Raport o stanie świata Dariusza Rosiaka Raport o książkach – Santiago Roncagliolo „Rok, w którym narodził się diabeł”
Feb 23, 2026
Santiago Roncagliolo, peruwiański pisarz znany z kryminałów i literatury współczesnej. Opowiada o XVII‑wiecznej Limie jako uniwersum gotyckiego realizmu magicznego. Mówi o inkwizycji, przemocy jako konstrukcie prawdy i ozakonnicach jako prowokujących postaciach. Porusza też kwestie rasy, cielesności i tego, jak historia splata się z teraźniejszością.
AI Snips
Chapters
Books
Transcript
Episode notes
Gotycki realizm magiczny XVII-wiecznej Limy
- XVII-wieczna Lima tworzyła gotyckie uniwersum, gdzie diabeł i Bóg współistnieli w codzienności, co dawało bogaty materiał narracyjny dla powieści Santiago Roncagliolo.
- Roncagliolo opisywał obsesję badawczą: czytał akta, wydarzenia wojenne, piratów i buntów, co uczyniło tę książkę jego najgrubszą powieścią.
Inkwizycja jako narzędzie stygmatyzacji kulturowej
- Kolonialni Hiszpanie próbowali tłumaczyć złożone kultury Ameryki na własne kategorie, etykietując wszystko odmienne jako dzieło szatana.
- Ta konstruowana dychotomia Boga/Diabła stała się narzędziem stygmatyzacji i nadal wpływa na postawy ksenofobiczne.
Tortury tworzyły wersję prawdy
- Tortury inkwizycyjne nie miały wydobyć prawdy, lecz stworzyć ją zgodnie z wcześniej przyjętymi założeniami.
- Procedury zakładały, że podejrzani kłamią; tortury doprowadzały do „przyznania się”, co zamykało narrację oficjalną.
