Follow the Money

Hugo Rasch begon ooit bij Follow the Money als ‘stagiair witwas’ en heeft inmiddels veel artikelen op zijn naam. Een van zijn laatste ontdekkingen is een juridische constructie met een saaie naam waar niemand acht op sloeg: stichting administratiekantoor. Die ‘STAK’ beschermt al decennialang dubieus vermogen over de hele wereld.

Annette van Soest interviewt in deze aflevering privacy-jurist en voorzitter van het Platform Burgerrechten Tijmen Wisman. De overheid gebruikt nog altijd risicoprofilering bij de opsporing van sociale-zekerheidsfraude. Volgens Wisman dringt de staat zo veel te diep in ons privéleven in. ‘Een handeling die ingaat tegen de grondrechten van anderen gaat op een gegeven moment ook jou raken.’

Henk Willem Smits is al een paar jaar bezig met het in kaart brengen van de innige banden tussen Zuidas-kantoren en het wetenschappelijk onderwijs. Dat gaat niet eenvoudig want niet alle hoogleraren zijn transparant over hun dubbelfuncties. Maar met de hulp van WOO-expert Bas van Beek is er inmiddels een behoorlijk eenduidig beeld ontstaan: de opleidingen fiscaal recht gaan voor het grote geld.

Jacob de Boer doet al 49 jaar onderzoek naar de gevolgen van niet-afbreekbare stoffen, zoals pfas. Hij wil dat de productie van die groep chemicaliën zo snel mogelijk wordt gestopt. Ook pleit hij voor steviger toezicht op de chemische industrie. ‘Het kan niet zo zijn dat bedrijven zichzelf controleren. Dat is de kat op het spek binden.’

‘Als je naar het strand gaat en je kijkt uit over zee, dan zie je hooguit wat windmolens. Maar de zee is erg vol’, aldus Birte Schohaus. Waarmee? Dat zoeken Margaux Tjoeng en zij, samen een team van nationale en internationale onderzoeksjournalisten uit landen die aan de drukke Noordzee liggen, uit. The North Sea Invesigations is het grootste internationale samenwerkingsproject van FTM tot nu toe.

In deze aflevering interviewt Annette van Soest interviewt in deze aflevering Rob van Eijbergen, hoogleraar Kwaliteit en integriteit van organisaties aan de Vrije Universiteit Amsterdam. Onderzoek naar grensoverschrijdend gedrag is big business geworden en er is een wildgroei van spelers ontstaan. Volgens Van Eijbergen, moet de markt hoognodig worden gereguleerd. ‘Er zijn minimale kwaliteitseisen nodig. Wanneer de sector het zelf niet doet, moet de overheid het doen.’

In deze aflevering gaat Annette van Soest in gesprek met Henk Ovink, die als watergezant van de Nederlandse regering de hele wereld over reisde. De krimpende zoetwatervoorraad in de wereld is de ‘grootste crisis die op ons afkomt’, waarschuwt hij. Ovink vindt het hoog tijd dat we water gaan waarderen, want voor water is er, anders dan voor fossiele brandstoffen, geen alternatief. ‘Je kunt geen zand gaan drinken.’

Hoe moet het verder na het mislukte landbouwakkoord? Verdere gesprekken zijn onontkoombaar, vindt de 30-jarige Roy Meijer. Als voorzitter van het Nederlands Agrarisch Jongeren Kontakt was hij een van de onderhandelaars aan de ‘hoofdtafel’ van het landbouwakkoord. Daarnaast heeft hij samen met zijn ouders in het Drentse Witteveen een boerderij met 250 melkkoeien. Harm Ede Botje gaat met hem in gesprek.

Verdachten van dividendstrippen worden in Duitsland al jaren aangepakt. In Nederland komen er nu ook zaken op gang. De man die zichzelf de ‘geestelijk vader’ noemt van de dividendconstructies waardoor overheden miljarden verloren, is opgepakt (en nu op borgtocht vrij). Eric Smit en Siem Eikelenboom vertellen over het dossier Cum Ex dat in een stroomversnelling komt.

Hoe staat het met het integriteitsonderzoek naar oud-Tweede Kamervoorzitter Arib, vroeg Jan-Hein Strop zich af. Hij verzamelde alle informatie die er na ruim acht maanden beschikbaar is – en die bleek zeer summier. Deskundigen zeggen dat de procedure onzorgvuldig is en het onderzoek niet onafhankelijk. Ondertussen moet Arib wachten totdat ze een ons weegt.