Het Mediaforum
NPO Radio 1 / KRO-NCRV
Podcast van Het Mediaforum, de dagelijkse mediarubriek in het programma Spraakmakers.
Episodes
Mentioned books
Jul 5, 2022 • 25min
Wouter de Winther: “Een column geeft kleur en identiteit aan een krant of website”
Aan tafel zitten Jaap van Zessen, Wouter de Winther en Spraakmaker Marcella Mesker.
Het mediamoment van De Winther gaat over het optreden van EO-radiopresentator Tijs van den Brink als gespreksleider bij 'de Dag van de Christendemocratie', georganiseerd door het CDA. Freelance journalist Kim van Keken vroeg zich af: ‘Waarom ben je gespreksleider op een congres van een politieke partij?’ – is dat een terechte vraag?
Met mediamoment van Van Zessen gaat over de rechtszaak tegen de mannen die een brandbom naar binnen gooiden bij de Groningse journalist Willem Groeneveld van het stadsblog Sikkom. Groeneveld maakte gisteren gebruik van zijn spreekrecht. Wat viel Van Zessen op? Van Zessen: “Het is heel goed om te vertellen over wat het met hem doet”.
Ook in dit Mediaforum staan we stil bij het overlijden van Remco Campert. Want naast schrijver en dichter was hij ook columnist - vooral bekend als onderdeel van CaMu met Jan Mulder, de column die hij van 1996 tot 2006 op de voorpagina van de Volkskrant schreef. Aan de telefoon Pieter Broertjes, toenmalig hoofdredacteur van die krant. Wat is de erfenis van Campert voor de Nederlandse columnistiek? Wat is het belang van columnisten in het algemeen? De Winther: “Je merkt dat mensen het interessant vinden om hun eigen gedachten soms geordend terug te lezen in een column”
Vrijdag begint het reces voor de Tweede Kamer, het kabinet volgt een week later. Maar we hebben te maken met een oorlog in Oekraïne, een boerenopstand, torenhoge inflatie - de crises zijn niet op één hand te tellen... Kán het kabinet wel op vakantie? Er was veel kritiek op het afwezige kabinet tijdens de coronacrisis. Hebben ze daarvan geleerd? En hoe ga je als journalist te werk in de periode van een reces?
Tot slot nog een opvallend blokje in het reclameblok van de eerste uitzending van de talkshow van Renze Klamer op RTL4. We kennen dit uit de podcasts wel: dat de presentator zelf de reclameteksten inspreekt. Waarom voelt het voor talkshows op tv nog gek?
Jul 4, 2022 • 25min
Jasper van Kuijk: “Die korte termijn die programma krijgen om zich te bewijzen; het slaat nergens op”
Aan tafel zitten Mireille van Ark, Angela de Jong en Spraakmaker Jasper van Kuijk.
Het mediamoment van De Jong gaat over De Avondetappe van gisteren, de Tour de France-talkshow van de NOS die dagelijks te zien is. De Jong wil graag een stuk laten horen van sportverslaggever Ayolt Kloosterboer. In zijn samenvatting probeerde hij de crash tussen Groenewegen en Jakobsen niet te benoemen. De Jong: “Ik vond het zeer geforceerd”.
Het mediamoment van Van Ark gaat over een onderzoek naar het draagvlak voor de boerenprotesten. Ze zag dit onderzoek bij RTV Oost. In het artikel staat ook dat driekwart van de Nederlanders vindt dat de acties van de boeren te ver gaat. Welke waarde hebben dit soort onderzoeken en peilingen? Kunnen dit soort peilingen misleidend werken?
