Het Mediaforum

Aan tafel zitten Margriet Brandsma, Henrike van Gelder en Spraakmaker Gerdi Verbeet. Het mediamoment van Van Gelder gaat over een artikel uit eigen blad. Op de cover van Kidsweek deze week een verhaal over het Overijsselse dorpje Bathmen dat al twee weken vrijwillig in lockdown is. Er zijn al zoveel verhalen rondom het thema corona. Hoe kies je nog wat je gaat schrijven? Welke invalshoek heeft Kidsweek gekozen? Voor het mediamoment van Brandsma gaan we naar Essen in Duitsland. Die stad heeft een formulier online waarin burgers gevraagd worden om overtredingen van de coronawetgeving te melden. Brandsma: “Ik snap wel dat er naar middelen wordt gezocht om beter te kunnen handhaven”. Waarom is dit volgens Brandsma een opvallend nieuwtje? Gisteren was het debat in de Tweede kamer over het corona maatregelen van het kabinet. Het ging er stevig aan toe en Rutte zei dat er fouten waren gemaakt. De kranten zijn verdeeld over of Rutte nou zijn excuses aanbood of niet. Het AD kopt: ‘Rutte gaat door het stof’. De Telegraaf: ‘Rutte erkent fouten’ en de Volkskrant: ‘Rutte komt voorzichtig met zelfkritiek’. Wie had er gelijk volgens onze mediakenners? Speelt de achtergrond van een krant een grote rol, of ligt het deze keer vooral aan Rutte? Spelende de aankomende verkiezingen een rol om niet te ver door het stof te gaan? Jaap van Dissel benoemde gisteren de media in de mondkapjesdiscussie. Is het terecht dat hij benoemd dat er volgens hem te veel gediscussieerd wordt in talkshows? Tot slot: Twitter en Facebook nemen maatregelen om te voorkomen dat een bericht van de The New York Post over Joe Biden en zijn zoon Hunter snel kan worden verspreid. The New York Post zegt dat het e-mails in handen heeft die erop duiden dat Joe Biden in 2015, toen hij vicepresident was, een ontmoeting had met een partner van het gasbedrijf waarvoor Hunter werkte. The New York Post verbindt de vermeende ontmoeting aan de druk die Joe Biden een klein jaar later uitoefende op de Oekraïense regering om de hoogste aanklager van het land te ontslaan. Twitter en Facebook zijn de afgelopen tijd steeds meer bezig met weren van bepaalde posts en nieuws. Is dit een goede ontwikkeling? Voorheen waren de sociale mediakanalen vooral een doorgeefluik, maar ze lijken wel steeds meer verantwoordelijkheid te pakken. Hoe brengen Nederlandse media dit nieuws?

In het Mediaforum zitten Mireille van Ark, Wouter de Winther en Spraakmaker Kathleen Ferrier. Het mediamoment van De Winther gaat over een gesprek op CNN. Daar interviewde presentator Wolf Blitzer Nancy Pelosi van de Amerikaanse Democratische Partij. De Winter was nèt van plan naar bed te gaan, maar bleef toch nog even wakker. Wat vond hij interessant aan dit interview? Van Ark wil in haar mediamoment iets laten horen uit de column van Bernard Hammelburg op BNR. Wat is het punt uit die column? Tijdens het Mediaforum wordt de Tweede Kamer bijgepraat door Jaap van Dissel en Ernst Kuipers. NOS Verslaggever Lars Geerts is in Den Haag en praat ons bij. Er kijken veel mensen naar de persconferentie, maar ook veel mensen niet. Hoe kun je die mensen het beste bereiken? Er was groeide kritiek op de communicatie van het kabinet: Niet duidelijk, te afwezig… Hebben ze zich gerevancheerd? Is de toon zakelijker geworden? Ferrier: “Hoe komt je boodschap over? Dat is een cruciale vraag”. Rutte gaf ook een korte sneer richting de talkshows op televisie. Vrij vertaald: stop met dat eeuwige gediscussieer. Wordt er op een verkeerde manier gediscussieerd in de shows? En zijn we opbouwend genoeg als journalisten? We besluiten het Mediaforum met het Taalteam met Jan Beuving.

