Op 13 januari, toen de protesten in Iran in volle gang waren en de machthebbers die met massamoord op de demonstranten onderdrukten, opende Donald Trump de geopolitieke schaakpartij met de ayatollahs, en omdat hij met wit speelde en dus opende dacht hij te gaan winnen. Inmiddels staat het Midden-Oosten in lichterlaaie, sneuvelen bosjes soldaten en burgers en sleurt de oliecrisis de wereldeconomie naar de afgrond.
‘Houd vooral vol,’ zei Trump op die 13de januari tegen het Iraanse volk, ‘hulp is onderweg.’ In werkelijkheid is de terreur tegen het volk waarschijnlijk nog nooit zo hevig geweest. Elke vorm van protest wordt afgestraft met arrestaties en executies. De gevreesde Revolutionaire Garde en de Basij milities ronselen zelfs jongens vanaf 12 jaar om controleposten te bemannen. De gebieden waar minderheden zoals Koerden wonen, staan onder extra streng toezicht. Ouders van activisten krijgen waarschuwingen dat hun kinderen worden geëxecuteerd. Iraanse expats ontvangen dreigementen dat hun bezittingen worden geconfisqueerd als ze blijk geven van steun voor Amerika of Israël. De machthebbers bereiden zich tot de tanden bewapend voor op het einde van de oorlog, als het land zo in puin ligt dat een nieuwe golf van protesten onvermijdelijk is.
Trump had gerekend op de val van het leiderschap – misschien wel zijn grootste misrekening. Dat krijg je ervan, schrijft Jeremy Bowen van de BBC, als je een oorlog voert gebaseerd op instinct en het werkt niet. Een oorlog waar Trump duidelijk van af wil. Op 11 maart zei hij ‘we hebben gewonnen,’ een boodschap die hij op 20, 24 en 25 maart herhaalde. Maar, zoals de Guardian terecht schrijft, dat almaar herhalen maakt het niet waar .
Waarop Trump zich ook op heeft misrekend is de afsluiting van de Straat van Hormuz en de mondiale brandstofcrisis. Amerika importeert geen druppel olie uit het Midden-Oosten, en hij maakte twee denkfouten: dat de NAVO en andere landen die wél door olie-schaarste worden getroffen het probleem gingen oplossen, en dat voor de VS geen verhoging van de benzineprijs dreigde. De NAVO zegt: je hebt ons niet eens gewaarschuwd en het is geen NAVO-gebied. En als de benzineprijs overal stijgt, zijn ook de Amerikanen de sjaak, hoewel ze omkomen in de olie. Dat had Trump moeten weten.
Tenslotte is er de misrekening over de Golfstaten en Israël, die willen dat Amerika dóórvecht . En hopen dat die Amerikaanse grondtroepen er echt komen. De kans dat de Amerikaanse burger de president een nieuwe grondoorlog vergeeft is minimaal. Trump dacht dat hij de schaakpartij zou winnen omdat hij met wit speelt en dus opende. In werkelijkheid staat hij schaak. Komt van het Perzische woord sjah.
See omnystudio.com/listener for privacy information.
De Wereld | BNR