Dan hebben we het over de boerenprotesten. Er werd het afgelopen weekend in de media veel gespeculeerd over wat er zou kunnen gaan gebeuren vandaag. De files bleven vanochtend uit. Wel zijn er distributiecentra geblokkeerd en wordt een ingang bij het Mediapark versperd door boomstammen. Is de berichtgeving over te protesten te veel, moet er beter gedoseerd worden? Moet je er aandacht aan blijven geven? Moeten we het nog wel ‘actievoeren’ blijven noemen? De Jong: “Om het dan weer terreur te nomen, dat gaat me dan ook weer te ver”. Kun je nog goed verslag doen, in de sfeer van intimidatie?
We hadden al Beau, Humberto, Eva Jinek. En vanavond komt daar bij Renze Klamer bij. Is de verwachting dat het een groot verschil wordt met De Vooravond – de talkshow die hij samen met Fidan Ekiz maakte bij de NPO. Kijken onze mediakenners er naar uit?
We besluiten het Mediaforum met het Taalteam met Frank van Pamelen.
Jul 1, 2022 • 25min
Martha Riemsma: ''Als er dingen langs de snelweg in brand staan, dan kun je niet zeggen: we zijn er niet bij''
Aan tafel zitten Martha Riemsma, Elske Schouten en Spraakmaker Marieke de Hoon.
We trappen af met het mediamoment van Schouten. Zij ziet dat Keti Koti elk jaar meer aandacht krijgt. Is die erkenning belangrijk en wat verklaart die toegenomen (media)aandacht?
Het mediamoment van Riemsma gaat over het fantastische commentaar van Joe McEnroe bij Wimbledon. Wat maakt hem zo bijzonder? Waarom ligt hij toch weer onder vuur en welke lijn is er te ontdekken tussen het karakter van sporters en commentatoren?
Verder gaat het over het spoeddebat in de Tweede Kamer. Want doordat de boerenprotesten deze week op meerdere plekken uit de hand liepen wilde de Tweede Kamer snel bespreken hoe de onrust bij de boeren kan worden weggenomen. Daarom was er gisteren tot laat in de avond dus een spoeddebat. Maar de uitkomst van dat spoeddebat stond gisterenochtend al in de NRC. Komt dat doordat er weer voor een oplossing wordt gekozen, die typisch is voor de kabinetten van Rutte? Of was er een andere oorzaak? En de politiek doet in deze kwestie aan zelfreflectie. Hoe zit dat met de media? Doen zij dat eigenlijk voldoende?
Ook gaat het over een keuze van het Algemeen Dagblad. Daar stoppen ze met het streamen van live video’s. Vandaag valt dan ook het doek voor Live Nieuwsupdates, de dagelijkse livestream waar kijkers meerdere keren per dag worden bijgepraat over actuele gebeurtenissen. Riemsma vertelt welke afwegingen er bij het AD en haar zusterkranten op dit gebied zijn gemaakt. En Schouten legt uit waarom ze bij de NRC vooral inzetten op podcast en niet op video.
We besluiten het Mediaforum met Eveline van Rijswijk. Zij heeft het in het Taalteam over Rutte en zijn echt absoluut totaal historische top.