Aan tafel zitten Catherine Keyl, Frénk van der Linden en Spraakmaker Bertho Nieboer. Het mediamoment van Van der Linden gaat over Facebook. Het platform gaat berichten die de Holocaust ontkennen verbieden. Van der Linden noemt het ‘too little too late’. Volgens hem had Zuckerberg veel eerder actie moeten ondernemen. Van der Linden: “Het invoeren van Facebook ging heel wat sneller dan kritisch kijken hoe je er misschien beter mee om zou kunnen gaan”. Moet Facebook pro-actiever zijn met uitleggen hoe het wel zit? Of is doorverwijzen naar andere bronnen al goed genoeg? Het Mediamoment van Keyl gaat over een fragment uit Op1, waarin Arnon Grunberg uitleg geeft over zijn nieuwe boek ‘Als ze het over Marokkanen hebben’. Waardoor was Keyl zo onder de indruk? Nu we in een tweede golf zijn beland, lijkt het erop dat de overheidscommunicatie steeds meer bestaat uit uiteenlopende meningen. Dit komt de duidelijkheid over wat het juiste beleid is, niet ten goede. Juul Paradijs schreef in de Volkskrant dat het schadelijk is dat experts en deskundigen op stoel van politici kruipen. Veroorzaakt te veel transparantie ruis op de lijn? Gaan experts te ver met hun goedbedoelde uitleg in talkshows? Is het goed om experts met een verschillende mening te laten horen? Nieboer: “Ik zou banger zijn als iedereen dezelfde mening had, als er geen discussie meer was”. In NRC constateert een grote groep wetenschappers: ‘Het RIVM loopt achter de feiten aan’. Wat moet er anders in de overheidscommunicatie naar het publiek toe? En welke rol moeten journalisten hierin spelen? Tot slot: de Britse journalist Darren Grimes hield in juni voor zijn YouTube-kanaal een interview met David Starkey. Deze controversiële historicus, die beweerde onder meer dat slavernij niet kan worden beschouwd als genocide omdat er nog steeds ‘so many damn blacks’ zijn. Dit veroorzaakte grote ophef. Nu doet de Britse politie onderzoek naar Grimes wegens racistische uitspraken van zijn gesprekspartner Starkey. In hoeverre is een interviewer verantwoordelijk en te vervolgen? Waar ligt de grens van persvrijheid?

Aan tafel zitten Kees Boonman en Haroon Ali en Spraakmaker Jelmer Mommers. Het mediamoment van Kees Boonman gaat over het vertrek van VVD-fractievoorzitter Klaas Dijkhoff. ‘’Ik keek ervan op, en ik keek er ook niet van op”, aldus Boonman. Hij ziet het vertrekt van de VVD’er als een gemiste kans: ‘’wat Dijkhoff constateert zou ook een cultuuromslag kunnen betekenen, maar blijkbaar voelt hij zich niet sterk genoeg om deze omslag te realiseren.’’ Het mediamoment van Haroon Ali gaat over zijn eigen ‘transfer’. Ali ruilt zijn functie als tv-recensent bij de Volkskrant in om wekelijkse columns te schrijven bij een aantal regionale kranten. Verder komt het ‘ouderwets’ televisiekijken ter sprake. Spraakmaker Jelmer Mommers denkt dat we behoefte hebben aan dingen die iedereen ziet. ‘’Mensen willen dezelfde ervaringen meemaken en het daarover kunnen hebben, als iedereen alleen maar in hun eigen bubbel zit dan heb je dat niet meer,’’ aldus Mommers. Ali vult aan dat ook influencers uiteindelijk bereik krijgen door bij talkshows te gaan zitten: ‘’die talkshows bepalen toch de volgende dag.'' En tot slot bespreken we de corona bestrijding. Het aantal besmettingen in ons land blijft stijgen en dus komt het kabinet dinsdag naar verwachting met een aanscherping van de coronamaatregelen. Moet er een lockdown komen, of alleen aangescherpte maatregelen? Hoe denken de forumleden hierover? En is er veel gepolariseerd in de media als het aankomt op corona?

Van Zutphen heeft het over de nieuwe coronamaatregelen. Langzaam worden de maatregelen weer opgeschaald nu het aantal besmettingen blijft toenemen. Het Mediamoment van Tijs gaat over het terugdringen van het aantal kerkgangers. Het kabinet heeft besloten dat ook kerken zich vanaf nu moeten houden aan een bezoekersaantal van maximaal 30 mensen . Tijs ziet dit als een strategische zet van de overheid. Dat besluit is genomen na de bijeenkomsten in Staphorst. Is dit een gek besluit van de regering of is het logisch dat dit besluit alsnog werd genomen? Is beperken de enige manier om de rust te bewaken nu de besmettingen weer oplopen? Aan tafel zitten Martha Riemsma, Tijs van den Brink, Spraakmaker Reinier van Zutphen. Tim Hoffman heeft gisteren drie Televizier-prijzen in de wacht gesleept. De presentator kreeg kritiek van Jan Slagter, volgens wie André van Duin gepasseerd werd. Wat maakt Tim zijn werk onderscheidend? Hij zoekt vaker de grens op tussen journalistiek en activisme, maar is dat wel een logische combinatie? Verder bespreken we de Amerikaanse verkiezingen. Nu Trump is besmet met corona, werd er geopperd om het debat dat maar online te voeren. Trump wees een dergelijk virutaal debat van de hand. Wat zijn de beperkingen van een virtueel debat? Waarom wil Trump dit niet? We besluiten het Mediaforum met Frank van Pamelen van het Taalteam.

