Bureau Buitenland

Het Israëlisch parlement heeft een omstreden wet aangenomen om de doodstraf in te voeren voor moord met terroristisch motief. Mensenrechtenorganisaties spreken van een racistische wet, omdat dat die in praktijk enkel voor Palestijnen zal gelden. Daarover Sabrina Brandt, directeur van Human Rights Watch. (09:25) Schimmige speculaties op wereldgebeurtenissen Op online speculatieplatforms zoals Polymarket kan gewed worden op wereldgebeurtenissen. Rondom de inval in Iran werd duidelijk dat daar ook misbruik van kan worden gemaakt door mensen met insiderinformatie. Nu wil president Trump een eigen platform oprichten. Waar ligt de grens van wat wel en niet mag? Daarover onderzoeksjournalist Dirk Waterval van Trouw, en Amerikacorrespondent Karlijn van Houwelingen. Presentatie: Laila Frank

Nu Trump dreigt met het innemen van het eiland Kharg, en de Amerikaanse troepenopbouw verder doorgaat, houden ze in Iran ernstig rekening met een grondoorlog. Hoe serieus zijn de plannen van Trump, die tegelijk lijkt te spreken van vruchtbare gesprekken met Iran? Historicus en Iran-kenner Peyman Jafari met het laatste nieuws. (15:51) Kernbomkriebels bij Europeanen Negen kernlanden zijn momenteel hun kernarsenaal aan het moderniseren en uitbreiden. Ook bij andere landen kriebelt het: Europa denkt hardop na over een sterkere Europese afschrikkingsmacht. Wat is daarvoor nodig, en heiligt het doel de middelen? Daarover defensiekenner Jens Fransen van de VRT. Presentatie: Laila Frank

En: de verleidingkracht van kernwapens. (03:00) Ook de Rode Zee dreigt te worden gesloten Er werd een grote klap beloofd tegen Iran, maar nu de oorlog de tweede maand al ingaat, kijken wij naar de langetermijngevolgen met Abdou Bouzerda. De dreiging op een grondoorlog neemt alleen maar verder toe, en ook de Rode Zee dreigt op korte termijn de oorlog in te worden gesleurd. (08:23) De puinhopen van Rutte Ook de toekomst van de NAVO komt door de oorlog in het Midden-Oosten steeds verder onder druk te staan. Binnen de NAVO neemt de wrevel over Ruttes optredens steeds verder toe. In interviews met Amerikaanse televisiezenders lijkt hij zelfs stemadvies te geven aan de Amerikanen. Michelle Haas legt het uit. (19:05) Verleiding voor steeds meer kernwapens. Israël en de VS vielen Iran binnen omdat het land volgens hun kernwapens wilde ontwikkelen. Maar het land zou daarmee verre van de enige in de wereld zijn met kernwapens. Zeker nu groeit de verleiding om kernwapens te ontwikkelen alleen maar verder. We praten erover met Niels van Willigen. Presentatie: Bram Vermeulen.

Via Al-Jazeera zijn details naar buiten gekomen hoe de Board of Peace, opgericht door president Trump, binnen acht maanden Hamas en andere gewapende groepen in Gaza denkt te ontwapenen. Hamas heeft direct afwijzend gereageerd. Ondertussen is de humanitaire situatie in Gaza nog steeds schrijnend. Voor de Israëlische regering is ontwapening van Hamas een harde eis. Te gast is Peter Malcontent van de Universiteit Utrecht. (10:21) Bier is ook een Bureau Buitenland onderwerp Bierbrouwer John Kavakure vluchtte begin jaren negentig vanuit Burundi naar België. Veel later keerde hij terug naar Burundi om een brouwerij te beginnen voor Burundees bier, naar recept van zijn oma. Daarmee wilde hij het monopolie doorbreken van de Nederlandse multinational Heineken. Hoe is hem dat vergaan? Filmmaker Thomas Blom maakte er een documentaire over, die deze week in première ging op het Movies that Matter Festival in Den Haag en komende zondag te zien is op TV. Presentatie: Sophie Derkzen 

De kosten van de oorlog tegen Iran lopen op en de Verenigde Staten lijken steeds meer op een deal af te stevenen. Maar Iran houdt voorlopig de deuren voor dialoog dicht en ook Israël wil nog niet stoppen met de oorlogsvoering. De kloof tussen de VS en Israël groeit. Hoe moet het verder en welke rol kan Europa spelen? Daarover onderzoeker Koen Aartsma van Instituut Clingendael. (13:27) Hongarije-lijn Nicolaas Veul  Voor de serie Hotline Hongarije reisde programmamaker Nicolaas Veul door het land van Viktor Orbán, in aanloop naar de verkiezingen van 12 april. Om te horen wat Hongaren werkelijk vinden van de politieke situatie, openden Nicolaas en zijn team de Holland Hungary Hotline, waar mensen zich anoniem konden melden. Voor Bureau Buitenland hield Nicolaas een audiodagboek bij tijdens zijn reizen, dat redacteur Djuna Kramer bewerkte. Vandaag het eerste van drie delen. En Roos van Ees, researcher van het programma, vertelt hoe de hotline een groot succes werd.  Presentatie: Sophie Derkzen