Jun 30, 2022 • 22min
Roos Schlikker: "Ik vind dit gesprek buitengewoon ongemakkelijk"
Aan tafel zitten Ward Wijndelts, Roos Schlikker en Ilvy Njiokiktjien
Het Mediamoment van Schlikker gaat over journalistieke documentaires. Daphne Koster, de manager Ajax Vrouwen, zal volgende week in een documentaire aangeven dat ze al lang bekend was met het grensoverschrijdende gedrag van voormalig directeur voetbalzaken Marc Overmars. Komt dergelijk nieuws juist uit een documentaire?Schlikker: "Het is iets anders dan een talkshow waar het in een paar minuten moet"
Wijndelts Mediamoment gaat over het ontbreken van berichtgeving over het VN-akkoord over de natuur. Dit terwijl er zondag een cruciale voorbereidingsronde was dat tot een concept-akkoord moest komen Waarom is dit een belangrijk nieuws? En waarom schrijven we er dan niet over? Hoe doet zijn eigen krant?Wijndelts: "Die andere grote dingen zijn eigenlijk veel kleiner"
Voetballers en BN'ers mogen niet meer worden ingezet voor gokreclames. We zien ze veel, maar dat gaat dus verdwijnen. Het leidt tot de discussie wat binnen en buiten de definitie van BN'er valt. En zorgt dit voor een betere gokindustrie?Schlikker: "Ik vind dit gesprek buitengewoon ongemakkelijk"
Het kabinet wil een gerichte aanpak om de persveiligheid te garanderen. Minister Yesilgöz en staatssecretaris Uslu willen een stappenplan maken om de veiligheid van journalisten te verbeteren. Een onderdeel van het plan is om Nederlanders bewust te maken van hoe media en journalistiek werken en waarom onafhankelijke media noodzakelijk is. Hoe maak je mensen bewust van hoe journalistiek werkt? Wijndelts: "Het is een terrein waar heel veel winst valt te behalen"
Jun 29, 2022 • 25min
Marc Josten: "Er staat veel meer op het spel dan alleen de privacy"
Aan tafel zitten Arno Kantelberg, Marc Josten en Spraakmaker Lia van Bekhoven
Het Mediamoment van Kantelberg gaat over de roof bij Tefaf. Er was een abnormale sieradenroof. Of eigenlijk was het ouderwets normaal. Wat viel erop en waarom was er beperkte verontwaardiging?Kantelberg: "Het heeft iets lacherigs"
Jostens Mediamoment gaat over oude hits die series populair en beter maken. Zoals op dit moment Running up that Hill van Kate Bush weer helemaal opleeft is door de serie Stranger Things. Welk lied ontbreekt volgens hem?
We gaan naar het AD. In strijd met afspraken hebben ze beelden van het Marengo proces uitgezonden. De verdachten en betrokkenen worden met naam en voornaam genoemd. Alles omtrent dit proces gebeurt zorgvuldig. Hoe kon dit dan toch zo mis gaan? En wat zijn de consequenties, voor het AD én de rechtspraak? Kantelberg: "Een omgeschreven ambitie om de snelste te zijn"
De toenmalig rechterhand van de stafchef toenmalig van president Trump, Cassidy Hutchinson, doet een boekje open over de Capitolbestorming. Trump wilde naar het Capitool en toen de chauffeur dat niet bleek te doen zou Trump naar het stuur gegrepen hebben. Zij was er zelf niet bij maar verklaarde dit op basis van een gesprek met adjunct-stafchef Tony Oranto. Hoe geloofwaardig is dit? Is dit een smoking-gun?Josten: "Bij dit soort grote gebeurtenissen moet je blijven reconstrueren"
We sluiten af met het Taalteam door Jan Beuving: buit maken
Jun 28, 2022 • 23min
Bert Huisjes: “Voor een speelfilm over deze affaire had je niet beter kunnen casten dan deze mensen”
Aan tafel zitten Catherine Keyl, Bert Huisjes en Spraakmaker Louise Vet.
Het mediamoment van Keyl gaat over een artikel in het Financieel Dagblad over het drinkwatertekort in Twente. Op de voorpagina wordt er naar het artikel doorverwezen. Het artikel zelf beslaat twee pagina’s, is dat voldoende?
Het mediamoment van Huisjes gaat over boer Koos Cromwijk die gisteren bij OP1 zijn nieuwe inzichten deelde. Boer Koos ziet nu in wat de gevolgen kunnen zijn van bekendheid. Doordat hij gehoord werd neemt het wat van de onmacht en boosheid weg. Wat doet het met iemand om een podium te krijgen in de media?
De parlementaire enquête over de gaswinning in Groningen is gisteren dan eindelijk van start gegaan. We hoorden gisteren drie emotionele verhalen. Is het handig om op deze toon de parlementaire enquête te openen? Keyl: “Je ging er in ieder geval wel van rechtop zitten”. Waarom is dat belangrijk? Gaat het niet vooral om de inhoud in een parlementaire enquête? Over hoe en waarom bepaalde beleidskeuzes zijn gemaakt?
