NRC Onbehaarde Apen

Anderhalf miljoen jaar geleden verloor de mens zijn haar, althans het overgrote deel ervan. Met alle gevolgen van dien. Kinderen konden zich niet meer vasthouden aan de pels van hun ouders. Ook de kleur en de dikte van onze huid veranderde. En natuurlijk ontstond de menselijke haargrens. Waarom werd de mens een onbehaarde aap? Presentatie: Gemma VenhuizenGasten: Lucas Brouwers & Hendrik SpieringRedactie en montage: Elze van DrielHeeft u vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar onze ombudsman via ombudsman@nrc.nlIn de podcast vertelt Hendrik over een zwemmende aap. Op zijn Twitter vind je een foto en meer uitleg: https://twitter.com/hendrikspiering/status/1674072338474708994?s=20En de foto's van Mei Nelissen en de vlag op de Onbehaarde Apenberg op Spitsbergen zie je hier: https://twitter.com/nrcwetenschap/status/1674078451748282369?s=20Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

We zijn er allemaal de eerste maanden van ons leven begonnen. Toch blijft de baarmoeder een mysterieus en miskend orgaan. Ziektes als endometriose worden nog altijd te snel weggezet als vrouwenkwaaltjes en menstruatiebloed wordt nauwelijks onderzocht. En dat heeft alles te maken met de wrede geschiedenis van zwangerschap en abortus, waarin de baarmoeder nooit écht van de vrouw was.Shownotes: Trudy Dehue: 'Ei, foetus, baby' Leah Hazard: 'Oorsprong'Presentatie: Gemma VenhuizenGasten: Martine Kamsma & Niki KortewegRedactie & montage: Jeanne GeerkenZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Olifanten kunnen over kilometers afstand met elkaar communiceren, koeien groeten elkaar wanneer ze op stal staan en in een lab in Leiden praten vinken met robotvogels. Taal zien we altijd als een typisch menselijk verschijnsel. Maar klopt die aanname wel?Shownotes:Songs of the Humpback Whale - Roger Payne52 Hertz WhaleVerder lezen over taal bij dieren: Tecumseh Fitch Animal cognition and the evolution of human language: why we cannot focus solely on communication in Philosophical Transactions of the Royal Society B, 6 januari 2020Presentatie: Laura WismansGasten: Gemma Venhuizen & Hendrik SpieringRedactie & montage: Jeanne GeerkenZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Wind en zon zijn onuitputtelijke bronnen van energie. Maar je krijgt die energie bijna nooit in de juiste hoeveelheid, op het juiste moment. Een nieuw type batterij met gigantische afmetingen zou daarbij kunnen helpen. Maar gaat de ontwikkeling wel snel genoeg?Presentatie: Gemma VenhuizenGasten: Laura Wismans & Erik van der WalleRedactie & montage: Jeanne GeerkenZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Op school leerde je dat X- en Y-chromosomen het geslacht bepalen: vrouwen hebben twee X-en en mannen hebben een X en een Y. Maar er zijn diersoorten waarbij de mannetjes géén Y-chromosoom hebben. De woelmuis bijvoorbeeld. Hoe ontstaan er geslachten zonder y-chromosoom? En hoe stabiel is het krimpende Y-chromosoom van de mens eigenlijk?Presentatie: Laura WismansGasten: Gemma Venhuizen & Maaike KempeneersRedactie & montage: Jeanne GeerkenZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Linnaeus schiep orde in de biologie met zijn ingenieuze systeem van geslachtsnamen en soortnamen. En zelfs nu nog, 245 jaar na zijn dood, is de Zweedse botanicus Linnaeus de meest invloedrijke persoon op Wikipedia. Wie was deze uitgesproken en soms ijdele man?Hebben wij nog geen aflevering gemaakt over jouw favoriete bioloog? Laat het ons weten via Twitter, @nrcwetenschap.Presentatie: Laura WismansGasten: Gemma Venhuizen & Hendrik SpieringRedactie & montage: Jeanne GeerkenZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

We zien het christendom als een strak georganiseerde kerk, met eeuwenoude tradities die vanaf de ontstaansperiode onveranderd zijn. Maar iedere tijd had zijn eigen christendom. Vooral de eerste duizend jaar van de religie waren lang niet zo ordelijk als we denken. Sterker nog: de religie maakte toen een aantal intensieve transformaties door. Heeft het christendom wel een ware identiteit? Presentatie: Gemma VenhuizenGasten: Hendrik Spiering & Bart FunnekotterRedactie & montage: Jeanne GeerkenZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Stel je voor: een stukje materiaal dat kan rekenen, een gevaar weet te herkennen of je onzichtbaar kan maken - zonder dat het elektriciteit nodig heeft. Wetenschappers hebben met metamaterialen structuren ontwikkeld die niet in de natuur voorkomen. Hoe ontwerp je zoiets? En wat kunnen we nu en in de toekomst allemaal met metamateriaal?Presentatie: Gemma VenhuizenGasten: Dorine Schenk & Laura WismansRedactie en montage: Jeanne GeerkenZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Bossen noemen we de longen van de aarde en bomen planten wordt gezien als wondermiddel tegen klimaatverandering. Initiatieven schieten al jaren als paddenstoelen uit de grond om onder andere te compenseren voor al onze zonvakanties. We denken dat bossen ons zullen redden, maar is dat wel terecht?Presentatie: Gemma VenhuizenGasten: Jan van Poppel & Marcel aan de BrughRedactie en montage: Elze van DrielHeeft u vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar onze ombudsman via ombudsman@nrc.nlZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Met Koningsdag kleurt het land oranje, op Prinsjesdag passeert de glazen koets: het zijn de bekende taferelen van de Nederlandse monarchie. Maar naast die staatsrechtelijke plichten en een hoop uiterlijk vertoon gaat koningschap ook gepaard met symbolische, bijna magische rituelen. Maar waar kijken we eigenlijk naar? Waar komt de magie rondom het koningschap vandaan?Presentatie: Gemma VenhuizenGasten: Hendrik Spiering & Bart FunnekotterRedactie en montage: Elze van Driel & Jeanne GeerkenHeeft u vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar onze ombudsman via ombudsman@nrc.nlZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.