Leven na de groei: de podcast over de nieuwe economie

Just Enough
undefined
Mar 16, 2026 • 59min

Een true price revolutie is harder nodig dan ooit (met Michel Scholte)

Je hebt er waarschijnlijk wel eens over gehoord: true pricing, oftewel echte prijzen, waarin de werkelijke impact van een product op mens en aarde is verrekend. Maar, hoe werkt true pricing eigenlijk? Waarom is het zo hard nodig? Wat kunnen bedrijven doen om true pricing in te voeren, en wat komt daarbij kijken? Allard en Paul bespreken het met een van dé experts op dit gebied: Michel Scholte. Michel is ondernemer, medeoprichter en eigenaar van True Price en Impact Institute. Aan het einde van de aflevering vertelt Michel over een van zijn nieuwe startups, gericht op het vergroten van onze veerkracht. Uiteraard bespreken we ook wat dit voor jou kan betekenen. 
undefined
Mar 2, 2026 • 1h 17min

Zo wapen je jezelf en anderen tegen (groei)verslaving

Je herkent het waarschijnlijk wel: sommige producten en diensten zijn simpelweg té verleidelijk. In deze aflevering hoor je concrete en praktische tips hoe je je persoonlijk en samen met anderen kunt wapenen tegen verslavende producten en diensten. Zoals je van ons gewend bent, graven econoom Paul Schenderling en podcasthost Allard Amelink ook dieper. Aan de hand van baanbrekend onderzoek van onder andere verslavingshistoricus David Courtwright, schrijver Aldous Huxley en postgroei-econoom Robert Costanza leggen we bloot wat moderne mensen verslavingsgevoelig maakt en hoe manipulatieve bedrijven en politici daar misbruik van maken. En gelukkig blijken er haalbare, bewezen effectieve manieren te zijn om jezelf en anderen daarvoor te behoeden. Dat en meer hoor je in deze aflevering. Bronnen:David Courtwright (2014), Learning from Las Vegas: Gambling, Technology, Capitalism, and Addiction.David Courtwright (2019), The Age of Addiction: How Bad Habits Became Big Business.Aldous Huxley (1932), Brave New World (fictie, dystopie).Aldous Huxley (1958), Brave New World Revisited (non-fictie).Aldous Huxley (1962), Island (fictie, utopie).Robert Costanza (2022), Addicted to Growth: Societal Therapy for a Sustainable Wellbeing Future.Richard Powers, Vrij spel.Meer over politiek, consumentisme en reclame: kijk de documentaire Century of the Self.Podcastaflevering van Leven na de groei over tijdsbesteding: Waarom onze visie op tijdsbesteding armoedig is en hoe je dit kunt veranderen (te vinden in je favoriete podcastapp).Wil je zelf het gesprek voeren met mensen uit jouw omgeving? Kijk dan op www.klimaatgesprekken.nl en op www.ministerievandetoekomst.nl.
undefined
Feb 16, 2026 • 59min

Biodiversiteit is bittere noodzaak (met Louise Vet)

De meest geavanceerde techniek verbleekt bij de complexiteit en intelligentie van natuurlijk leven. Wie anders dan emeritus hoogleraar evolutionaire ecologie kan uitleggen hoe het leven diep in de bodem verbonden is en samenwerkt met het leven in de boomkronen en... ons eigen leven. Maar juist die zogenoemde multitrofe interacties staan ernstig onder druk als gevolg van onze agronomische productiemethoden en economische logica. De problematiek is minstens zo urgent en ernstig als de klimaatcrisis, maar we kunnen nog andere keuzes maken. En het goede nieuws: dit is niet alleen belangrijk voor voedselzekerheid en biodiversiteit, maar draagt ook bij aan de esthetiek van onze natuurlijke leefomgeving.Steun jij onze crowdfundingcampagne? Klik hier: https://www.justenough.nl/fundraising/Lees hier het rapport 'Landinzicht' van Urgenda: https://www.urgenda.nl/visie/landinzicht/
undefined
Jan 29, 2026 • 55min

Een strategisch autonoom Europa: inspirerende voorbeelden, onverwachte kansen en wat jij kunt doen

Paul Schendeling, oprichter van consumentencollectief Just Enough en onderzoeker op het snijvlak van strategische autonomie en duurzaamheid. Hij bespreekt Europese afhankelijkheden in energie, kritieke grondstoffen, defensie en digitale diensten. Voorbeelden uit Zwitserland, Zweden en Frankrijk illustreren veerkracht. Praktische handvatten tonen hoe consumenten en burgerinitiatieven kunnen bijdragen aan een weerbaar Europa.
undefined
Jan 19, 2026 • 55min