De Volkskrant kopt vanmorgen: 'Tussentijdse peilingen zijn beroerde graadmeter voor de uiteindelijke verkiezingsuitslag'. Dit blijkt uit een onderzoek dat deze week gepubliceerd is door politicologen. Hoe kijken onze mediakenners naar deze peilingen? Is het belangrijk om deze peilingen goed te volgen?
Jun 27, 2022 • 25min
Jan Slagter: “Ook al hebben wij een bepaalde mening als omroep, zul je toch die andere kant moeten laten horen”
Aan tafel zitten Jan Slagter, Aylin Bilic en Spraakmaker Annemarie Heite.
Het mediamoment van Bilic gaat over de Pride. Met name de Prides die niet doorgaan, zoals in Istanbul en Oslo. Bilic vindt het belangrijk dat Nederlandse media hierover berichten en dat vooral ook blijven doen.
Het mediamoment van Slagter gaat over" impertinente" vragen aan onze kroonprinses en dan vooral ook hoe haar vader, onze koning daar op reageerde. Tijdens de fotosessie vroeg Jeroen Snel naar haar liefdesleven. Wat vond Slagter van de reactie van de koning?
Het was de week van de boeren en als we de laatste berichten moeten geloven gaan de trekkers ook vandaag weer rijden. Hoe zien we de boer? Is het de hardwerkende agrariër of een vervuilende grootgrondbezitter? Farmers Defence Force secretaris Sieta van Keimpema zegt in De Telegraaf dat er een beeld wordt geschetst dat de boeren allemaal grootgrondbezitters zijn die geen menselijke emoties hebben. Heite: “De media zijn ontzettend belangrijk om alle kanten van dat verhaal rond de boeren te laten zien”. Hoe wordt de boer neergezet door de verschillende media? En is dat divers genoeg?
Dan hebben we het over "scherp stellen". Het nieuwe NPO-beleidsplan voor de journalistiek. NRC citeert vanmorgen uit dit plan: "Om een veelkleurige, relevant en waardevolle aanbodmix te presenteren zullen omroepen op punten moeten ontdubbelen en in lacunes gaan voorzien". Slagter legt uit wat er in dit plan verder omschreven staat. Is het moeilijk voor mediaconsumenten om onderscheid te maken tussen de verschillende omroepen en genres?
We besluiten het Mediaforum met het Taalteam met Frank van Pamelen.
Jun 24, 2022 • 24min
Leonard Ornstein: "Journalistiek is gebaseerd op vertrouwen"
Aan tafel zitten Leonard Ornstein, Frénk van der Linden en Spraakmaker Hiske Versprille
Ornsteins Mediamoment is de impact van woorden van een Duitse politicus. Hij noemt de gascrisis met Rusland een alarmfase. Volgens Ornstein moet hij naar de buitenwereld niet deze bewoording gebruiken. Wat is hier aan de hand?Van der Linden: "Hier botst politieke praktijk op politieke theorie"
Het Mediamoment van Van der Linden gaat over de twijfel aan de stikstofcijfers. Boeren betwisten de rekenmethodes van de politiek. Van der Linden heeft een idee voor het factchecken in de Tweede Kamer met wetenschappers. Zijn zij de oplossing voor de twijfel aan de wetenschap?
