De Universiteit van Nederland Podcast

Roos Goedhart, specialist in drinkwaterzuivering aan de TU Delft, vertelt over de huidige uitdagingen voor ons drinkwater. Ze legt uit hoe vervuiling, zoals PFAS en landbouwgif, onze waterbronnen bedreigt. Ook bespreekt ze innovatieve zuiveringstechnieken, zoals duininfiltratie en membraanfilters. De kosten voor de drinkwaterproductie stijgen door deze vervuiling, wat ook economische gevolgen heeft. Roos pleit voor strikte wetgeving en bewust watergebruik om de kwaliteit van ons kraanwater te waarborgen.

Margit Janssen is moleculair bioloog aan de Radboud Universiteit Nijmegen en onderzoekt hoe genvarianten de cafeïne-afbraak beïnvloeden. In deze aflevering bespreekt ze waarom de ene persoon na een kop koffie bruisend van energie is, terwijl de ander slaperig blijft. Margit legt uit hoe cafeïne adenosine blokkeert en dus je alertheid verhoogt. Ze onthult ook dat DNA, voeding en zelfs geslacht je reactie op koffie kunnen beïnvloeden. Ontdek hoe jouw genen bepalen of je stuitert of snurkt na dat eerste bakkie!

Mienke Rijsdijk, pijnspecialist aan het UMC Utrecht en expert in chronische pijn bij jongeren, bespreekt een zorgwekkende trend: steeds meer jongeren ervaren aanhoudende pijn. Ze legt uit wat chronische pijn is en waarom het aantal gevallen lijkt te stijgen, met factoren zoals sociale druk en minder beweging. Mienke deelt ook inzichten over hoe pijn in het brein en lichaam wordt verwerkt, en bespreekt behandelingsmogelijkheden en zelfzorgstrategieën. Haar kennis biedt waardevolle handvatten voor zowel jongeren als hun ouders.

Ruben Timmerman, criminoloog aan de Erasmus Universiteit, ging undercover als arbeidsmigrant in de bouw, logistiek en voedselverwerking. Hij onthult schrijnende misstanden, van slechte leefomstandigheden tot onderbetaling en afhankelijkheid van uitzendbureaus. Flexibilisering blijkt te leiden tot onzekere werkrelaties en personeelstekorten. Zijn aangrijpende verhalen maken de gevolgen van discriminatie en gebrek aan bescherming pijnlijk duidelijk, wat de noodzaak van verandering op de arbeidsmarkt benadrukt.

Matthijs Dekker is levensmiddelentechnoloog aan Wageningen University en ontkracht samen met de host hardnekkige mythes over de magnetron. Wist je dat de magnetron vaak gezonder is dan andere kookmethoden? Dekker legt uit hoe microgolven veilig en effectief werken, en hoe ze voedingsstoffen beter behouden. Daarnaast deelt hij praktische tips voor het bereiden van verse maaltijden en laat hij zien hoe veelzijdig de magnetron kan zijn in je keuken. Een ware eye-opener voor de moderne kok!

Tim Groot Kormelink, journalistiek-wetenschapper aan de Vrije Universiteit Amsterdam, duikt in het afnemende vertrouwen van Nederlanders in traditionele nieuwsmedia. Hij legt uit hoe framing onze perceptie van nieuws beïnvloedt; een kans voor het milieu kan als banenverlies worden gepresenteerd. Jongeren verplaatsen zich naar alternatieve platforms zoals Cestmocro, maar hoe weten ze of dit betrouwbaar is? Kormelink bespreekt de uitdagingen en kansen van deze nieuwe media in een wereld vol desinformatie.

In deze aflevering praat Marc Slors, cognitiefilosoof aan de Radboud Universiteit, over kuddegedrag en waarom we ons vaak als een kuddedier gedragen. Hij legt uit hoe ons brein functioneert als een kopieermachine, met voorbeelden van over-imitatie, zelfs bij kinderen en chimpansees. Slors bespreekt de spanning tussen individualiteit en groepsgedrag en hoe imiteren ons sociaal verbindt. Hij daagt ons uit om na te denken over onze eigen keuzes en de sociale normen die ons gedrag beïnvloeden.

Psychiater Tim van Dijl van Universiteit Tilburg en GGZ Breburg verkent de angst om te bellen en de impact ervan op het leven. Hij legt uit hoe deze angst ontstaan is, met aandacht voor de rol van hormonen en sociale druk. Tim biedt praktische tips om de angst te overwinnen, zoals blootstellingsoefeningen en het focussen op het gespreksonderwerp. Daarnaast moedigt hij aan om jezelf uit te dagen met simpele en ludieke sociale opdrachten. Een praktische gids voor iedereen die zijn telefoonangst wil overwinnen!

Maria Hopman, hoogleraar aan het Radboudumc, onderzoekt al twintig jaar de grenzen van ons lichaam tijdens het wandelen. Ze bespreekt de tragische incidenten tijdens de Vierdaagse en hoe uitdroging een veel grotere rol speelt dan we denken. Verder legt ze uit hoe belangrijk hydratatie is voor het voorkomen van flauwvallen en andere gezondheidsproblemen. Met praktische tips benadrukt ze dat zelfs gezonde wandelaars goed moeten drinken om de gezondheidsvoordelen van deze activiteit optimaal te benutten.

Maaike van der Rhee, chronobioloog bij Erasmus MC, onderzoekt de gevolgen van slaaptekort op rijgedrag. Tijdens haar experiment op het Lowlands Festival blijkt dat na 17 uur wakker zijn, je al lijkt te rijden alsof je twee glazen alcohol gedronken hebt. Ze legt uit hoe slaapgebrek je reactietijd en inschattingsvermogen beïnvloedt. Ook wordt het effect van je biologische klok op alertheid besproken, evenals de impact van vermoeidheid op verkeersveiligheid. Een eye-opener voor iedereen die ooit achter het stuur is gestapt na een lange nacht!