Op z’n Kop!

De actuele energiecrisis raakt iedereen, de prijzen van benzine en diesel stijgen tot een ongekend niveau en steeds vaker horen we berichten over mogelijke stroomstoringen. In de toekomst kan dit zorgen voor beperkingen in onze bewegingsvrijheid. Maar wat is er nu écht aan de hand? Hoe serieus is de crisis? En wat betekent het voor ons dagelijks leven?  In Op Z’n Kop spreken Marianne Zwagerman en Rick van Velthuysen opnieuw met David Smeulders, hoogleraar Energietechnologie aan de Eindhoven University of Technology en wetenschappelijk directeur van het 4TU Energy Centre, oftewel 'onze energieprofessor.’ Smeulders brengt jarenlange expertise op het gebied van energieopwekking, opslag en systemen en weet complexe vraagstukken glashelder uit te leggen. Want welke acties zijn er nodig? En wat is de stand van onze eigen energieopwekking? Luister mee en oordeel zelf! 

Geerten Boogaard, hoogleraar decentrale overheden aan de Universiteit Leiden, legt uit waarom lokale politiek onder druk staat. Hij bespreekt korte zittingsperiodes, schaalvergroting versus nabijheid en hoe protesten buiten het systeem belanden. Korte, prikkelende gesprekken over opleiding van raadsleden, bestuurlijke cultuur en mogelijke institutionele veranderingen.

Sander Smit, fractieleider van BBB in het Europees Parlement, vertelt waarom zijn partij de EVP verlaat en zich bij ECR aansluit. Marieke Ehlers, Europarlementariër namens de PVV en onderhandelaar rond terugkeerbeleid, praat over strengere terugkeerrichtlijnen en terugkeerhubs. Korte, pittige gesprekken over fractiediscipline, politieke verschuivingen en nieuwe meerderheden in Brussel.

Met Lennart van der Linden, wethouder en fractievoorzitter van Echt Voor Barendrecht, en Ralf Sluis, lokaal politicus en voortrekker van Hart voor Den Haag. Ze praten over de krimpende lokale beleidsruimte door landelijke regels. Thema's: decentralisatie en financiering, asielopvang en bonussen, windparken en lokale tegenstand, en hoe kiezers lokaal reageren.

Remco de Boer, onderzoeker en publicist met een data-gedreven blik op de energietransitie. Hij bespreekt lokale protesten tegen windparken, netcongestie en risico op stroomtekorten. Hij reconstrueert de geschiedenis van beleid, stelt vragen over doelen versus infrastructuur en pleit voor meer diversificatie van bronnen, inclusief kernenergie.

Caroline van der Plas, boerenburgerpolitica en voormalig BBB-leider, blikt terug op haar tijd in de regering. Ze bespreekt de strijd tegen politiek tegenwerking. Ze praat over behaalde resultaten zoals regionaal succes en confrontaties met coalitiepartners. Ook reflecteert ze op naïviteit, leerervaringen en de keuze om principieel te blijven in de oppositie.

Han Lindeboom, emeritus hoogleraar mariene ecologie en stikstofexpert verbonden aan Wageningen UR en actief D66-lid. Hij bespreekt praktische oplossingen voor Bonaire. Hij duidt stikstofbronnen, emissies en modellen. Hij praat over politiek contact, interne partijstrijd en kansen met het nieuwe kabinet. Hij pleit voor beheer en ecotoets naast emissiereductie.

Andreas Kinneging, hoogleraar rechtsfilosofie aan Universiteit Leiden, legt beknopt uit waarom onafhankelijkheid en onpartijdigheid van de rechter cruciaal zijn. Korte gesprekken over rechters met klimaatactivistische uitingen, gebruik van NGO-rapporten in vonnissen en de invloed van NGO-procedures op beleid. Er worden mogelijke oplossingen en wetswijzigingen besproken.

Prof. dr. Ronald Meester, wiskundige aan de VU en criticus van stikstofmodellen. Diederik Boomsma, JA21-Tweede Kamerlid en opgeleid ecoloog. Ze bespreken de spanning tussen technocratie en politiek, het vastlopen van het stikstofdossier, tegenwerking binnen ambtenarij en hoe modellen de besluitvorming en juridische kaders beïnvloeden.

Erik Pool, oud-topambtenaar en auteur van Erewoord, belicht ethische dilemma’s binnen de Haagse ambtenarij. Hij bespreekt macht en politieke kleur in de diensten. Er is zorg over schijnparticipatie en het verlies van vertrouwen. Ook gaat het over hoe ambtenaren professioneel moeten handelen en wanneer burgerinspraak echt serieus wordt genomen.