Dan gaan we naar het stikstofdebat in de Tweede Kamer. Het ging er gistermiddag hard aan toe. Ornstein zat in de Kamer het debat te volgen. Minister Van der Wal stond er ferm en fier. Is dat slechts schijn? En in de beeldvorming staan de boeren ook sterk met hun trekkers. En we hebben het over Caroline van der PlasOrnstein: "Dit heeft persoonlijke en politieke risico's"
Verder hebben we het over een Brits comedy-fenomeen: John Cleese is in Nederland, nu echt voor de laatste keer. Zijn show heet niet voor niks The Last Time To See Me Before I Die. Wat bepaalt zijn populariteit? En waarom gaan mensen naar zulke oude artiesten
We eindigen met het Taalteam door Frank van Pamelen over het stikstofdebat
Jun 23, 2022 • 24min
Tijs van den Brink: "Ik heb ook poederbrieven gekregen"
Aan tafel zitten Barbara Barend, Tijs van den Brink en Spraakmaker Anouk Beugels
Van den Brinks Mediamoment gaat over de populariteit van Biden. Die blijft maar dalen in Amerika. Wat doen de rechtszaken over de bestorming van het Capitol met de populariteit van Trump? En waarom willen wij er niet aan in Nederland dat Biden onpopulair is? Van den Brink: "Er is altijd een andere werkelijkheid naast"
Het Mediamoment van Barend is de trailer voor een driedelige documentaire over de Gouden Lichting turnsters die volgende week uitkomt. Wat zal deze documentaire losmaken over misbruiken in de sportwereld? Zijn de misstanden voorbij?Barend: "Ik vind het raar dat je niet mag kijken bij de zwemles"
Frederieke Leeflang wordt bedreigd, zij is bestuursvoorzitter van de NPO en wordt daarom nu beveiligd. De bedreigingen van journalisten nemen toe en hoe komt dat? Gebeurt het vooral of ook offline? Wordt er voldoende uitgesproken dat dit niet normaal is?Van den Brink: "De persoon die je zou moeten aanspreken is niet te vinden"
We sluiten af met de tweets van VVD-politicus Daniël Koerhuis. Hij wijst op een bijzondere manier op zaken die misgaan in ons land. Hoe trekt hij de aandacht? En is het effectief?
Jun 22, 2022 • 24min
Ward Wijndelts: "De media benaderen het als een WK-finale"
Aan tafel zitten Jan-Kees Emmer, Ward Wijndelts en Spraakmaker Nathalie van Berkel.
Het mediamoment van Wijndelts gaat over het initiatief van tennisster Naomi Osaka. Zij gaat een mediabedrijf opstarten die ‘creators of colour’ helpt om ze te voorzien van een platform. Wat is nou de gedachte erachter om als sporter een mediabedrijf op te richten? Komt dat omdat bekende mensen hun eigen narratief willen maken? Missen deze mensen een bepaald perspectief?
Wijndelts: ‘Mensen die een invloedrijke positie hebben niet langer afhankelijk zijn van de traditionele media’.
Het mediamoment van Emmer gaat over de verhoren van de commissie die de bestorming op het Capitool onderzoekt. Elk verhoor heeft zijn eigen held; eerst was dat Mike Pens en gisteren was dat Rusty Bowers. Wat voor Emmer wel nieuw blijkt uit de onderzoeken is de coördinatie die de diverse groepen met elkaar hadden, het was dus absoluut geen uit de hand gelopen situatie. Gaan de nieuwe verkiezingen over een half jaar wel goed aflopen?
Verder hebben we het ook nog over het boerenprotest in Stroe. Is de media-aandacht voor het boerenprotest overdreven? Het boerenprotest staat volgens Wijndelts voor veel meer, het is meer een totale systeemcrisis. Maar kennen we niet alle argumenten onderhand? Of wordt er eigenlijk wel voldoende uitgelegd waar de problemen liggen en wat de gevolgen daarvan zijn?
Tot slot gaan we naar grensoverschrijdend gedrag in de cultuur- en de mediasector. Dit slaat niet alleen op seksueel overschrijdend gedrag, maar ook op pesten en intimidatie. Het is een lastig onderwerp om echt iets aan te doen. Hoe doe je als media goed verslag van zo’n breed begrip als grensoverschrijdend gedrag?
We sluiten af met het Taalteam door Jan Beuving


