De Ongelooflijke Podcast

In deze aflevering een gesprek met misschien wel de grootste Nederlandse schrijver van deze tijd: Arnon Grunberg. Zijn werk is in meer dan 28 talen vertaald, en hij won zo ongeveer alle literaire prijzen die er zijn. Ook gaf hij dit jaar de 4 mei-lezing, die nogal wat stof deed opwaaien. Grunberg zwoer alle religie af toen hij 15 jaar was, nu benadrukt hij het belang van de Bijbel. David Boogerd praat met Arnon Grunberg en theoloog Stefan Paas over de goden van deze tijd, de gebrokenheid van de mens en de relevantie van religie.

We leven nu bijna zo'n twee maanden in het zogenoemde 'nieuwe normaal', en dit zal voorlopig ook nog wel even zo blijven. Hoe ga je hier op een goede manier mee om? En wat heeft volhouden te maken met liefhebben, compassie en hoop? David Boogerd praat in deze aflevering met gedragswetenschapper Ben Tiggelaar en theoloog Stefan Paas over de psychologie, en de theologie, van het volhouden.

De coronacrisis is niet alleen een gezondheidscrisis, volgens sommige experts staat ons ook een regelrechte economische ramp te wachten. Gaan we echt toe naar een armere en meer sobere wereld, of blijft de schade uiteindelijk beperkt? En welke morele en religieuze vragen roept deze economische crisis eigenlijk op? David Boogerd gaat daarover in gesprek met econoom en journalist van de Telegraaf: Martin Visser en hoogleraar theologie Stefan Paas.

Pandemieën zoals de corona-uitbraak zijn bijna zo oud als de mensheid zelf. De builenpest, de Zwarte Dood en de Spaanse Griep; wat kunnen we leren van de plagen uit het verleden? Niet zelden werden dergelijke uitbraken voorzien van een religieuze betekenis: is dit soms een straf van God? David Boogerd praat met Beatrice de Graaf en Stefan Paas over de fascinerende geschiedenis van pandemieën. Beatrice de Graaf is hoogleraar geschiedenis aan de Universiteit van Utrecht en lid van de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen. Stefan Paas is voormalig Theoloog des Vaderlands, hoogleraar aan de Vrije Universiteit in Amsterdam en de Theologische Universiteit Kampen.

De coronacrisis maakt veel mensen angstig. Hoe kan je het beste omgaan met die angst, als je weet dat ook jij waarschijnlijk ziek zal worden? En hoe komt het dat onze samenleving überhaupt steeds angstiger lijkt te worden? David Boogerd praat over corona, angst en religie met Damiaan Denys en Stefan Paas. Damiaan Denys is psychiater en filosoof, hoofd van de psychiatrieafdeling van het AMC en hoogleraar aan de Universiteit van Amsterdam Stefan Paas is voormalig Theoloog des Vaderlands, hoogleraar aan de VU in Amsterdam en de Theologische Universiteit Kampen.

Hoe moeten we omgaan met het oprukkende nationalisme van mensen als Geert Wilders en Thierry Baudet? ChristenUnie-partijideoloog Wouter Beekers publiceerde een essay over die vraag en dat deed nogal wat stof opwaaien. In het essay 'Nieuw nationalisme verdient een nieuw antwoord' schrijft hij namelijk dat partijen als de PVV en Forum voor Democratie serieuzer genomen moeten worden en dat de ChristenUnie zelfs met ze moet kunnen samenwerken. Theoloog Stefan Paas is het daar niet bepaald mee eens, zoals je zult horen in deze podcast. Verder praten we over de noodkreet die volgens Beekers achter het nationalisme schuilgaat. Wat is gezond nationalisme, en hoe verhoudt zich dat tot religie? Wouter Beekers is directeur van het Wetenschappelijk Instituut van de ChristenUnie en gepromoveerd historicus. Stefan Paas is voormalig Theoloog des Vaderlands, hoogleraar aan de Vrije Universiteit in Amsterdam en de Theologische Universiteit Kampen.

Een primeur in De Ongelooflijke Podcast, we hebben namelijk voor het eerst een Engelstalige gast. Waarom? Omdat Tom Holland in onze ogen buitencategorie is, en dat ga je horen in deze aflevering. Tom Holland is een historicus en schreef bestsellers over de Romeinen, de Grieken, de Perzen, de islam, maar nu heeft hij zich als niet-gelovige op het christendom gestort. En dat leverde een vuistdik boek op met de titel: 'Heerschappij: hoe het christendom het Westen vormde'. Een prikkelend en fascinerend boek waarin Holland beschrijft wat de impact van het christendom is geweest op het Westen, en ook op hemzelf. Presentator David Boogerd en theoloog Stefan Paas spraken hem in een winderig en regenachtig Amsterdam.

Hoe ben je mens in een samenleving die steeds meer polariseert? Bas Heijne schreef het fascinerende essay 'Mens/onmens', waarin hij nadenkt over de twee obsessies van deze tijd: identiteit en waarheid. Volgens Heijne raken die obsessies de samenleving, de politiek, en de manier waarop we onszelf en anderen zien. Hij beschrijft in zijn essay hoe de waarheid steeds meer ondergeschikt raakt aan onze emoties. Feiten die niet binnen iemands wereldbeeld of identiteit passen, worden ontkend of als nepnieuws afgedaan. Heijne maakt zich zorgen over het liberalisme, en hoe de waarden van de de verlichting steeds meer onder vuur komen te liggen. In deze aflevering van De Ongelooflijke Podcast praat David Boogerd met Bas Heijne en Stefan Paas. Bas Heijne is verbonden aan NRC Handelsblad. En in 2017 kreeg hij de prestigieuze P.C. Hooft-prijs voor zijn gehele oeuvre. Stefan Paas is voormalig Theoloog des Vaderlands, hoogleraar aan de Vrije Universiteit in Amsterdam en de Theologische Universiteit Kampen.

Hoe kan het dat zo veel Amerikaanse christenen zo blij zijn met Donald Trump? Een president die liegt, opschept over zijn rijkdom en verwikkeld raakt in allerlei affaires. Bij zijn verkiezing in 2016 waren de christelijke stemmers doorslaggevend, en dat zou in november zo maar weer het geval kunnen zijn als de Amerikanen opnieuw naar de stembus gaan. Wat zien die christelijke stemmers toch in Donald Trump? David Boogerd gaat daarover in gesprek met presentator Tijs van den Brink en journalist Robin de Wever. Zij reisden naar Amerika, dompelden zich onder in 'Trumpland', en maakten er een fascinerende tv-serie ('God, Jesus, Trump!') en podcast ('God's President') over.

Nederland ontkerkelijkt, dat weet je inmiddels, en een van de dingen die daarvoor in de plaats lijkt te komen is oosterse spiritualiteit. Yoga en mindfulness zijn populair en boeddhabeeldes lijken niet aan te slepen. Wat is de aantrekkingskracht van oosterse spiritualiteit? David Boogerd gaat daarover in gesprek met Stine Jensen en Stefan Paas. Stine Jensen was ooit zo fel atheïstisch dat ze spontaan onwel werd als ze een kerk binnenliep. Inmiddels omschrijft ze zichzelf als een 'spiritueel atheïst'. Ze is ook een gepromoveerd filosoof, programmamaker bij Human en schrijver van meerdere boeken over oosterse spiritualiteit. Oh ja, en je kan haar kennen van het tv-programma 'Wie Is De Mol?'. Stefan Paas is voormalig Theoloog des Vaderlands en hoogleraar aan de Vrije Universiteit in Amsterdam en de Theologische Universiteit Kampen.