Niet de Staat, niet de Markt, maar met elkaar: werken aan oplossingen. Het kan en het gebeurt

De Staat heeft in toenemende mate de zorg voor sociale voorzieningen overgelaten aan de markt. Maar dat brengt lang niet altijd het gewenste effect.  Als de overheid niet levert en de markt faalt, hoe lossen we dat dan op? Pionier op het gebied van lokale coöperatieve initiatieven Jan Smelik laat zien hoe het anders kan.Door als lokale gemeenschap publieke voorzieningen te realiseren werken gemeenschappen aan meer ontmoeting, verbondenheid, lagere kosten en hogere kwaliteit van diensten, zoals bijvoorbeeld in de zorg.In deze podcast horen we concreet wat er al gebeurt en wat er zelf kunnen doen.De podcast van Jan Smelik, waarin hij 10 zorginitiatieven in Nederland bezoekt: https://vanzorgnaargewoonleven.nl/podcast/Steun jij onze crowdfundingcampagne? Klik hier: https://www.justenough.nl/fundraising/
undefined
Jan 5, 2026 • 32min

Nieuwjaarsessay: maak van 2026 het jaar van morele waakzaamheid

Een pleidooi om 2026 het jaar van morele waakzaamheid te maken. Bespreekt Europa's heilige waarden, de dreiging van materialisme en politieke onderdrukking, en hoe ideologieën onrecht verdoezelen. Legt Kings drieledige analyse uit en presenteert vier praktische stappen om onwil en onrecht te ontmaskeren. Roept op tot persoonlijk en collectief geweldloos verzet en het stoppen van medewerking aan schadelijke systemen.
undefined
Dec 15, 2025 • 55min

Waarom economen de financiële crisis niet zagen aankomen (met Irene van Staveren)

Media, politiek, onderwijs: overal wordt hetzelfde dominante economische verhaal verteld. Maar wat als dat eenzijdige verhaal geen passend oplossingen heeft voor de problemen van deze tijd? Hoe maak je andere vormen van economisch denken bespreekbaar? Inzichtelijk? Hoe ga je de strijd aan met de status quo. Hoogleraar out-of-the-box-economics Irene van Staveren weet het. En doet het.In deze inspirerende podcast deelt ze economische inzichten die je bijna nooit hoort, maar tegelijkertijd onmisbaar zijn.Denk aan de financiële crises van 2007/2008. Wijlen de Engelse koningin Elizabeth ging vlak na het ontstaan van de financiële crises in 2007/2008 op bezoek bij het gerenommeerde London School of Economics en vroeg aan topeconomen hoe het toch mogelijk was dat niemand deze crisis zag aankomen? Waarom niemand hiervoor had gewaarschuwd? De economen kwamen niet verder dan een antwoord waarin ze stelden dan de crises veroorzaakt zijn door een schok. En een schok komt van buiten de economie en was daarmee voor hen niet te voorzien geweest. De rol van greed (hebzucht) werd in deze modellen niet meegenomen. Het is een veelzeggende illustratie van een van de blinde vlekken die aanwezig zijn in het hedendaagse dominante economische denken. Hoogleraar out-of-the-box-economics Irene van Staveren legt in deze podcast uit hoe zij tracht onze ogen hiervoor te openen. Of denk aan het mensbeeld van de homo economicus. Stel je loopt op een drukke straat, er rijden veel auto’s en je ziet iemand voor je struikelen. Zonder erover na te denken, intuïtief, sleur je diegene voor de auto’s vandaan. Volgens economen zouden we dat doen omdat we daarvoor een beloning verwachten. Ons handelen zou daarmee een calculerend handelen in plaats van intuïtief medemenselijk handelen zijn. Immers: al ons handelen komt volgens de heersende economische doctrine voort uit eigenbelang.Het is slechts één voorbeeld van verschillende dogma’s in het hedendaagse dominante economische denken die getuigen van een smal economisch maatschappelijk- en mensbeeld. Dit is niet altijd zo geweest. En hoeft ook niet zo te blijven als het aan Irene van Staveren ligt. In deze podcast legt ze uit hoe zij de strijd aan gaat met de status quo in het land der economen.
undefined
Dec 1, 2025 • 1h 9min

Waarom efficiëntie vaak totaal inefficiënt is: tijd voor een nieuwe maatstaf voor succes van bedrijven

