Czym jest postmodernizm? - Prof. Andrzej Szahaj

Apr 16, 2025

Prof. Andrzej Szahaj, polski filozof i kulturoznawca specjalizujący się w postmodernizmie i filozofii kultury. Rozmowa wyjaśnia różnicę między ponowoczesnością a postmodernizmem. Porusza, kto bywa nazywany postmodernistą i czy to opis czy norma. Omawia relatywizm, literaturę postmodernistyczną, politykę i możliwe wyczerpanie się nurtu.

Ask episode

AI Snips

Chapters

Books

Transcript

Episode notes

INSIGHT

Prawda Po Postmodernistycznemu

Postmoderniści wskazują na problemy teorii prawdy i proponują bardziej skromne, proceduralne koncepcje prawdy zamiast uniwersalnej "Prawdy".
Szahaj: proponowane prawdy to lokalne, uzasadnione stwierdzalności, przypominające procedury sądowe.

INSIGHT

Relatywizm Nie Jest Nihilizmem

Relatywizm postmodernistyczny nie oznacza wulgarnie "wszystko jest równe"; to świadomość historyczności i kulturowego uzależnienia przekonań.
Szahaj: absolutny relatywizm jest logicznie niemożliwy, bo wypowiedź sama go obala.

INSIGHT

Literatura Postmodernistyczna Jako Gra Z Erudycją

Literatura postmodernistyczna to gra z przeszłością, erudycja i warstwy intertekstualne, często ironiczne i autotematyczne.
Szahaj: przykład Umberta Eco — powieść działająca na kilku poziomach wymagających znajomości semiotyki.

Get the Snipd Podcast app to discover more snips from this episode

Get the app

Rozmawiamy o krytykach i najczęstszych zarzutach wobec postmodernizmu, a także o związanych z nim obawach i nadinterpretacjach. Odpowiadamy na najczęściej pojawiające się zarzuty wobec modeli postmodernistycznych.Wsparcie naszej działalności: https://patronite.pl/filozofiatakbardzo/Nasze strony:Spotify: https://open.spotify.com/show/5mm08tgMczXgwKgqT8boZ4?si=b6564bab70014703Grupa Filozofia tak bardziej: https://www.facebook.com/groups/filozofiatb/Facebook: https://www.fb.com/FilozofiaTBInstagram: https://www.instagram.com/filozofia_tak_bardzo/00:00 początek1:22 co to jest postmodernizm i ponowoczesność?4:53 czym jest postmodernizm?8:12 kim są postmoderniści?16:20 czy postmodernizm opisuje czy nakazuje?22:22 zerwanie z modernizmem?25:06 kwestia prawdy i relatywizmu35:31 postmodernizm w literaturze46:00 "niebezpieczeństwo" postmodernizmu51:19 moralność w postmodernizmie55:50 postmodernizm w polityce59:08 postmodernizm na wschodzie?1:02:32 powrót do wielkich narracji?1:05:05 koniec postmodernizmu?1:11:06 polecamy książkiProf. dr hab. Andrzej Szahaj – polski filozof i kulturoznawca, profesor nauk humanistycznych. Specjalizuje się w filozofii kultury, filozofii polityki, neopragmatyzmie i postmodernizmie. Autor ponad stu publikacji naukowych, w tym książek, m.in.: Ironia i miłość. Neopragmatyzm Richarda Rorty’ego w kontekście sporu o postmodernizm (1996), Jednostka czy wspólnota? Spór liberałów z komunitarystami a „sprawa polska” (2000), Kapitalizm wyczerpania? (2023). Członek Komitetu Nauk Filozoficznych i Komitetu Nauk o Kulturze PAN. Laureat nagród Ministra Edukacji Narodowej oraz odznaczony Srebrnym Krzyżem Zasługi.Pylyp Bilyi doktorant w szkole doktorskiej Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach. Zainteresowania: filozofia, socjologia, literatura rosyjska, fotografia. Streamer, popularyzator filozofii na kanale YouTube "Filozofia Tak Bardzo".Polecana literatura:R. Rorty: Przygodność, ironia i solidarność;W. Welsch: Nasza postmodernistyczna moderna;A. Szahaj: Ponowoczesność i postmodernizm dla średniozaawansowanych;F. Jameson: Postmodernizm, czyli logika kulturowa późnego kapitalizmu;K. Wilkoszewska: Wariacje na postmodernizm;P. Anderson: The Origins of Postmodernity;B. Baran: Postmodernizm i końce wieku.