Er moet een onderzoek komen naar hoogverraad van de regering van Viktor Orbán, zegt de Hongaarse oppositieleider Peter Magyar. Deze week kwam naar buiten dat de Hongaarse minister van Buitenlandse Zaken informatie uit EU-toppen direct doorspeelt aan het Kremlin. Ook zou Rusland van plan zijn geweest een aanslag op Orbán te ensceneren. Dit om hem aan verkiezingswinst te helpen. Komen deze schandalen Magyar goed uit? Daarover NRC-correspondent Mark Middel.  (12:02) Pakistan ineens vredesduif Terwijl de wereld vanwege de stijgende olieprijzen en de energiecrisis de adem inhoudt, lijkt er kans op toenadering tussen de vechtende partijen in het Midden-Oosten. Pakistan werpt zich op als bemiddelaar en biedt hoofdstad Islamabad aan als plaats om gesprekken te houden om een einde te maken aan dit conflict. Waarom speelt uitgerekend Pakistan deze rol als vredesduif, het land is zelf nog in een oorlog verwikkeld met de Taliban in Afghanistan? Te gast hierover is voormalig correspondent in Zuid-Azië Lisa Dupuy. Presentatie Sophie Derkzen.

Vandaag spreekt de Tweede Kamer over de Oekraïnestrategie. Rusland lijkt zich op te maken voor een nieuw offensief dit voorjaar, terwijl de oorlog steeds meer een uitputtingsslag wordt. Volgens een nieuw Clingendael-rapport komt dat mede door de afwachtende Europese strategie. Daarover Erik Stijnman van Clingendael en correspondent Chris Colijn over het sentiment in de Oekraïense samenleving. (14:01) Gapend gat in de sancties tegen RuslandRusland produceert zijn wapens met behulp van een Ierse fabriek, blijkt uit onderzoek van het Organized Crime and Corruption Reporting Project met verschillende internationale media. Sinds de inval in Oekraïne is de export van aluminiumoxide vanuit de EU naar Rusland toegenomen. In Rusland wordt daarmee aluminium gemaakt, dat naar wapenproducenten gaat. Hoe kan het dat de Russische wapenindustrie op deze manier gesteund wordt vanuit de EU? Daarover journalist Ingrid Gercama, die meewerkte aan het onderzoek.  Presentatie: Sophie Derkzen

De oorlog in Iran gaat de vierde week in. Trump gaf een deadline om de Straat van Hormuz te openen: nu zegt Trump dat de VS en Iran in gesprek zijn over het pauzeren van aanvallen op Iraanse energie faciliteiten. Iran zegt op zijn beurt dat er helemaal geen gesprekken zijn geweest. Wat weten we? En wat is Irans eindspel? Daarover Midden-Oostenkenner Abdou Bouzerda. (12:44) Wereldwijde energiecrisis Het Internationaal Energieagentschap (IEA) trekt aan de bel: de oorlog in Iran brengt een energiecrisis met zich mee die een ‘grote bedreiging’ vormt voor de wereldeconomie. Met name in Azië zijn de gevolgen daarvan voelbaar, maar ook Europa is gewaarschuwd. Over die gevolgen en wat Europa kan doen, is te gast Lucia van Geuns, energie-expert bij HCSS.  Presentatie: Laila Frank.

Hoe groot is de economische schade van de oorlog in het Midden-Oosten nu al? En hoeveel erger kan die nog worden? We bespreken het met NRC-journalist Maarten Schinkel en expert in de energiepolitiek, Mathieu Blondeel. Ook vertelt Tom Dohle over de oorlog die online gevoerd wordt tussen de strijdende partijen. Presentatie: Sophie Derkzen

Humanitaire hulp was al getroffen door zware bezuinigingen. Door de oorlog in het Midden Oosten stijgt nu bovendien de olieprijs, wat de kosten van transport van eten en medicijnen flink zal verhogen. De Verenigde Naties waarschuwen voor acute hongersnood: maar liefst 45 miljoen mensen extra dreigen te worden getroffen.  Hierover Simon Vera, correspondent in Kenia en Thea Hilhorst, hoogleraar humanitaire hulp. (13:37) Verbod op traditionele Mexicaanse volksmuziek? De Mexicaanse overheid richt haar pijlen op de populaire corridos. Deze klassieke volksliedjes zouden drugsgeweld aanjagen en drugscriminelen verheerlijken. Maar muzikanten verzetten zich en stellen dat zij slechts zingen over het echte leven. En het grootschalige geweld van de strijd tegen de kartels is nu eenmaal onderdeel van het dagelijkse leven. Een reportage van Boris van der Spek. Presentatie: Nadia Moussaid