In ons nieuwe boek Continent van de Kwaliteit zetten we het denken over het succesvol runnen van een bedrijf op z'n kop: sturen op efficiëntie blijkt vaak totaal inefficiënt. Tegelijkertijd blijkt dat sturen op basis van wederkerigheid in de keten niet alleen een positievere sociale en ecologische impact oplevert, maar óók bedrijfseconomisch gezien op langere termijn beter rendeert. Hoe het zit met deze twee schijnbare tegenstellingen hoor je in deze aflevering van Leven na de groei. Uiteraard voorzien van concrete handvatten en leuke praktijkvoorbeelden.Én we vertellen je meer over ons nieuwe initiatief: de Club van Postgroei. Bronnen:Continent van de Kwaliteit, hoofdstuk 17 tot en met 21.WRR (2020), Arbeidsrelaties in beweging.Collins, J. & J.I. Porras (1994), Built to Last: Successful Habits of Visionary Companies.Simon, H. (2010), ‘Hidden Champions of the 21st Century: The Success Strategies of Unknown World Market Leaders’.Corporate Knights: het duurzame rendement van de groenste beursgenoteerde bedrijven ter wereld.Rohman, J. (2016), ‘The Business Case for a High-Trust Culture’.
undefined
Nov 17, 2025 • 54min

Wat we van Texas kunnen leren over werken aan een betere wereld (met Marnix Kluiters)

160 afleveringen maakte Marnix Kluiters al van de Ecosofie Podcast. Een breed scala aan gasten, op zoek naar het antwoord op de vraag: hoe streven we naar het goede leven binnen de ecologische grenzen van de planeet? De belangrijkste inzichten zet Marnix in deze podcast op een rij. Een van de belangrijkste: doorbreek de pluralistic ignorance. Stiekem zijn veel meer mensen in jouw omgeving, jouw werk het eens over de noodzaak om te werken aan een duurzame wereld. Maar we zijn geneigd de nadruk te leggen op de verschillen. We willen het eens worden over onze diepste waarden, terwijl vanuit verschillende waarden en achtergronden mensen prima bij dezelfde goede keuzes kunnen komen.Marnix' leven werd al vroeg op zijn kop gezet, door een oogziekte en een carrièredroom die in duigen viel. Op de skipiste vond hij een nieuwe bestemming. Allard en Marnix hebben het in deze aflevering over carrièrekeuzes, psychologische principes en hoe we Texas als voorbeeld kunnen nemen voor ons spreken over duurzaamheid.De Ecosofie-podcast vind je in je podcastapp en hier: https://ecosofie.net/
undefined
Nov 4, 2025 • 1h 33min

De enige manier om de democratie te redden is een coöperatieve revolutie

Ga mee op reis in een ongekende historische tour de force van Paul van de prehistorie, langs de oude Grieken, via de middeleeuwen, naar het heden. En we eindigen met een oproep tot een revolutie. Afgelopen woensdag was het zover: Het Feest van de Democratie. We mochten weer stemmen. Allemaal naar het stemhokje, een bolletje rood kleuren en samen bepalen wie de macht krijgt. Dat is toch de kern van het democratische proces? Ja en nee. Natuurlijk is het moment dat wij de Tweede Kamer kiezen een belangrijk moment in onze parlementaire democratie. Democratie is veel meer dan een systeem van de meeste stemmen gelden. Het gaat ook over de rechten van minderheden, over de rechtstaat. Maar meer nog dan de rechtstaat, wordt het onderliggende principe van de democratie vergeten. Het principe waar de democratie niet zonder kan. In deze aflevering van Leven na de Groei hebben we het over coöperatieve revoluties. De bronnen:David Graeber & David Wengrow, The Dawn of Everything (prehistorie)Marvin Chaney, Peasants, Prophets, and the Political Economy (Griekse en Joodse Oudheid)Henri Pirenne, Early Democracies in the Low Countries (Late Middeleeuwen)Alexis de Toqueville, Democracy in America (18e eeuws Amerika)Karl Polanyi, The Great Transformation (Industriële Revolutie in historisch perspectief)Continent van de Kwaliteit: over de actuele staat van de democratie in relatie tot grote sociaaleconomische trendsBas van Bavel, The Invisible Hand (overkoepelend economisch-historisch werk over de opkomst en ondergang van markteconomieën)

The AI-powered Podcast Player

Save insights by tapping your headphones, chat with episodes, discover the best highlights - and more!
App store bannerPlay store banner
Get the app