’ Op een slimme manier prijsstijgingen verbergen, dat gaat ongetwijfeld gebeuren, verwacht De Kort. ‘Er zijn een paar trucs om prijsstijgingen te verbergen. Bij verzekeringen door de prijs 5 procent te laten stijgen en je eigen risico te verhogen, en in de supermarkt door de verpakkingen wat kleiner te maken. Niet 25 koekjes, maar 23 koekjes in een pak bijvoorbeeld.’ De Kort verwacht ook dat er behoorlijke looneisen zullen gaan volgen. ‘En dan krijg je het bekende verhaal: de loonprijsspiraal. Als de lonen en uitkeringen behoorlijk kunnen stijgen, dan is dat voor mensen in het bedrijfsleven een reden om de prijzen nog verder te verhogen. Dat is niet een hele gekke gedachte', zegt hij. De detailhandel verkoop in Europa in 2021 ziet er ook niet beter uit, volgens De Kort. ‘De cijfers over december vielen tegen. Dat is niet verrassend, want dat had alles te maken met het opnieuw introduceren van bewegingsbeperkingen in allerlei landen.’ Over Kees de Kort Econoom Kees de Kort geeft elke dag net na 12:00 uur zijn (eigen) kijk op de financieel-economische wereld. Luister live in BNR Zakendoen of wanneer je wilt via bnr.nl/keesdekort, Apple Podcast en Spotify.See omnystudio.com/listener for privacy information.

De prijzen blijven stijgen en leuk is anders, maar het is vooral de realiteit. En precies daarin handelt macro-econoom en BNR-commentator Kees de Kort. 'Ik ben vrij somber over allerlei dingen, maar het is de realiteit. Ik handel in realiteit, en niet in hoop.' Maar tóch lijkt er hoop te gloren in de Amerikaanse banencijfers, die zagen er namelijk zeer positief uit. 'Best wel opmerkelijk, want ik roep natuurlijk al een tijdje dat de economische groei in de VS behoorlijk aan het afzwakken is', vervolgt De Kort. 'Dat is een combinatie van minder steun en hoge inflatie. En toen de arbeidsmarktcijfers van januari binnenkwamen, zag dat er onverwacht goed uit.' De Kort besloot de cijfers nader te onderzoeken, waarbij hij tot een kanttekening kwam. 'In de cijfers van januari worden altijd drie of vier statistische aanpassingen verwerkt', stelt hij. 'Seizoenspatroon, jaarpatroon en andere patronen. En wat blijkt nou, al die statistische aanpassingen waren extreem positief. Statistische aanpassingen dus, waarmee het cijfer er optisch goed uit komt te zien, maar of dat de realiteit dekt, waag ik te betwijfelen. Maar het zag er wél goed uit.' Over Kees de Kort Econoom Kees de Kort geeft elke dag net na 12:00 uur zijn (eigen) kijk op de financieel-economische wereld. Luister live in BNR Zakendoen of wanneer je wilt via bnr.nl/keesdekort, Apple Podcast en Spotify.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Terwijl in China de Olympische Winterspelen het beeld bepalen, focust macro-econoom en economiecommentator Kees de Kort zich op hele andere dingen. 'De groei zwakt af en China was heel hard aan het groeien, dat is nu minder aan het worden.' De vraag is hoe snel de groei afzwakt. 'Gaan we richting Amerikaanse-Europese percentages of trekt het weer verder aan? Ik denk dat het verder afzwakt. Het ziet er allemaal niet zo geweldig uit. De projectontwikkelaars hebben het moeilijk. De totale waarde van verkochte woningen in januari is 40 procent lager dan een jaar geleden. De staalproductie krimpt ook met een paar procent. Het toerisme is nog steeds lager dan in 2019. De coronamaatregelen zijn ook niet goed voor het vertrouwen. De vertrouwenscijfers zijn ook matig, daar zit weinig groei in', volgens De Kort.  Over Kees de Kort Econoom Kees de Kort geeft elke dag net na 12:00 uur zijn (eigen) kijk op de financieel-economische wereld. Luister live in BNR Zakendoen of wanneer je wilt via bnr.nl/keesdekort, Apple Podcast en Spotify.  See omnystudio.com/listener for privacy information.

Niet de Wereldgezondheidsorganisatie, maar macro-econoom en BNR-commentator Kees de Kort heeft een 'nieuwe coronavariant' ontdekt: het realiteitsvirus. En dat is goed nieuws volgens De Kort. 'Daar word je namelijk niet ziek van, maar daar word je blij van.' Ook president van De Nederlandsche Bank Klaas Knot zou de 'nieuwe variant' hebben, volgens De Kort. 'Klaas is ook besmet met het realiteitsvirus', zegt hij. 'En dat is een goed virus. Tot voor kort verkondigde hij de officiële ECB-verhalen, dat de inflatie wel wat oploopt en dat het binnenkort minder zou worden.' Tót gisteren dus, toen Knot in een uitzending van Buitenhof zei dat de inflatie nog wel een tijdje zou aanhouden. 'Hij heeft volgens mij zijn prikje gehad, want nou begint hij - niet onterecht - te roepen dat de inflatie nog wel anderhalf jaar hoog zal blijven. En misschien daarna daalt het weer. Dat klinkt al een heel stuk realistischer in mijn beleving.' Over Kees de Kort Econoom Kees de Kort geeft elke dag net na 12:00 uur zijn (eigen) kijk op de financieel-economische wereld. Luister live in BNR Zakendoen of wanneer je wilt via bnr.nl/keesdekort, Apple Podcast en Spotify.See omnystudio.com/listener for privacy information.