Staps heeft het over het debat tussen Kamala Harris en Mike Pence. Dit debat gaat vooraf aan de verkiezingen in de Verenigde Staten. Wie zijn de personen die achter Trump en Biden staan? Het debat was een stuk rustiger dan het debat tussen Trump en Pence zelf. Waarin verschilde de toon van die eerder tussen de presidenten had plaatsgevonden? Kamala Harris zou de eerste zwarte en eerste aziatische vice-president in de geschiedenis worden. Welke verschillende rollen zijn weggelegd voor de verschillende vice-presidenten? Wat was het belangrijkste doel van het debat? En waarin verschilde het debat tussen Trump en Biden. Aan tafel zitten Freek Staps, Joost Oranje en Spraakmaker Martine Gosselink. Wat werd er verder in het debat besproken? De miraculeuze wederopstanding van Trump, die nu genezen blijkt van het virus is een van de wapens van de democratische partij. Er is veel kritiek op Trumps aanpak van de coronacrisis, maar kan dit de democraten naar zege leiden? En hoe zien de twee kampen er nu uit? Het Mediamoment van Staps gaat over het overlijden van Julius Visjager. Hij overleed op 83-jarige leeftijd. Visjager was een relikwie in Den Haag. Wat voor een man was dit? Het Mediamoment van Oranje gaat over Hugo de Jonge die waarschuwt voor misinformatie dat kan leiden tot een verminderd vertrouwen in de overheid. Oranje vindt dit een opmerkelijk verzoek. Volgens Oranje wordt media buitenspel gezet doordat de WOB in de ijskast is gezet tijdens de coronacrisis. Het is vaak te druk voor de overheid om de juiste documenten tijdig te verstrekken. Dit is tegen de wet in. Onvergeeflijk of begrijpelijk ten tijde van crisis?

Aan tafel zitten Thomas Muntz en Elske Schouten en Spraakmaker Wim Voermans. Het mediamoment van Thomas gaat over de grote ambities van De Persgroep (DPG Media). Die kondigen gister aan dat ze een ‘cookie-loze’ omgeving willen aanbieden. Volgens Muntz zit hier een interessant addertje on het gras. Het mediamoment van Schouten gaat over een actie van Twitter na een filmpje van Trump, die COVID19 relativeert. In hoeverre is dit opportunistisch van Twitter? En hoe effectief is dit nou? Schouten vraagt zich af hoeveel zin het uiteindelijk nou heeft. Muntzt refereert naar een artikel in The New York Times en zet vooral vraagtekens bij wat een nu een sociaal medium is: ‘’een schoolplein, een drukpers, we zijn er gewoon niet over uit. En is Twitter uiteindelijk gewoon een bedrijf?” Verder wordt besproken dat ook Facebook aan het doorpakken is als het gaat om complotten en nepnieuws. Zo werden gisteren alle groepen die gelinkt zijn aan de complotgroep Q-Anon als ‘gevaarlijk’ geclassificeerd en is Facebook begonnen met verwijderen. Ook komt de corona-app ter sprak, want de kogel is door de kerk: de app kan landelijk worden ingevoerd. Na de Tweede is ook de Eerste Kamer gisteren akkoord gegaan met de wet van minister De Jonge die de app regelt. Spraakmaker Wim Voermans heeft de app in ieder geval al op zijn telefoon staan. Hoe bevalt het tot nu toe? En gaan de forumleden de app zaterdag ook gelijk instaleren? Verder komt ook de uitzending over corona ‘Feiten en Fabels’ van de NOS aan bod, met maar liefst 2,7 miljoen kijkers. Muntz vindt het logisch maar ook geruststellend dat er zoveel mensen kijken op een traditioneel medium. ‘’Het toont maar weer dat iedereen hier heel serieus in staat.” Tot slot komt nog een opvallend initiatiefwetsvoorstel vandaag van CDA, PvdA en GroenLinks ter tafel. Omstanders die foto’s of filmpjes online zetten van slachtoffers van een ongeluk, moeten een boete van wel 21.000 euro of zelfs celstraf kunnen worden opgelegd. Hoe kijken de forum leden hierna? En wat denkt Spraakmaker Wim Voermans hiervan?

Aan tafel zitten Ward Wijdelts en Kefah Allush en Spraakmaker Mark Vermeulen. Het mediamoment van Allush gaat over de Passion. Vanmorgen schreef Angela de Jong in haar column iets dat Allush als voormalig eindredacteur van de Passion de wenkbrauwen deed fronzen. Ze had het onder meer over de rol van Jezus. ‘’Ik denk dat de meeste gelovigen er helemaal niet zo mee zitten wie die rol speelt, het gaat hen vooral om het verhaal,’’ aldus Allush. Wat viel hem nog meer op aan de column van de Jong? Het mediamoment van Wijdelts gaat over een bijzonder compliment wat hij generiek heeft gekregen van Queen Elisabeth. Wat voor compliment was dit? En is het terecht wat de Queen zegt? Verder komt een uitspraak van hoogleraar klinische psychologie Jan Derksen vandaag in het AD ter sprake. We zouden niet bang genoeg zijn voor het virus, en daarom lapt een deel van de bevolking de regels aan zijn laars. Het voorstel van Derksen is dan ook: ‘’we moeten angst zaaien, laat foto’s van kapotte longen zien.’’ Hoe staan de forumleden hiertegenover? Zou het werken volgens hen? Spraakmaker Mark Vermeulen denkt er het zijne van: ‘’angst aanjagen gaat niet leiden tot gedragsverandering.’’ Ook de uitzending van Jinek van gisteravond komt aan bod. Een speciale uitzending, waarin Famke Louise en Diederik Gommers samen probeerden jongeren te informeren over corona. Is dit gelukt volgens Wijdelts en Allush? En hoe keken ze verder naar de uitzending? Tot slot komt het 10-jarige bestaan van Instagram ter sprake. Wijdelts is in ieder geval erg actief op het medium: ‘’Het helpt ons enorm om jonge mensen naar de website te krijgen.”

Aan tafel zitten Paul Römer en Karin Sitalsing en Spraakmaker Petra van Haren. Het mediamoment van Römer gaat over het overlijden van Jan des Bouvrie. ‘’Jan was een buitengewoon markante persoonlijkheid, en een heel belangrijke ontwerper voor Nederland. Hij heeft hele generaties ontwerpers geïnspireerd. En we hebben natuurlijk tv met hem gemaakt, hij was eigenlijk een influencer avant la lettre.” Wat maakte hem nog meer zo bijzonder volgens Römer? En de situatie van Trump komt ter sprake, want hoe ziek is Amerikaanse president nou echt? De berichten zijn nogal wisselend, en de toestand van Trump is voer voor speculaties in de media. Hoe kijken Sitalsing en Römer hier tegenaan? ‘’Het is te bizar voor woorden dat dit allemaal gebeurt, daar kan je geen satire tegenop maken,’’ volgens Römer. Wat valt hem nog meer op aan deze situatie? Ook woont de zoon van Römer in Amerika, hoe beleeft hij de besmetting van Trump? Tot slot komen twee reconstructies ter sprake die afgelopen weekend in het NCRV Handelsblad stonden van waar het misging in de strijd tegen de tweede coronagolf. Kabinet en veiligheidsregio’s zaten vooral op elkaar te wachten, bleek uit onderzoek van de krant. Maar ook de media valt iets te verwijten, zegt Tom Jan Meeuws in een andere reconstructie. Hoe zien de forumleden dit?

Het Mediamoment van Ockhuysen gaat over Femke Halsema. Zij ligt nog steeds onder vuur over de Black Lives Matter bijeenkomst op de Dam. Uit onderzoek van de telegraaf bleek dat Halsema van tevoren al bang was dat het te druk zou worden. Wat betekent dit voor Halsema? Hoe komt het dat ze telkens onder vuur ligt? Aan tafel zitten Ronald Ockhuysen, Cigdem Yuksel en Spraakmaker Lousewies van der Laan. Het Mediamoment van Yuksel gaat over hoe snel je BN’er kan worden. Zij noemt Irma Sluis als voorbeeld. De nieuwe zeesluis in Ijmuiden werd bijna naar de bekende gebarentolk vernoemd, waar het niet dat een derglijke vernoeming pas is toegestaan wanneer iemand 10 jaar overleden is. Hoe snel gebeurt zo’n 'rise to fame' en zit ze daar wel op te wachten? Omroep KRO-NCRV maakte bekend dat The Passion doorgaat dit jaar. Welke lessen zijn er uit dit verhaal te halen? Wordt dit levensbeschouwelijke tv-programma een kijkcijferhit? En zet dit programma je aan het denken of is het louter entertainment? Als je in de ANP-beeldbank zoekt op ‘moslima’ krijg je een vrij eenzijdig beeld te zien. Vrouwen met hoofddoek, achter de kassa. Yuksel deed onderzoek naar foto’s van duizenden moslima’s. Vaak gaan fotografen ‘op zoek’ naar de vrouw met hoofddoek als het gaat om moslima’s. Hierdoor zie je weinig moslima’s in de verschillende soorten en maten die er in het echt zijn. Wat moet er anders? We besluiten het Mediaforum met Frank van Pamelen van het Taalteam.